zarejestruj się zaloguj się

Witamina C

Tekst: mgr Anna Zarzycka
Witamina C
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 17. czerwca, 2014

Witamina C jest witaminą odgrywającą bardzo istotną rolę w prawidłowym funkcjonowaniu organizmu. Kwas askorbinowy należy do jednych z najpopularniejszych parafarmaceutyków o różnorodnym zastosowaniu. Ludzki organizm nie potrafi jej syntetyzować, dlatego musi pobierać ją z zewnątrz.

mgr Anna Zarzycka
AUTOR
mgr Anna Zarzycka kosmetolog
SPIS TREŚCI:

    Witamina C - charakterystyka i rola

     

    Witamina C, inaczej kwas askorbinowy, to związek organiczny, jest białym, krystalicznym ciałem stałym. Pochodny cukrów o wzorze sumarycznym C6H8O6, nie rozpuszczalnym w eterze, benzenie, olejach i tłuszczach stałych. Dobrze rozpuszcza się w wodzie (1:3) i etanolu (1:30). Jest witaminą nietrwałą i wrażliwą. W roztworach rozkłada się pod wpływem powietrza, temperatury i światła. Łatwo utlenia się do kwasu dehydroaskorbinowego, silny reduktor.

    Kwas askorbinowy jest dla organizmu niezwykle ważną substancją. Pełni dużą rolę w wielu procesach biologicznych. To lista najważniejszych jej funkcji:

    • Ma działanie ogólnoustrojowe, bierze bowiem udział w licznych procesach metabolicznych, zachodzących w organizmie między innymi metabolizmie tkanki nerwowej, przemianie węglowodanów, białek i tłuszczów, syntezie niektórych hormonów, hemoglobiny, erytrocytów, karnityny, która przyspiesza spalanie tłuszczów;
    • Wspomaga syntezę kolagenu, białka występującego we wszystkich tkankach organizmu oraz w ścianach naczyń krwionośnych, skórze, ścięgnach, oku, kręgach w kręgosłupie i tym podobne. Jest odpowiedzialny za ich prawidłowy kształt, wygląd i sprawność;
    • Witamina C przyspiesza gojenie ran (zwiększa wiązanie białka przez krew), sińców, złamań, zapobiega krwawieniom z dziąseł. Wzmacnia ściany naczyń krwionośnych oraz nowe komórki na uszkodzenia i zakażenia;
    • Ma duży wpływ na budowanie odporności organizmu na choroby, zwłaszcza w okresach przeziębień. Witamina C stymuluje do działania układ immunologiczny, dzięki temu skraca czas trwania zakażenia lub zaziębienia;
    • Posiada ogromne właściwości antyoksydacyjne, czyli chroniące organizm przed szkodliwym działaniem wolnych rodników tlenowych. Co sprawia, iż witamina C zmniejsza ryzyko wystąpienia nowotworów jamy ustnej, przełyku, żołądka, wątroby, odbytnicy, szyjki macicy, płuc oraz reumatoidalnego zapalenia stawów. Przeciwdziała uszkodzeniom komórek powstałym w wyniku starzenia się, co ma duży wpływ na skórę;
    • Ma działanie ochronnie przed szkodliwym wpływem promieniowania UVA i UVB;
    • Zmniejsza reakcje alergiczne, toksyczność miedzi, rtęci, kobaltu, selenu oraz pomaga w lepszym wchłanianiu magnezu;
    • Usprawnia funkcjonowanie układu krwionośnego, w tym serca, ponieważ poprzez wzrost produkcji prostaglandyn obniża ryzyko zachorowania na choroby serca, miażdżycę czy udar. Znacznie obniża ciśnienie krwi oraz poziom cholesterolu;
    • Spożywanie odpowiedniej ilości witaminy C poprawia wytrzymałość fizyczną, łagodzi ból, umożliwia lepszą koncentrację, wpływa na pozytywne samopoczucie, a tym samym ułatwia zwalczanie nastrojów depresyjnych;
    • Jest pomocna także w przypadku cukrzycy, ponieważ reguluje stężenie glukozy we krwi oraz przy zaburzeniach miesiączki.

     

    Niedobór witaminy C (awitaminoza) i jej nadmiar

     

    Obecnie niedobór witaminy C występuje bardo rzadko. Jej brak wywołuje chorobę zwaną szkorbutem (inaczej gnilicą), której objawami są między innymi:

    • brak apetytu,
    • senność,
    • ogólne osłabienie,
    • depresja,
    • pojawiające się bóle reumatyczne.

    Dziąsła u chorego stają się gąbczaste oraz zaczynają krwawić. Bardzo często występuje zapalenie błony śluzowej jamy ustnej i zębodołów, co powoduje ruszanie się oraz wypadanie zębów. Skóra zaczyna się łuszczyć, staje się wysuszona i powstają wybroczyny na jej powierzchni.

    Z racji tego, iż witamina C odgrywa dużą rolę w podnoszeniu odporności, jej brak znacznie przedłuża czas choroby i utrudnia leczenie zakażeń. Jej niskie spożycie może również wywierać niekorzystny wpływ na stan żołądka oraz przyczyniać się do powstawania jego schorzeń.

    Natomiast nadmiar witaminy C nie wywiera toksycznego działania na organizm, jest po prostu wydalany z organizmu wraz z moczem oraz potem. Jednakże przyjmowanie w nadmiarze kwasu askorbinowego może wywołać:

    • biegunkę,
    • dolegliwości żołądka,
    • nudności,
    • wymioty,
    • wysypkę skórną.

    Trzeba jednak pamiętać, że zapotrzebowanie na kwas askorbinowy rośnie z wiekiem. Najmniejszą jej ilość potrzebują dzieci - 40 mg dziennie, natomiast dorośli powinni spożywać od 100 do 200 mg tej witaminy. Zwiększone zapotrzebowanie mają natomiast kobiety w ciąży i karmiące piersią. Witaminy C znacznie więcej potrzebują także palacze, osoby chore na cukrzycę, stosujące takie leki jak na przykład tetracyklinę. Nie należy jej jednak zażywać podczas chemioterapii i radioterapii. Poza tym nadmiar kwasu askorbinowego nasila toksyczność leków antyzakrzepowych.

     

    Działanie kosmetyczne witaminy C

     

    Witamina C ma istotny wpływ na wygląd i stan skóry, błon śluzowych i ścian naczyń krwionośnych. Bardzo często jest stosowana w połączeniu z witaminą A lub E. Kwas askorbinowy ze względu na to, że jest nie rozpuszczalny w tłuszczach, nie może wnikać w lipidowe struktury warstwy rogowej naskórka.

    W związku z tym w kosmetykach witaminę C wykorzystuje się w postaci mikronizowanego kwasu askorbinowego, zamkniętego w strukturach liposomów. W ich składzie najczęściej stosowane są jej odmiany: fosforan i rozpuszczalny w tłuszczach palmitynian kwasu askorbinowego oraz antyrodnikowy stearynian askorbylu. Pierwsza jej forma wnika bardzo głęboko w skórę.

    Jeśli chodzi o produkcję preparatów kosmetycznych, witamina C ma szerokie zastosowanie: używana jest do produkcji między innymi kremów, maseczek, ampułek, balsamów. Jej korzystne działanie na skórę to:

    • wspólnie z witaminą E stanowi parę doskonałych antyutleniaczy. Zabezpieczają one i świetnie chronią skórę przed niekorzystnym wpływem wolnych rodników przyczyniających się do starzenia. Związki te są bardzo aktywne, atakują prawie wszystkie cząsteczki tkanek. Niszczą lipidy warstwy rogowej naskórka, a także błony komórkowe. Wywierają negatywny wpływ na kolagen, elastynę oraz kwasy nukleinowe, które są odpowiedzialne za wzrost i odnowę komórek. Dlatego kobiety po 25 roku życia, u których procesy starzenia zaczynają postępować, potrzebują wsparcia z zewnątrz, aby zadbać o młody wygląd. Mogą im wówczas zapewnić to kremy z witaminami C i E . Są to witaminy wzajemnie wspierające się i potęgujące swoje działanie. Witamina C jako regenerowalny przez enzymy antyutleniacz regeneruje witaminę E, którą eliminują wolne rodniki. To doskonały duet w walce z niszczącym działaniem wolnych rodników. Poza tym witamina C zmniejsza głębokość zmarszczek, błyskawicznie nawilża skórę oraz likwiduje uczucie suchości;
    • zapobiega rozszerzaniu się naczyń krwionośnych (poprawia mikrokrążenie w naczyniach włosowatych). Znana jest ze swoich właściwości uszczelniających naczynka, dlatego stosuje się ją przy skórach wrażliwych, naczyniowych oraz z trądzikiem różowatym, ponieważ łagodzi jego objawy. Świetnie redukuje cienie pod oczami, likwiduje rumień, oczyszcza skórę z toksyn, wycisza i łagodzi podrażnienia. Cera naczyniowa zyskuje zdrowy wygląd oraz staje się bardziej jędrna i elastyczna;
    • działa wybielająco na skórę. Rozjaśnia i odświeża cerę wyrównując pigmentacje i koloryt skóry. Dlatego polecana jest w preparatach przeznaczonych dla osób o cerze szarej, ziemistej, palących papierosy oraz borykających się z przebarwieniami;
    • zwiększa syntezę kolagenu, odpowiedzialnego za elastyczność, gładkość i sprężystość skóry. Udowodniono, że stosowanie kremu, który zawiera 5 % witaminy C (w postaci kwasu L- askorbinowego) rewelacyjnie wpływa na tkankę łączną. Przyczynia się do zmniejszenia pojawiających się wraz z wiekiem zmian w naskórku, które powodują powstawanie pierwszych zmarszczek. Według niektórych autorów, im wyższe stężenie kwasu askorbinowego, tym lepsze efekty jeśli chodzi o pobudzenie komórek do produkcji kolagenu;
    • chroni skórę przed niszczącymi skutkami promieniowania UVA i UVB, a dostarczana z zewnątrz przyspiesza gojenie oparzeń, również posłonecznych, wywołanych działaniem promieniowania UVB.

     

    Gdzie występuje witamina C?

     

    Podstawowym źródłem witaminy C są świeże warzywa i owoce. Na pierwszym miejscu należy wymienić owoc róży, warzywa kapustne i owoce jagodowe (na przykład czarna porzeczka zawiera około 180 mg w 100 g), natomiast na drugim ziemniaki (zawierają 14 mg witaminy w 100 g, choć zależy to również od pory roku).

    Bardzo ważnym źródłem witaminy C są również owoce cytrusowe jak pomarańcze, grejpfruty, mandarynki. Jednak trzeba pamiętać, aby spożywać je z umiarem, ponieważ są silnymi alergenami. Dużo witaminy C posiadają też pomidory. Dzięki temu między innymi wzmacniają odporność i przyspieszają gojenie się ran. Duży owoc (ok. 180 g) pokrywa dzienne zapotrzebowanie na tę substancję w 60 procentach. Ważnym źródłem tej witaminy jest również: chrzan, papryka, natka pietruszki, kalafior, brukselka. Natomiast takie produkty jak mleko, zboża, mięso zawierają jej bardzo mało w ilościach śladowych albo nie zawierają jej wcale. Trzeba pamiętać podczas przygotowania potraw, że witamina C ulega zniszczeniu pod wpływem wysokiej temperatury.

    Autor: mgr Anna Zarzycka
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Kwas askorbinowy

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.