Antykoncepcja a zakrzepica

Antykoncepcja hormonalna oparta o połączenie estrogenu z gestagenem jest jedną z najczęściej stosowanych metod zapobiegania ciąży na świecie. Mimo wszelkich swoich zalet ma pewne wady. Jedną z nich jest działanie estrogenów na układ krzepnięcia. Z tego względu w pewnych sytuacjach stosowanie estrogenów jest niemożliwe.

Antykoncepcja hormonalna – skuteczna i bezpieczna?

Jedną z metod antykoncepcji jest antykoncepcja hormonalna. W tej chwili jest to najczęściej stosowana forma ochrony przed niechcianą ciążą. Wśród wszystkich dobrodziejstw jakie oferuje pacjentkom – regulację cyklu miesiączkowego, zapobieganie ciąży, jej długotrwałe stosowanie może prowadzić do powikłań i działań niepożądanych. Jednym z najczęściej wspominanych w piśmiennictwie jest ryzyko powstania zakrzepicy.

Kobiety chętnie korzystają z antykoncepcji hormonalnej, gdyż ta daje największą skuteczność w zapobieganiu ciąży.

Wśród metod hormonalnych wyróżniamy:

  • doustne środki antykoncepcyjne – tu najczęściej stosowanymi są tabletki jedno- i dwuskładnikowe, środki te zawierają estrogen i gestagen bądź sam gestagen,
  • pierścień antykoncepcyjny,
  • czyli plaster antykoncepcyjny,
  • implant hormonalny,
  • zastrzyk antykoncepcyjny,
  • tak zwana spirale hormonalną, czyli wewnątrzmaciczną wkładkę hormonalną

To czy dana forma antykoncepcji jest skuteczna określa się na podstawie specjalnego wskaźnika. Jest to wskaźnik Pearla. Pozwala on określić ile pośród 100 kobiet stosujących dany sposób antykoncepcji w ciągu roku zajdzie w ciążę. Najwyższą skutecznością wśród środków antykoncepcyjnych mają:

  • implant hormonalny,
  • wewnątrzmaciczna wkładka hormonalna,
  • jednofazowe tabletki antykoncepcyjne,
  • zastrzyk antykoncepcyjny z gestagenów,
  • dwufazowe tabletki antykoncepcyjne,
  • plaster antykoncepcyjny.

Co to jest zakrzepica?

Zakrzepica żył głębokich stanowi jeden z możliwych obrazów klinicznych żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej. Istotą choroby jest zamknięcie naczynia żylnego przez sformowany w świetle żyły zakrzep, czyli konglomerat komórek krwi i czynników krzepnięcia. Powoduje to zablokowanie odpływu krwi z rejonu poniżej zakrzepu. Najczęściej mamy do czynienia z zakrzepicą żył głębokich kończyn dolnych.

W przebiegu rozwijającej się zakrzepicy może pojawić się obrzęk kończyny, bolesność przy ucisku, wzrost temperatury kończyny. Obraz kliniczny choroby uzależniony jest od wysokości na jakiej zamknięte zostanie naczynie oraz od kalibru żyły, w której pojawił się zakrzep. Do czynników zwiększających ryzyko zakrzepicy należą między innymi:

  • ciąża,
  • ciężka niewydolność serca,
  • duże zabiegi operacyjne, którym towarzyszy długotrwałe unieruchomienie,
  • nowotwory złośliwe,
  • otyłość,
  • palenie papierosów,
  • połóg,
  • antykoncepcja hormonalna,
  • zaburzenia krzepnięcia, wywołane na przykład mutacją Leiden czynnika V krzepnięcia,
  • wiek powyżej 40 lat,
  • zespół nerczycowy

Jakie środki antykoncepcyjne wpływają na ryzyko zakrzepicy?

Spośród wszystkich stosowanych legalnie metod antykoncepcji na procesy krzepnięcia krwi wpływają jedynie te, które posiadają w swoim składzie chemicznym estrogeny. Do metod zapobiegania ciąży zawierających te hormony należą:

Estrogeny wpływają na układ krzepnięcia dwutorowo. Z jednej strony poprzez obniżanie między innymi stężenia antytrombiny oraz fibrynogenu, który jest niezbędnym elementem procesu krzepnięcia wywołują działanie przeciwzakrzepowe. Z drugiej zaś strony poprzez modulację syntezy czynników krzepnięcia II, VII, IX i X, która dzięki estrogenom przybiera na sile powodują stan zwiększonej gotowości do wykrzepiania.

Niestety w ogólnym bilansie to właśnie działanie prozakrzepowe bierze górę i z tego powodu estrogeny zwiększają ryzyko zakrzepicy żylnej. Wzrost ryzyka zakrzepicy spowodowany przyjmowanie estrogenów jest około trzykrotny w porównaniu do kobiet bez innych czynników ryzyka nieprzyjmujących estrogenów. Ze względu na nakładanie się ryzyka związanego z różnymi czynnikami należy pamiętać, że u kobiet z zaburzeniami krzepnięcia, palących papierosy czy otyłych ryzyko to jest większe.

Kto nie może stosować antykoncepcji?

Przeciwwskazaniem do stosowania antykoncepcji hormonalnej jest:

Kobiety, które przebyły bądź aktualnie cierpią na wspomniane choroby mają bezwzględny zakaz stosowanie antykoncepcji opartej o łączne stosowanie gestagenów z estrogenami. U kobiet zaś, które obciążone są dodatkowymi czynnikami ryzyka jak chociażby palenie tytoniu, czy nadwaga powinno się stosować środki antykoncepcyjne zawierające najmniejszą możliwą ilość estrogenu bądź metody antykoncepcji działające jedynie w oparciu o składnik gestagenowy.

Pojawienie się jakichkolwiek niepokojących objawów w trakcie stosowania antykoncepcji należy skonsultować z lekarzem ginekologiem bądź lekarzem pierwszego kontaktu.

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.5


Może cię

Kto może stosować tabletkę dwuskładnikową?

Nie każda kobieta może stosować antykoncepcję hormonalną, w tym dwuskładnikową tabletkę antykoncepcyjną. Tabletki antykoncepcyjne pomimo ...

Tabletka dwuskładnikowa a pominięcie dawki

Opuszczenie przyjęcia tabletki, kilku tabletek, lub opóźnione rozpoczęcie kolejnego opakowania, powoduje spadek skuteczności pigułki jako ...

Tabletka jednoskładnikowa a pominięcie dawki

Postępowanie po pominięciu tabletki jednoskładnikowej – minipigułki, ściśle zależy od czasu jaki upłynął od momentu, ...

Prezerwatywy

Prezerwatywa jest najpopularniejszym środkiem antykoncepcyjnym. Jest jedyną metodą, która nie tylko skutecznie zapobiega ciąży, ale ...

Naturalne metody antykoncepcji – wady i zalety

Stosowanie naturalnych metod antykoncepcji to najprostszy sposób zapobiegania ciąży. Jego skuteczność zależy od uwagi, dokładności ...

Kto może stosować tabletkę jednoskładnikową?

Jedną z metod antykoncepcji jest pigułka zawierając tylko jeden hormon – progestagen. Nie zawiera estrogenu. ...

Tabletka dwuskładnikowa

Doustną antykoncepcyjną tabletkę dwuskładnikową określa się najczęściej jako „tabletkę”. Zawiera ona syntetyczne (sztucznie wytworzone) żeńskie ...

Plaster antykoncepcyjny

Plaster antykoncepcyjny jest jedną z metod antykoncepcji hormonalnej. Ta metoda zapobiegania ciąży polega na uwalnianiu ...

Naturalne metody antykoncepcji

Naturalne metody antykoncepcji (naturalne planowanie rodziny) jest metodą, której istotą jest umiejętność rozpoznawania, kiedy w ...

Prezerwatywy dla kobiet

Prezerwatywy dla kobiet wykonane są z cienkiego, miękkiego tworzywa sztucznego – poliuretanu. Prezerwatywy dla kobiet ...

Tabletka jednoskładnikowa – minipigułka

Jedną z metod antykoncepcji jest stosowanie tabletki zawierającej tylko jeden hormon – progestagen. Tabletka jednoskładnikowa ...

Zastrzyk antykoncepcyjny

Zastrzyk antykoncepcyjny jest jedną z metod antykoncepcji hormonalnej. Zastrzyk zapewnia ochronę przed niechcianą ciążą przez ...

Komentarze (0)