Endosonografia – badanie EUS – na czym polega, kiedy wykonać, przygotowanie i powikłania

Brak zdjęcia

10 sierpnia 2015

Endosonogriafia, czyli ultrasonografia endoskopowa to badanie diagnostyczne wykorzystywane diagnostyce i leczeniu chorób przewodu pokarmowego. Badanie EUS wykorzystuje elementy endoskopii i ultrasonografii. Umożliwia dokładne zobrazowanie narządów jamy brzusznej. Endosonografia przydatna jest w ocenie górnego odcinka przewodu pokarmowego, stosowana także w diagnostyce chorób wątroby, trzustki, dróg żółciowych.

Endosonografia – co to jest?

Endosonografia to inaczej ultrasonografia endoskopowa. Oznaczana jest skrótem EUS (ang. endoscopic ultrasound). Jest to nowoczesna metoda diagnostyczna, która łączy metodę endoskopową z ultrasonografią. Badanie takie jest szczególnie przydatne, gdy podstawowe metody diagnostyczne nie pozwalają na postawienie ostatecznego rozpoznania. Endosonografia wykorzystywana jest w gastroenterologii oraz pulmonologii. Badanie to umożliwia dokładne zobrazowanie narządów jamy brzusznej oraz klatki piersiowej. Szczególnie przydatna jest w ocenie górnego odcinka przewodu pokarmowego oraz niektórych schorzeń układu oddechowego. Endosonografia może mieć także zastosowanie terapeutyczne.

Aparat, którym wykonywane jest badanie to endoskop wyposażony w głowicę USG. Możliwość wprowadzenia głowicy USG do światła przewodu pokarmowego, bądź innych struktur ma dużą zaletę, gdyż umożliwia oglądanie narządu z bliskiej odległości, w dużym powiększeniu. Zobaczenie niektórych struktur za pomocą zwykłej ultrasonografii przezbrzusznej jest niemożliwe.

Jakie są wskazania do wykonania endosonografii?

Wskazaniem do wykonania tego rodzaju badania diagnostycznego jest przede wszystkim niemożność postawienia rozpoznania za pomocą podstawowych metod diagnostycznych, takich jak zwykła ultrasonografia, czy gastroskopia. Należy jednak podkreślić, że endosonografia nie zawsze rozwieje wątpliwości lekarza i pozwoli na postawienie ostatecznej diagnozy.

Endosonografia wykorzystywana jest również do oceny wątroby, dróg żółciowych, trzustki oraz nadnerczy. Badanie to umożliwia dokładną ocenę rozległości procesu chorobowego. Badanie endosonograficzne pozwala na wykrycie małych zmian chorobowych, w ich początkowym okresie rozwoju, których zobrazowanie za pomocą innych metod jest jeszcze niemożliwe. Jest badaniem przydatnym u pacjentów, u których inne badania nie pozwoliły wykryć przyczyny bólu w jamie brzusznej.

Dodatkowo za pomocą badania EUS można wykonać procedury terapeutyczne. Istnieje możliwość wykonania drenażu torbieli trzustki oraz drenażu dróg żółciowych. W przypadku wykrycia w trakcie badania zmiany chorobowej, jest możliwe wykonanie biopsji cienkoigłowej.

Endosonografia ma również zastosowanie w pulmonologii. Umożliwia ocenę dróg oddechowych, węzłów chłonnych w obrębie klatki piersiowej. Badanie takie oznaczane jest skrótem EBUS (ang. endobronchial ultrasound). Jest to badanie bronchofiberoskopowe z ultrasonografią wewnątrzoskrzelową. Metoda ta ma zastosowanie m.in. w diagnostyce raka płuc, sarkoidozy oraz gruźlicy. Za jej pomocą można pobrać materiał z węzłów chłonnych śródpiersia oraz wnęk płuca do badania.

Endosonografia – przeciwwskazania

Przeciwwskazania do endosonografii w większości pokrywają się z przeciwwskazaniami do wykonania tradycyjnej endoskopii. Należą do nich między innymi :

W przypadku endosonografii terapetycznej mogą istnieć dodatkowe przeciwwskazania.

Endosonografia – jak wygląda badanie i jak się przygotować?

W przypadku endosonografii przewodu pokarmowego, przebieg badania jest podobny do panendoskopii przewodu pokarmowego (gastroskopii). W przypadku badania EBUS, jego przebieg jest również podobny do bronchoskopii.

Pacjent przed zaplanowanym badaniem będzie musiał wykonać badanie morfologii krwi, a także układu krzepnięcia. Takie badania zalecane są w przypadku planowanej endosonografii w celach diagnostycznych. Gdy lekarz planuje wykonanie badania w celu terapeutycznym, zaleci pacjentowi wykonanie innych dodatkowych badań laboratoryjnych, konieczne może być również wykonanie zdjęcia RTG klatki piersiowej.

Pacjenci, którzy przyjmują na stałe leki przeciwkrzepliwe powinni koniecznie skonsultować się ze swoim lekarzem prowadzącym, celem ustalenia, czy powinny być one odstawione przed planowanym badaniem, jeśli tak to na ile dni przed badaniem.

Pacjent nie powinien przyjmować pokarmów na 6 godzin przed zaplanowanym badaniem oraz nie powinien przyjmować płynów na 4 godziny przed.

Badanie endosonograficzne wykonywane jest w zależności od konieczności, w znieczuleniu częściowym, bądź ogólnym.

W przypadku wykonywania niektórych procedur, np. drenażu, konieczne może być zastosowanie promieniowania rentgenowskiego.

W przypadku endosonografii przewodu pokarmowego, lekarz wprowadza specjalny endoskop przez jamę ustną do przełyku pacjenta. Jeśli nie jest konieczne zastosowanie znieczulenia ogólnego, lekarz znieczuli gardło pacjenta lidokainą. Pacjent otrzyma również leki uspokajające. Lekarz przechodzi endoskopem oceniając kolejno elementy układu pokarmowego i dociera do zmian, które miały podlegać ocenie.

W przypadku badania EBUS, lekarz wprowadza endoskop przez krtań i ocenia kolejne struktury – tchawicę i oskrzela. Dodatkowo dokonuje oceny węzłów chłonnych śródpiersia oraz wnęki płuc.

Endosonografia – powikłania po badaniu

Odsetek występujących powikłań po endosonografii jest niewielki, wynosi około 1–2%. Ryzyko powikłań zależy od rodzaju wykonywanego badania, czy jest to procedura tylko diagnostyczna, czy również terapeutyczna.

Powikłania, które mogą wystąpić po endosonografii to m.in. : perforacja przewodu pokarmowego, krwawienie. W przypadku wykonywania drenażu, oprócz wymienionych powyżej powikłań, może dojść do zakażenia jamy brzusznej oraz przemieszczenia drenu. W przypadku EBUS mogą wystąpić: hipoksemia (niedobór tlenu we krwi), nasilenie niewydolności oddechowej u ciężko chorych pacjentów, odma opłucnowa (w przypadku biopsji płuca), odma śródpiersiowa, krwawienie z dróg oddechowych.

Bibliografia

  1. J. Michałowski, R. Kempiński, S. Wieczorek, E. Poniewierka, Endoskopia przewodu pokarmowego od historii po teraźniejszość i przyszłość., Nowiny Lekarskie 2011, 80, 2, 153–156.
  2. B.Block, G. Schachschal, T.J. Schmidt, Endoskopia górnego odcinka przewodu pokarmowego, 2007.
  3. L. M. Wong-Kee-Song, M. Topazian, Endoskopia gastroenterologiczna, Gastroenterologia i hepatologia.
Opublikowano: ; aktualizacja: 10.08.2015

Oceń:
4.3


Może cię

Badanie endoskopowe przewodu pokarmowego – wskazania, przeciwwskazania i powikłania

Endoskopia to szerokie pojęcie, które określa badanie przewodu pokarmowego na rożnych jego odcinkach. W zależności ...

Oftalmoskopia – co to jest badanie dna oka? Po co wykonuje się wziernikowanie dna oka?

Oftalmoskopia jest badaniem okulistycznym określanym także jako badanie dna oka. Pozwala ono ocenić patologiczne zmiany ...

pH-metria przełyku

PH-metria przełyku to badanie diagnostyczne w chorobie refluksu żołądkowo-przełykowego. Badanie to służy także do monitorowania ...

Panendoskopia – wskazania i przeciwwskazania do badania

Panendoskopia jest prawidłową nazwą dla badania endoskopowego obejmującego cały górny odcinek przewodu pokarmowego, czyli przełyk, ...

Badanie EBUS – bronchofiberoskopia z ultrasonografią wewnątrzoskrzelową

Badanie EBUS (badanie bronchofiberoskopowe z ultrasonografią wewnątrzoskrzelową) pozwala na zobrazowanie oskrzeli, a także położonych blisko ...

Wideo – Wskazania do gastroskopii

Gastroskopia jest badaniem polegającym na wziernikowaniu przy pomocy giętkiego aparatu, zakończonego źródłem światła, górnego odcinka ...

Wskazania do gastroskopii – jak wygląda, ile trwa, czy boli, jak się przygotować?

Wskazania do gastroskopii są bardzo szerokie. Badanie to powinni mieć wykonane chorzy, u których istnieje ...

Rynomanometria – na czym polega, przebieg badania, wskazania i przeciwwskazania

Rynomanometria należy do standardowych badań jamy nosowej. Umożliwia obiektywną ocenę drożności dróg nosowych. Badanie polega ...

Wideo – Próba wysiłkowa

Próba wysiłkowa jest metodą oceny EKG serca w sposób bardziej dynamiczny, tj. podczas wysiłku. Metoda ...

Cytologia cienkowarstwowa – badanie cytologiczne LBC

Cytologia cienkowarstwowa,czyli cytologia LBC to najlepsza metoda na wykrywanie raka szyjki macicy. W przeciwieństwie do ...

Endoskopia (badanie endoskopowe) – co to jest, rodzaje, wskazania, przebieg, przeciwwskazania, powikłania

Endoskopia to wszystkie procedury diagnostyczno-terapeutyczne pozwalające oglądać i wykonywać pewne zabiegi w przestrzeniach zlokalizowanych we ...

Wideo – Samobadanie piersi

Samobadanie piersi jest podstawowym, łatwo dostępnym sposobem wykrywania wszelkiego rodzaju zmian w piersiach. Regularna samokontrola ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon