Alergie pokarmowe u dorosłych

Alergia pokarmowa zaliczana jest do grupy chorób alergicznych, które często występują w populacji dziecięcej, ale również mogą dotykać osób dorosłych. Jest to schorzenie polegające na tym, że nasz organizm w odpowiedzi na określony składnik pokarmu nie reaguje w sposób prawidłowy jak u ludzi zdrowych.

Jakie produkty najczęściej uczulają?

W kontakcie z tym pokarmem dochodzi do aktywacji różnych, skomplikowanych reakcji, zachodzących przy udziale układu immunologicznego, co skutkuje wystąpieniem objawów chorobowych. W związku z tym chorzy często podświadomie unikają spożywania określonych pokarmów, ponieważ wiąże się to z pojawieniem się u nich nieprzyjemnych dolegliwości. Warto zwrócić uwagę na fakt, iż alergia pokarmowa jest chorobą, która występuje u wielu członków w rodzinie, co potwierdza jej tło dziedziczne.

U osób dorosłych objawy alergii pokarmowej mogą pojawić się po spożyciu niemalże każdego produktu spożywczego, ale warto zaznaczyć, że częściej jej przyczyną są pokarmy pochodzenia roślinnego. Do grupy najczęściej uczulających zaliczamy:

  • orzeszki ziemne, orzechy laskowe;
  • zboża, mąkę (najczęściej pszenną);
  • warzywa, takie jak pomidory, seler, fasola, marchew, soja, groch;
  • truskawki;
  • barwniki zawarte w pokarmach;
  • jaja;
  • proszek do pieczenia;
  • ryby;
  • wołowinę;
  • musztardę;
  • skorupiaki.

Jakie są objawy alergii pokarmowej?

Alergie pokarmowe występujące u osób dorosłych cechuje różnorodność obserwowanych objawów. Dolegliwości mogą pojawiać się od razu po spożyciu pokarmu, na który jesteśmy uczuleni, lub po pewnym czasie – nawet po kilkunastu godzinach. Zmiany mogą dotyczyć:

  • układu pokarmowego – alergiczne zapalenie jamy ustnej, afty, silne kurczowe bóle brzucha, wymioty, biegunki (objawy dotyczące układu pokarmowego są najczęstszą manifestacją kliniczną alergii pokarmowej u osób dorosłych);
  • skóry – zmiany rumieniowe (zaczerwienienie skóry), uczucie swędzenia, obrzęk, pojawienie się na skórze zmian o charakterze grudek czy też bąbli pokrzywkowych; spotykane jest także atopowe zapalenie skóry;
  • oczu – nadmierne łzawienie, zaczerwienienie;
  • układu oddechowego – uczucie zatkania nosa, wodnisty katar, astma, duszność;
  • układu nerwowego – migrena, przewlekłe uczucie zmęczenia;
  • wstrząs anafilaktyczny – najbardziej niebezpieczny z objawów, stanowi stan zagrożenia życia.

Jak rozpoznać alergię pokarmową?

Rozpoznanie alergii pokarmowej nie zawsze jest rzeczą łatwą, co wynika z tego, że często osoba chora jest uczulona na więcej niż jeden produkt spożywczy. Najistotniejsze miejsce w diagnostyce alergii pokarmowej u osób dorosłych zajmuje oczywiście wywiad i badanie lekarskie. Rozmowa z pacjentem ma na celu ustalenie źródła dolegliwości chorego, ich nasilenia, prawdopodobnej przyczyny, związku z nawykami żywieniowymi i stylem życia danej osoby, a także tego, czy w rodzinie chorego występowały podobne objawy. Podczas badania lekarz poszukuje u chorego zmian chorobowych typowych dla chorób alergicznych. Następnym krokiem w rozpoznawaniu alergii pokarmowych jest wykonanie testów mających na celu potwierdzenie związku prezentowanych przez chorego objawów z tłem alergicznym oraz określenie, na co konkretnie dana osoba jest uczulona. Nie istnieje niestety jeden, uniwersalny i niezawodny test, który pozwoliłby odpowiedzieć na te pytania, więc konieczne staje się wykonanie serii badań. Do procedur medycznych, których wykonanie jest najczęściej zlecane przez lekarzy, zaliczamy:

  • badania krwi – mają na celu oznaczenie poziomu swoistych przeciwciał klasy IgE, których obecność u osoby chorej, prezentującej objawy uczulenia, potwierdza tło alergiczne występujących dolegliwości. Podczas badań krwi można także oznaczyć poziom eozynofili, aczkolwiek jest to badanie cechujące się mniejszą specyficznością, gdyż ich podwyższony poziom można także spotkać w chorobach pasożytniczych i różnych chorobach zapalnych;
  • testy skórne – polegają na podawaniu (najczęściej śródskórnie, drogą wstrzyknięć) bardzo małych dawek różnych alergenów (w tym przypadku alergenów pokarmowych). W wyniku tego działania u osób uczulonych na skórze w miejscu podania alergenu tworzy się bąbel, którego obecność świadczy o występowaniu alergii na daną substancję, a jego wielkość – o sile reakcji alergicznej. Testy te można przeprowadzać z użyciem jednego czy kilku alergenów, ale są również dostępne zestawy zawierające kilkanaście i więcej najczęściej uczulających alergenów pochodzenia pokarmowego;
  • testy eliminacyjne z ponownym wprowadzeniem – z diety chorego usuwa się pokarm podejrzewany o bycie przyczyną dolegliwości, a po pewnym czasie produkt ten jest ponownie do jadłospisu włączany. Zniknięcie lub znaczne złagodzenie objawów w okresie braku potencjalnego alergenu w diecie i ich ponowne wystąpienie lub nasilenie po jego włączeniu potwierdzają obecność alergii na dany produkt spożywczy;
  • testy prowokacyjne – jest to badanie polegające na podawaniu osobie z przypuszczalną alergią substancji podejrzewanej o wywoływanie objawów. Alergen ten podawany jest początkowo w małych dawkach, a następnie w coraz większych aż do momentu wystąpienia objawów alergicznych. Wystąpienie tych objawów jest niepodważalnym dowodem świadczącym o występowaniu uczulenia na dany związek. Testy prowokacyjne powinny być przeprowadzone przez doświadczonego lekarza, najlepiej alergologa, gdyż u osób z bardzo silnie wyrażonymi objawami choroby alergicznej może, w najgorszym przypadku, dojść do wystąpienia wstrząsu anafilaktycznego, który jest stanem zagrożenia życia.

Leczenie alergii pokarmowych

Najbardziej zalecanym i jednocześnie przynoszącym najwięcej korzyści sposobem leczenia w przypadku alergii pokarmowej u osób dorosłych jest stosowanie tak zwanej diety eliminacyjnej. Jest to rodzaj diety, w której codzienny jadłospis układa się w ten sposób, aby nie zawierał pokarmów, na które uczulona jest dana osoba. Jeśli mimo poprawnie ułożonej i rygorystycznie przestrzeganej diety objawy uczulenia nadal się utrzymują, to konieczne jest włączenie przez lekarza leczenia farmakologicznego (leki przeciwhistaminowe, glikokortykosterydy, kromony).

Innym sposobem leczenia jest odczulanie, czyli tak zwana immunoterapia swoista. Skuteczność tej metody polega na tym, że po długotrwałej ekspozycji na początkowo małe, następnie stopniowo wzrastające dawki alergenu, nasz układ immunologiczny przestaje na niego zupełnie reagować lub reakcja ta jest słabiej wyrażona.

O czym warto pamiętać?

W przypadku alergii pokarmowej mogą występować reakcje krzyżowe. Polegają one na tym, że układ odpornościowy organizmu zareaguje na alergen niebędący alergenem pokarmowym tak samo jak na ten, który nas uczula, co wynika z podobieństwa ich budowy. U osób z alergią pokarmową najczęściej występującymi reakcjami krzyżowymi są:

  • u uczulonych na jabłka, marchew, brzoskwinie czy orzechy laskowe objawy alergiczne mogą występować lub nasilać się także w okresie pylenia brzozy, gdyż pyłek brzozy wchodzi z tymi produktami w reakcje krzyżowe;
  • u uczulonych na banany – reakcje krzyżowe daje lateks zawarty między innymi w rękawicach czy wyrobach gumowych;
  • u osób z alergią pokarmową na pomidory dolegliwości nasilić się mogą w okresie pylenia traw, czyli od sierpnia do października.
Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.7


Może cię

Jak leczy się alergię pokarmową?

Alergia pokarmowa to schorzenie, które dotyczy około 3 % osób dorosłych i 6 % dzieci. ...

Skłonność do alergii a mikroflora jelitowa

Współcześnie coraz częściej podkreśla się fakt, że skład mikroflory jelitowej we wczesnym dzieciństwie może wpływać ...

Niedobór magnezu w organizmie – hipomagnezemia

Objawy niedoboru magnezu dotyczą wielu różnych układów. Jego skutkiem są m.in. skurcze mięśni, kołatanie serca, ...

Wskazania dietetyczne dla alergików

Szacuje się, że alergia pokarmowa może dotyczyć nawet 5% populacji ogólnej. W ostatnich latach, zarówno ...

Zatrucie pokarmowe a alergia

Zatrucie pokarmowe objawia się biegunką, bólem brzucha, wzdęciami i nudnościami. Zdarza się jednak, że u ...

Wideo – Alergia pokarmowa

Alergię może wywoływać każdy produkt spożywczy, są jednak takie, które wywołują ją znacznie częściej niż ...

Alergia na soję

Alergia na soję spotykana jest zarówno u dzieci (również tych najmłodszych), jak i u osób ...

Alergia pokarmowa u niemowląt

Alergia pokarmowa to niepożądane reakcje, takie jak np. kolka niemowlęca, występujące po spożyciu określonych pokarmów. ...

Jakie są objawy alergii?

Alergia może rozwinąć się na skutek kontaktu z dosłownie każdą substancją. Pacjent może wykazywać objawy ...

Alergie pokarmowe u dzieci

Alergie pokarmowe występują najczęściej u niemowląt. Objawy alergii na pokarm są bardzo zróżnicowane i dotyczą ...

Alergia na pszenicę

Alergia na pszenicę jest drugą po alergii na mleko najczęściej występującą w populacji alergią pokarmową. ...

Jak mieszkać bez alergenów?

Liczba alergików wzrasta, zwłaszcza w miastach, mimo że tam alergenów jest mniej. Połączenie ich ze ...

Komentarze (0)