Defekografia – na czym polega, wskazania i przygotowanie do badania

Defekografia jest rodzajem badania radiologicznego, które służy do oceny czynności dolnego odcinka przewodu pokarmowego. Za pomocą defekografii możliwa jest diagnostyka zaburzeń wypróżniania u pacjentów. Badanie wykonuje się w przypadku podejrzenia uchyłków odbytnicy, wypadania odbytnicy, zmian rozrostowych, a także wtedy, gdy pacjent zgłasza nietrzymanie stolca.

Co to jest defekografia?

Defekografia jest specyficznym typem badania radiologicznego. Przy użyciu promieniowania rentgenowskiego obserwuje się u pacjenta czynny akt defekacji, czyli wypróżniania. Defekografia przedstawiona jest za pomocą serii zdjęć lub krótkiego filmu. Do prawidłowego postawienia diagnozy potrzebna jest wizualizacja całego czynnego aktu defekacji.

Badanie pozwala na określenie przyczyny nieprawidłowego wypróżnienia się. Standardowe badania typu RTG jelita grubego lub rektoskopia (badanie kanału odbytu przez specjalny wziernik) nie dają konkretnych informacji na temat zaburzeń funkcjonowania dolnego odcinka jelita grubego. Dlatego ważne jest, aby wykonać badanie pozwalające na ocenę czynności wypróżniania. Defekografia jest badaniem umożliwiającym postawienie diagnozy poprzez prześledzenie całego aktu defekacji ze zwróceniem szczególnej uwagi na ewentualne patologie, które mogą zaburzać ten proces.

Wskazania do wykonania defekografii

Defekografia jest badaniem pozwalającym na dalsze, bardziej zaawansowane poszukiwanie przyczyn zaburzeń związanych z aktem defekacji.

Wśród wskazań do diagnostyki zaburzeń defekacji metodą defekografii zalicza się:

  • zaburzenia defekacji objawiające się uczuciem niepełnego wypróżnienia lub zmianą charakteru wypróżnień – mniejsze porcje kału oddawane kilkakrotnie w ciągu dnia,
  • zgłaszany przez pacjenta problem z nietrzymaniem stolca,
  • wypadanie odbytnicy,
  • zespół nadmiernego obniżania krocza,
  • silne i długotrwałe skurcze mięśni zwieraczy odbytu,
  • podejrzenie obecność zmian na ścianach odbytnicy,
  • zaburzenia dna miednicy związane z wgłobieniem lub uchyłkiem odbytnicy (rectocele).

Jak wygląda defekografia? Jak przygotować się do badania?

Pacjent na badanie defekografii nie musi się specjalnie przygotowywać. Ważne, aby badanie przebiegało w miejscu intymnym zapewniającym pacjentowi komfort.

Istotnym elementem badania defekografii jest podanie pacjentowi papki barytowej przypominającej konsystencją kał. Papka barytowa pełni funkcję środka cieniującego (tzw. kontrastu). Do jej właściwości należy pochłanianie promieni rentgenowskich, dzięki czemu powstaje wyraźny obraz radiologiczny. Głównym składnikiem papki barytowej jest siarczan baru. Jest to substancja nierozpuszczalna w wodzie, nie wchłania się w jelitach oraz jest bezpieczna dla pacjenta. Pacjentowi podaje się 300 ml papki barytowej do odbytnicy.

Na czas przeprowadzanego badania pacjent siedzi na specjalnym krześle umożliwiającym wypróżnienie oraz wykonanie zdjęć rentgenowskich. Pierwsze prześwietlenie rentgenowskie u pacjenta wykonuje się w stanie spoczynku. Kolejne zdjęcie robi się w stanie, kiedy pacjent silnie wstrzymuje akt defekacji. Następnie wykonuje się serię zdjęć podczas aktu defekacji. Inną opcję rejestracji aktu defekacji jest wykonanie krótkiego filmu w trakcie trwania badania.

Co bada się podczas defekografii?

W przebiegu badania ocenia się kąt odbytniczo-odbytowy, który w spoczynku powinien wynosić 900. W momencie kiedy dochodzi do zaciskania zwieracza hamując tym samym wypróżnienie kąt ten ulega zmniejszeniu. W trakcie parcia oraz w czasie samej defekacji kąt odbytniczo-odbytowy zwiększa się. Prawidłowość tych zmian jest uzależniona od funkcjonowania przepony miedniczej.

Badanie pozwala na ocenę kanału odbytnicy oraz ewentualnych zmian patologicznych tam występujących. Można ocenić czy występują wgłobienia, uchyłki, obniżenie przepony miednicy, a także ocenia się średnicę bańki odbytnicy oraz średnicę kanału odbytu. Pod uwagę bierze się również długość kanału odbytu.

Obserwacja czynnego aktu defekacji pozwala określić czy podczas wypróżniana istnieje jakaś przeszkoda na tej drodze. Na zdjęciach można określić ile pozostało nie wydalonej papki barytowej w odbytnicy, co bezpośrednio można połączyć ze zdolnością opróżniania bańki odbytnicy.

Bibliografia

  1. T. Kościński, Diagnostyka różnicowa ciężkich postaci zaparć stolca, Gastroenterologia Polska, 2005.
  2. J. Stąpor, E. Skłodowska, Badania defekograficzne w diagnostyce zaburzeń dolnego odcinka przewodu pokarmowego, Nowa Pediatria 3/2000, s. 37-39.
Opublikowano: ; aktualizacja: 20.07.2015

Oceń:
4.8


Może cię

Zwieracz odbytu – choroby, niewydolność, uszkodzenie – objawy i leczenie

Zwieracze odbytu to mięśnie, dzięki którym możliwe jest kontrolowanie procesu defekacji. Kiedy dochodzi do ich ...

Manometria odbytu (manometria anorektalna) – jak wygląda badanie, wskazania i cena

Manometria odbytu to badanie, które pozwala ocenić funkcję zwieraczy odbytu. Inna nazwa badania to manometria ...

Test na ojcostwo i ustalenie ojcostwa – na czym polega, kiedy wykonać, ile kosztuje?

Test na ustalenie ojcostwa wykonuje się w sytuacji gdy nie można ustalić kto jest ojcem ...

Enkopreza – nieretencyjne nietrzymanie stolca u dzieci – przyczyny i leczenie

Enkopreza to nieretencyjne nietrzymanie stolca u dziecka. Termin ten oznacza nietrzymanie stolca bez związku z ...

Badania w cukrzycy – jak rozpoznać cukrzycę?

Cukrzyca w zdecydowanej większości przypadków jest chorobą łatwą do rozpoznania, bez konieczności stosowania specjalistycznych i ...

Uchyłek odbytnicy

Uchyłek odbytnicy oznacza wypadanie ściany odbytnicy do pochwy, a przyczyną jest najczęściej trudny, powikłany poród, ...

Wypadanie odbytnicy

Wypadanie odbytnicy jest niepokojącym stanem powodującym znaczne obniżenie jakości życia pacjenta. Choroba ta polega na ...

Nietrzymanie stolca (kału) – przyczyny, objawy, leczenie

Przyczyny nietrzymania stolca (inkontynecja) nie zależą wyłącznie od chorób odbytu (hemoroidy, zapalenie, uszkodzenie mechaniczne). Nietrzymanie ...

Śluz z odbytu i wydzielina z odbytu – co jest przyczyną?

Śluz z odbytu oraz wydzielina z odbytu o innym niż śluzowy charakterze mogą być pierwszym ...

Tonometria (badanie ciśnienia w gałce ocznej)

Tonometria pozwala na mierzenie ciśnienia w gałce ocznej. Badanie ciśnienia oka jest rutynowym badaniem okulistycznym, ...

Videonystagmografia (badanie VNG) – na czym polega, wskazania i przygotowanie do badania błędnika

Videonystagmografia jest nowoczesnym badaniem diagnostycznym, pozwalającym na ocenę funkcji błędnika. Wymaga użycia specjalnych okularów, które ...

Nieleczone hemoroidy – jakie są skutki nieleczenia żylaków odbytu

Hemoroidy należy leczyć bez względu na stopień rozwoju choroby hemoroidalnej. Skutki nieleczonych hemoroidów we wczesnym ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon