zarejestruj się zaloguj się

Cytyzyna czy nikotyna – co jest lepsze na rzucanie palenia?

Tekst: mgr Marta Natkańska
Cytyzyna czy nikotyna – co jest lepsze na rzucanie palenia?
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 03. września, 2014

Cytyzyna to skuteczny sposób na rzucanie palenia. W przeciwieństwie do nikotyny, od której uzależnieni są palacze, cytyzyna nie uzależnia. Jest bezpieczniejsza od nikotyny. Rzucanie palenia z cytyzyną trwa krócej, jest tańsze i często niesie za sobą mniej efektów niepożądanych. Terapia cytyzyną trwa tylko 25 dni i jest to pełna kuracja. Cytyzyna skutecznie łagodzi uczucie głodu nikotynowego, dzięki czemu można szybko uwolnić się od nałogu.

mgr Marta Natkańska
AUTOR
mgr Marta Natkańska specjalista zdrowia publicznego
SPIS TREŚCI:

    Jak skutecznie rzucić palenie?

     

    Palenie papierosów oraz innych wyrobów tytoniowych to nałóg, na który składają się dwa podstawowe, wzajemnie na siebie oddziałujące uzależnienia: farmakologiczne (które wynika z rosnącej zależności organizmu od nikotyny) oraz behawioralne.

    Uzależnienie od nikotyny wynika z konieczności utrzymania odpowiedniego (czyli wyższego u palacza w stosunku do osoby niepalącej) stężenia nikotyny w surowicy krwi. Zależność behawioralna od wyrobów tytoniowych wydaje się być nieco bardziej skomplikowana. Ma bowiem związek z wieloma czynnikami środowiskowymi, społecznymi i psychologicznymi.

    Tytoń to substancja już od dawna uznana przez Światową Organizację Zdrowia (WHO) za silnie uzależniającą, a palenie tytoniu zakwalifikowano jako chorobę wywołaną uzależnieniem. Czynnikiem odpowiedzialnym za rozwój uzależnienia jest bez wątpienia nikotyna. Procesy farmakologiczne oraz behawioralne, które warunkują uzależnienie od nikotyny, są niezwykle silne (porównywalne do uzależnienia od silnych narkotyków). Właśnie z tego powodu skuteczna walka z nałogiem tytoniowym jest niezwykle trudna i wymaga świadomego wyboru właściwej metody. W dokonaniu prawidłowej decyzji o sposobie rzucenia palenia, czyli doborze najlepszej terapii odwykowej, pomocni są nie tylko lekarze pierwszego kontaktu, ale także specjaliści z ośrodków leczenia uzależnień.

     

    Jak działa nikotyna?

     

    Nikotyna jest substancją oddziaływującą na niemal wszystkie układy organizmu, łącznie z ośrodkowym układem nerwowym. Wykazuje zatem wpływ na czynności mózgu – myślenie i sprawność umysłową. Ponadto oddziaływuje psychoaktywująco (czyli wpływa na odczuwanie i nastrój) oraz ma efekt euforyzujący, podobny m.in. do alkoholu czy opiatów. Z uwagi na powstałą w miarę trwania nałogu tytoniowego zależność, nie tylko farmakologiczną, ale także psychologiczną, wszelkie zmiany w ilości dostarczanej nikotyny do organizmu palacza są przez niego odczuwane niezwykle negatywnie.

    Uzależnienie od nikotyny wiąże się bowiem z wytworzeniem tolerancji, co wymusza dostarczanie coraz większych jej dawek w celu osiągnięcia takiego samego (oczekiwanego) efektu. Ma to bezpośredni związek ze wzrostem aktywności enzymów odpowiedzialnych za metabolizm nikotyny, a także ze zmianą liczby receptorów dla nikotyny w układzie nerwowym (w celu zapewnienia prawidłowego funkcjonowania tego układu).

    Wielu palaczy skarży się na objawy odstawienia nikotyny przy rzucaniu palenia. Rozwój uzależnienia od nikotyny prowadzi do wystąpienia objawów odstawienia w przypadku zmniejszenia ilości lub całkowitego zaprzestania przyjmowania dawek nikotyny. Właśnie z tego powodu każdy palacz planujący podjęcie próby rzucenia nałogu, niezależnie od wybranej terapii odwykowej, powinien być świadomy i przygotowany na ich wystąpienie. W zmniejszeniu intensywności objawów wywołanych zaprzestaniem palenia papierosów pomocne mogą być preparaty, które zależnie od zawartej głównej substancji czynnej (nikotyny lub cytyzyny) zmniejszają ich nasilenie. Jest to istotne w osiągnięciu głównego celu terapii odwykowej, czyli zaprzestania palenia papierosów.

    Należy także wspomnieć, że stosowanie elektronicznych papierosów nie jest sposobem na rzucenie palenia. Ich działanie opiera się na dostarczaniu organizmowi kolejnych dawek nikotyny, często o wiele wyższych niż te, które organizm otrzymuje w czasie palenia tradycyjnego papierosa. Jedyną przewagą e-papierosów jest to, że w trakcie ich palenia nie wydzielają się substancje smoliste odpowiedzialne za rozwój nowotworów.

     

    Cytyzyna zamiast nikotyny?

     

    Mimo iż za rozwój uzależnienia od wyrobów tytoniowych odpowiada głównie nikotyna, jest to substancja stosowana powszechnie w terapii nałogu tytoniowego. Jest składnikiem preparatów zalecanych w ramach nikotynowej terapii zastępczej. Niezależnie od formy (np. gumy do żucia, plastrów na skórę, pastylek, tabletek czy sprayu), nikotyna jest wówczas dostarczana do organizmu palacza głównie w celu zmniejszenia objawów odstawienia. W efekcie ma to pozwolić na koncentrację całej uwagi palacza na zmianie swoich zachowań oraz nauce życia bez papierosa i innych wyrobów tytoniowych.

    Nikotynowa terapia zastępcza, w założeniu stosowana przy jednoczesnym zaprzestaniu palenia papierosów, pozwala na dostarczenie stopniowo niższych dawek nikotyny. Terapia uzależnienia preparatami z nikotyną wymaga czasu i wytrwałości, trwa bowiem od kilku do kilkunastu tygodni (nie dłużej jednak niż rok). Początkowo stosowana jest w celu ograniczenia palenia, a niektóre formy preparatów (np. doustne gumy do życia czy pastylki do ssania) przyjmowane są w przypadku chęci zapalenie papierosa. Osiągnięcie zatem głównego celu terapii, którym jest trwałe zaprzestanie palenia papierosów, odbywa się etapowo.

    Istnieją jednak preparaty pozwalające na zdecydowanie szybsze i krócej trwające rozstanie się z nałogiem tytoniowym. W swoim składzie zawierają bowiem cytyzynę, czyli substancję pomagającą w łatwy sposób zmniejszyć występowanie objawów odstawienia.

     

    Jak rzucić palenie z cytyzyną?

     

    Cytyzyna jest substancją, która w porównaniu z nikotyną nie prowadzi do rozwoju uzależnienia. Cytyzyna jest bezpieczniejsza od nikotyny. Cechuje się efektem farmakologicznym najbardziej zbliżonym do nikotyny, dlatego z powodzeniem może być stosowana jako alternatywa dla nikotynowej terapii zastępczej. Z uwagi na fakt, iż cytyzyna, dostępna w formie tabletek powlekanych lub kapsułek twardych, stopniowo blokuje wiązania nikotyny z odpowiednimi receptorami w ośrodkowym układzie nerwowym, pozwala to na skuteczne ograniczenie odczuwania przyjemności palacza z dostarczania nikotyny.

    Dodatkowo, dzięki pobudzeniu wydzielania dopaminy, cytyzyna pozwala na łagodzenie objawów głodu nikotynowego. Rzucenie palenia z zastosowaniem cytyzyny jest krótsze niż z użyciem preparatów z nikotyną. Trwa bowiem 25 dni, czyli tyle, ile tabletek znajduje się w jednym opakowaniu preparatu. Przyjmowanie doustne cytyzyny rozpoczyna się na pięć dni przed planowanym całkowitym zaprzestaniem palenia papierosów, a ilość przyjmowanych tabletek powinna być zgodna ze schematem dawkowania dołączonym do opakowania. Po rozpoczęciu terapii cytyzyną należy całkowicie zaprzestać palenia papierosów najpóźniej do piątego dnia. W celu utrzymania trwałości efektów podjętej terapii, w trakcie przyjmowania cytyzyny powyżej piątego dnia należy bezwzględnie unikać wypalenia choćby jednego papierosa.

     

    Co jest lepsze na rzucenie palenia – cytyzyna czy nikotyna?

     

    O wyborze najlepszego sposobu na rzucenie palenia i walkę z nałogiem nikotynowym decyduje wiele różnych czynników. Zależnie od palacza i głównego powodu motywującego wyróżnia się klika czynników.

    • Czas trwania terapii – palacz musi wykazać się cierpliwością i wytrwałością w podjętej decyzji, tym większą, jeśli stosuje nikotynową terapię zastępczą. Trwa ona bowiem od kilku do kilkunastu tygodni (nie dłużej jednak niż rok), podczas gdy preparaty z cytyzyną przyjmuje się 25 dni. W przypadku nieudanej próby można ją bezpiecznie wznowić po upływie 2–3 miesięcy.
    • Czynnik ekonomiczny – z uwagi na długość trwania terapii, a co za tym idzie liczbę potrzebnych opakowań preparatów, palacz wybierający nikotynową terapię zastępczą musi być przygotowany na ich zakup. Terapia cytyzyną może być skuteczna już po przyjęciu jednego opakowania, podczas gdy np. gumy do żucia, plastry czy tabletki do ssania należy stosować zgodnie ze schematem – od kilku do kilkunastu tygodni (po kilka opakowań).
    • Występowanie objawów niepożądanych – są one związane głównie z formą stosowanego preparatu i niekiedy są mylone z typowymi objawami wywołanymi zaprzestaniem palenia. Przy stosowaniu preparatów zawierających zarówno cytyzynę, jak i nikotynę mogą pojawić się: suchość w jamie ustnej, zgaga, przyrost masy ciała, rozdrażnienie, złe samopoczucie. W przypadku nikotynowej terapii zastępczej mogą dodatkowo pojawić się zmiany skórne – wysypka, rumień, świąd (przy stosowaniu plastrów) lub podrażnienia w obrębie jamy ustnej (przy stosowaniu gum do żucia czy pastylek do ssania).

    Niezależnie jednak od wyboru metody i preparatów stosowanych w walce z nałogiem tytoniowym, kluczowe znaczenie dla skuteczności i trwałości podjętych działań ma motywacja do rzucenia palenia. Należy przy tym pamiętać, że nie każda próba rzucenia palenia kończy się sukcesem. Każda nieudana próba winna być powtarzana aż do całkowitego zaprzestania palenia papierosów.

    Autor: mgr Marta Natkańska

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.