Badanie jąder – kiedy i jak badać, przez lekarza i samobadanie

Badanie męskich narządów moczowo-płciowych, w tym badanie jąder, jest bardzo ważnym elementem badania urologicznego. Powinno być również wykonywane samodzielnie przez każdego mężczyznę. Regularne samobadanie jąder może pomóc we wczesnym wykrywaniu wielu poważnych schorzeń, takich jak np. stulejka, przepuklina pachwinowa, wodniak jądra, rak jądra i wiele innych.

Jak zbudowane są męskie narządy moczowo-płciowe?

Męskie narządy moczowo-płciowe zbudowane są z następujących elementów:

  • moszny (łac. scrotum) ­– czyli worka, w którym mieszczą się jądra, najądrza i powrózek nasienny. Moszna zapewnia odpowiednia temperaturę w otoczeniu jąder (o 2-4 stopnie Celsjusza mniejszą niż temperatura ciała), co jest niezwykle ważne dla prawidłowego przebiegu procesu spermatogenezy – procesu powstawania plemników;
  • jąder (łac. testis) – czyli właściwych narządów płciowych męskich. Wraz z najądrzem, nasieniowodami i pęcherzykami nasiennymi zaliczane się do wewnętrznych narządów płciowych, które odpowiadają za powstawanie i transport nasienia do cewki moczowej. Lewe jądro jest zazwyczaj trochę większe niż prawe i ułożone nieco niżej;
  • prącia (łac. penis) – czyli męskiego zewnętrznego narządu kopulacyjnego, na jego szczycie znajduje się ujście zewnętrzne cewki moczowej, przez które wydzielane jest zarówno nasienie, jak i mocz. Prącie zbudowane jest wewnętrznie z dwóch ciał jamistych i ciała gąbczastego, które wspólnie otaczają cewkę moczową. Natomiast budowa zewnętrzna składa się z trzech zasadniczych części: nasady prącia wraz z trzonem, żołędzi prącia oraz zdwojonego fałdu skórnego czyli napletka.

W jakim celu wykonuje się badanie jąder?

Badanie fizykalne (inaczej przedmiotowe) męskich narządów płciowych jest podstawowym elementem diagnostyki urologicznej. Każde badanie jąder, czy prącia poprzedzone powinno być zawsze dokładnym wywiadem lekarskim. Przeprowadzając wywiad lekarz szczególnie zwraca uwagę na:

Informacje uzyskane z wywiadu mogą wskazać konieczność wykonania dokładniejszego badania palpacyjnego (tzn. za pomocą dotyku) oraz ewentualnych badań obrazowych, czy laboratoryjnych.

Na czym polega badanie jąder?

Każde badanie fizykalne składa się z początkowo z oglądania badanej okolicy. Podczas oglądania zwraca się uwagę na stan odżywienia skóry, stopień napięcia skóry ze szczególnym uwzględnieniem obecności zaczerwienienia, uwypuklenia bądź zmiany kształtu badanych narządów. Następnym etapem jest badanie palpacyjne.

W badaniu moszny, które wykonuje się zarówno w pozycji stojącej, jak i leżącej, ocenianymi parametrami są wielkość, kształt moszny oraz kolor skóry.

W czasie badania jąder ocenia się konsystencję, wielkość oraz bolesność gruczołów. W prawidłowych warunkach obecne w mosznie jądra swobodnie zwisają i są swobodnie przesuwalne względem moszny. Badanie powinno wykonywać się za pomocą kciuka i palca wskazującego przetaczając jądro delikatnie między tymi dwoma palcami. W ten sposób sprawdza się obecność podskórnych zgrubień bądź grudek. Na tylnej ścianie jąder wyczuwalne jest małe i twarde zgrubienia połączone z jądrem, w którym przebiegają najądrza oraz początkowy odcinek nasieniowodów. Istotne znaczenie ma porównanie, czy wystąpiły zmiany w wyglądzie, kształcie, konsystencji w odniesieniu do poprzedniego badania.

Badanie prącia składa się z również z kilku składowych, w tym z: oceny możliwości odprowadzenia napletka, oglądania ujścia zewnętrznego cewki moczowej, z ze zwróceniem szczególnej uwagi na położenie cewki i na obecność zwężeń w jej obrębie oraz badania trzonu prącia. Badając trzon prącia delikatnie się go uciska za pomocą kciuka i palca wskazującego jednej ręki, obejmując kolejno okolice od podstawy prącia poprzez trzon prącia aż do okolicy żołędzi prącia. Badanie to może ujawnić zarówno nieprawidłowości w budowie, jak i obecność nieprawidłowego wycieku z cewki moczowej.

Co może zaniepokoić w trakcie badania jąder?

W czasie wykonywania badania jąder można stwierdzić wiele nieprawidłowości, które mogą wskazywać na poniższe stany chorobowe:

  • powiększenie moszny: wodniak jądra, przepuklina pachwinowa, guz jądra, krwiak pourazowy;
  • zaczerwienienie, wygładzenie i napięcie skóry moszny: stan zapalny jądra i najądrzy;
  • przemieszczenie jądra ku górze lub jego ułożenie w płaszczyźnie poprzecznej: skręcenie tzw. szypuły jądra;
  • bolesność i obrzęk jądra: stan zapalny jądra lub najądrza;
  • powiększenie jądra oraz zwiększenie twardości jądra i jego nierównej powierzchni: nowotwór jądra (np. rak jądra);
  • brak możliwości odprowadzenia napletka: stulejka;
  • wyciek wydzieliny ropnej lub krwistej z cewki moczowej: kamica układu moczowego lub nowotwór w obrębie prącia;
  • obrzęk w obrębie trzonu prącia: stan zapalny ciał jamistych.

Samobadanie jąder

Ważnym elementem jest także dokonywania samobadania jąder, ponieważ duża ilość schorzeń, np. rak jądra mogą przebiegać początkowo bez żadnych objawów klinicznych, a właściwe i regularnie dokonywane badanie jąder, może zapobiec rozwojowi choroby do bardzo zaawansowanych stadiów. Wystarczy jak badanie wykonamy raz w miesiącu, a jego wykonanie zajmuje maksymalnie 3-5 minut.

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.8


Może cię

Usunięcie jądra (orchidektomia) – wskazania, powikłania po operacji

Usunięcie jądra to zabieg, którego konsekwencją jest nie tylko formą kalectwa fizycznego, ale również wiąże ...

Guz jądra

Guz jądra może być spowodowany toczącym się procesem zapalnym, nowotworowym, czy wodniakiem jądra. Podstawą diagnostyki ...

Nasieniak (seminoma) – objawy, rokowania, badania, leczenie

Nasieniak to najczęstszy nowotwór dotykający jąder. Ze względu na to, że wywodzą się z komórek ...

Punkcja jądra (nakłucie i biopsja) przy niepłodności, wodniaku i raku jądra

Punkcja jądra jest diagnostycznym zabiegiem polegającym na nakłuciu przestrzeni w okolicy jądra w celu ewakuacji ...

Obrzęk i powiększenie jądra

Pojawienie się jakiegokolwiek wcześniej niewyczuwalnego zgrubienia, grudki lub guzka na jądrze lub jądrach jest niepokojącym ...

Objawy raka jądra

Najbardziej charakterystycznym objawem nowotworu jądra jest jego bezbolesne powiększenie. Nowotwór jądra – znany jako rak ...

Choroby jąder – jakie objawy wskazują na chore jądra?

Chore jądra mogą dawać szereg alarmujących objawów. Te najczęściej obserwowane przez mężczyzn to: ból jądra, ...

Żylaki jąder – przyczyny, objawy, leczenie

Żylaki powrózka nasiennego, przez pacjentów częściej określane jako żylaki jąder, to schorzenie naczyń żylnych, które ...

Rak jądra

Rak jądra należy do grupy nowotworów, które wciąż objęte są tabu społecznym. Zajmuje pierwsze miejsce ...

Biopsja jąder – kiedy wykonać i jak przebiega?

Biopsja jąder to metoda, dzięki której uzyskuje się materiał do badania mikroskopowego. Stosowana jest przede ...

Co oznacza guzek na jądrze, zgrubienie na jądrze i twarde jądro?

Nie każde zgrubienie i guzek na jądrze oznacza raka jądra. Kiedy jednak jądro jest twarde ...

Nowotwór jądra

Nowotwory jąder diagnozowane są zwłaszcza u młodych mężczyzn. Wczesne wykrycie raka jądra daje dużą szansę ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon