Glukozuria (cukromocz) jakie przyczyny cukru w moczu są najczęstsze?

Glukoza w moczu jest jednym z parametrów oznaczanych w badaniu ogólnym moczu. Poziom cukru w moczu zależny jest od stężenia glukozy we krwi i od pracy nerek. Oprócz celów diagnostycznych i profilaktycznych, badanie poziomu cukru w moczu może służyć ocenie postępu chorób i skuteczności leczenia. Glukoza w moczu w ciąży nie powinna budzić niepokoju, jednak w innych przypadkach może wskazywać m.in. na cukrzycę.

Co to jest glukoza?

Glukoza jest podstawowym źródłem energii – „paliwem” – dla większości komórek organizmu. Pod względem chemicznym należy do cukrów. Mechanizmy uczestniczące w gospodarce glukozą wymagają współpracy wielu narządów i zależą od działania wielu różnych hormonów, umożliwiając bardzo precyzyjną regulację jej stężenia we krwi. Do najważniejszych hormonów z tej grupy należy produkowana przez trzustkę insulina. Wydzielana jest ona w odpowiedzi na podwyższenie poziomu glukozy we krwi. Wykazuje szerokie działanie, stymulując między innymi transport glukozy z krwi do komórek (można obrazowo stwierdzić, że insulina potrzebna jest do nakarmienia komórek) – w efekcie stężenie glukozy we krwi zmniejsza się.

Cząsteczki glukozy są na tyle małe, że przekraczają barierę filtracyjną w kłębuszkach nerkowych i przedostają się do tzw. moczu pierwotnego. Aby nie dopuścić do utraty glukozy, komórki kanalików nerkowych odzyskują ją i wydzielają z powrotem do krwi. W efekcie w warunkach prawidłowych glukoza nie przedostaje się do moczu.

Kiedy bada się glukozę w moczu? Jakie są wskazania?

Badanie poziomu glukozy w moczu przeprowadza się zazwyczaj w ramach badania ogólnego moczu, jest to więc jedno z podstawowych badań diagnostycznych i stanowi element ogólnej oceny stanu zdrowia. Analiza wyników badania moczu pod kontem stężenia cukru ma szczególną wartość w przypadku diagnostyki stanów przebiegających z podwyższeniem stężenia glukozy we krwi lub uszkodzeniem komórek kanalików nerkowych.

Wśród tych pierwszych istotna jest szczególnie cukrzyca i stany przedcukrzycowe. Cukrzyca to choroba, w której główną rolę gra zaburzenie regulacji stężenia glukozy we krwi prowadzące do podwyższenia jej poziomu. Spowodowana jest niedoborem insuliny lub opornością tkanek na jej działanie, a do jej wystąpienia predysponować może wiele różnych czynników (w tym otyłość, nieprawidłowa dieta, siedzący tryb życia, skłonności genetyczne). Charakterystycznymi objawami, mogącymi nasuwać podejrzenie cukrzycy są wzmożone pragnienie, nadmierny apetyt i utrata masy ciała, jednak często przebiega ona przez długi czas bezobjawowo. Mimo to, nieleczona zawsze prowadzi do poważnych następstw.

Badanie poziomu cukru w moczu może być użyte zarówno jako test przesiewowy w kierunku cukrzycy, jak również wspomagać ocenę skuteczności leczenia u osób z już rozpoznaną chorobą. Nie może jednak stanowić podstawy do jej potwierdzenia.

Wraz z pozostałymi parametrami ogólnej analizy moczu, poziom glukozy brany jest pod uwagę w ocenie pracy nerek, przebiegu chorób układu moczowego i wielu chorób ogólnoustrojowych. Gra także ważną rolę w rozpoznawaniu rzadkich uwarunkowanych genetycznie chorób polegających na uszkodzeniu mechanizmów wychwytu zwrotnego glukozy z moczu w nerkach (przykładem jest zespół Fanconiego).

Cukier w moczu – jak wygląda badanie?

Podczas pobierania próbki do badania cukru w moczu obowiązują takie same zasady jak przy okazji badania ogólnego moczu. Mocz do badania powinien być zebrany z pierwszej porannej porcji moczu, po bardzo dokładnym umyciu wodą z szarym mydłem okolicy krocza i narządów płciowych (z odsunięciem napletka w przypadku mężczyzn i rozchyleniem warg sromowych w przypadku kobiet).

Aby zachować wiarygodność wszystkich badanych parametrów, mocz powinien zostać pobrany tzw. metodą środkowego strumienia – pierwszą, początkową część moczu należy oddać do toalety, następną – środkową (kilkadziesiąt mililitrów) – do specjalnego, przeznaczonego do badania moczu pojemnika (dostępne są one w każdej aptece). Pozostałą część moczu oddaje się do toalety. Przez cały czas pobierania próbki należy zadbać o jej czystość. Próba przeznaczona do badania cukru w moczu musi zostać dostarczona do laboratorium w jak najkrótszym czasie.

Jaka jest norma glukozy w moczu? Jak interpretować wyniki?

Za stan prawidłowy uznaje się brak glukozy w moczu. Na wynikach badań laboratoryjnych wynik badania cukru w moczu oznacza się wówczas jako negatywny, czyli „ujemny” (bądź znakiem „-”). Wykrycie obecności cukru w moczu w zdecydowanej większości przypadków jest wynikiem nieprawidłowym (wyjątek stanowi niewielka ilość cukru w moczu w ciąży). Jej ilość może być podana w jednostkach bądź za pomocą znaków „+”, przy czym stężenie glukozy jest tym większe, im większa jest liczba tych symboli.

Wynik ujemny badania poziomu glukozy w moczu uznaje się za prawidłowy. Pośrednio wskazuje on na dobre działanie mechanizmów kontrolujących stężenie glukozy we krwi (dotyczy to tylko krótkiego okresu przed badaniem) oraz na brak zaburzeń w zakresie wychwytu zwrotnego glukozy w nerkach (nie wyklucza przy tym innych problemów z pracą nerek). U osób chorych na cukrzycę jest jednym z wykładników dobrej kontroli glikemii (poziomu glukozy we krwi).

Co oznacza cukier w moczu (glukozuria)?

Wynik dodatni oznacza, że glukoza dostaje się do moczu w nadmiernej ilości. Stan taki nazywamy glukozurią lub cukromoczem. Wystąpienie cukromoczu spowodowane jest niewystarczającym odzyskiwaniem glukozy z moczu pierwotnego – czy to z powodu zbyt dużego jej stężenia we krwi i idącą za tym zbyt dużą filtracją w nerkach (nerki „nie nadążają” z odzyskiwaniem glukozy), czy też rzadziej w wyniku uszkodzenia komórek kanalików nerkowych (np. z powodu niedokrwienia, działania substancji toksycznych, leków, w zespołach genetycznych).

Duży wzrost poziomu glukozy we krwi powoduje przekroczenie tzw. progu nerkowego dla glukozy. W tej sytuacji przedostaje się ona do moczu ostatecznego. W pewnych stanach wartość progu ulega przesunięciu. Obniża się on np. u kobiet w ciąży, tak więc niewielki cukromocz jest u nich w większości przypadków zjawiskiem fizjologicznym (mimo to jego wykrycie zobowiązuje do przeprowadzenia diagnostyki w kierunku cukrzycy ciężarnych).

Jego podwyższenie obserwujemy natomiast np. w rozwiniętej cukrzycy, w związku z czym badanie moczu na obecność cukru może być w tej sytuacji prawidłowe mimo znacznego podwyższenia jego poziomu we krwi. Przejściowa glikozuria obserwowana jest również u niektórych osób po spożyciu dużej ilości cukrów prostych w krótkim czasie i poddanych silnemu stresowi. Najważniejszą chorobą, której objawem może być duża ilość glukozy w moczu jest cukrzyca.

Opublikowano: ; aktualizacja: 01.12.2016

Oceń:
4.1


Może cię

Ciężar właściwy moczu – wyniki i normy

Ciężar właściwy moczu to badanie, które pozwala stwierdzić ewentualne choroby nerek. Wysoki ciężar moczu może ...

Kalendarz badań w ciąży

Współczesna medycyna umożliwia leczenie niektórych wad rozwojowych w czasie ciąży lub po jej rozwiązaniu, dlatego ...

Cukier w moczu (glukozuria) – co oznacza podwyższony poziom cukru w moczu?

Badanie moczu jest jednym z  najczęściej zlecanych badań diagnostycznych. Obecność glukozy w moczu określana jest ...

Osmolalność moczu

Badanie osmolalności moczu polega na ocenie tego ile substancji jest rozpuszczonych w moczu. O osmolalności ...

Śluz w moczu – co oznaczają pasma śluzu w moczu?

Obecność śluzu w moczu stanowi jeden z możliwych nieprawidłowych wyników badania ogólnego moczu. Śluz w ...

Wideo – Badanie moczu

Badanie ogólne moczu jest podstawowym badaniem diagnostycznym w nefrologii, które mimo swojej prostoty wnosi bardzo ...

Badanie białka w moczu

Badanie białek w moczu wykonywane jest podczas badania ogólnego moczu, przy ocenie czynności nerek oraz ...

Badanie osadu w moczu – co oznaczają, jak odczytać i interpretować wyniki?

Badanie osadu w moczu powinno się wykonywać przynajmniej raz w roku, szczególnie u osób cierpiących ...

Posiew moczu – wyniki, cena i wskazania do badania bakteriologicznego moczu

Posiew moczu umożliwia wyhodowanie i identyfikację mikroorganizmów, np. bakterii w moczu. Badanie bakteriologiczne moczu pozwala ...

Azotyny w moczu – jakie są przyczyny obecności azotynów w badaniu moczu?

Azotyny w prawidłowych warunkach nie powinny być obecne. Reasumując, dodatni wynik azotynów w moczu najczęściej ...

Leukocyty w moczu – co oznaczają? O czym świadczą podwyższone leukocyty w moczu?

Podwyższone leukocyty w moczu stanowią podstawę do rozpoznania wielu chorób. W sytuacji zaobserwowania częstomoczu czy ...

Glukoza w dobowej zbiórce moczu

W warunkach prawidłowych, glukoza nie powinna znajdować się w moczu, choć dopuszcza się minimalne stężenie ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon