zarejestruj się zaloguj się

Kwas liponowy

Tekst: mgr Marzena Rojek
Dodane: 29. października, 2013

Wolne rodniki stanowią jedną z istotnych przyczyn powstawania wielu chorób takich jak np. nowotwory, nadciśnienie, choroby układu sercowo naczyniowego. Są odpowiedzialne również za przebiegające w organizmie procesy starzenia. Walka z wolnymi rodnikami wymaga użycia antyoksydantów. Jednym z nich jest wytwarzany przez nasz ustrój kwas liponowy.

mgr Marzena Rojek
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Charakterystyka i źródła kwasu liponowego

     

    Kwas liponowy jest to kwas tłuszczowy nasycony. Oznacza to, że atomy węgla, które go budują są połączone za pomocą pojedynczych wiązań. Posiada on 8 atomów węgla, z czego 3 z nich wraz z atomami siarki tworzą pierścień ditolowy. Może on ulegać redukcji dając w efekcie kwas dihydroliponowy (DHLA). Obie formy chemiczne są rozpuszczalne zarówno w tłuszczach jak i wodzie. Kwas liponowy dobrze przyswaja się ze światła przewodu pokarmowego i ma zdolność do pokonywania tzw. bariery krew-mózg. Przez pewien okres czasu badacze uznawali, że jest on witaminą a zatem związkiem, który należy dostarczyć z pożywieniem. Kolejne badania naukowe wykazały, że zarówno organizmy roślinne jak i zwierzęce mają możliwość samodzielnej syntezy kwasy liponowego. A zatem jednym ze źródłem tej substancji jest nasz własny organizm, który wytwarza ją w wątrobie. Inną drogą, jaką pozyskujemy kwas liponowy jest pożywienie.

    W produktach spożywczych występuje on pod postacią lipolizyny. Najwięcej tego związku zawierają: podroby, mięso, szpinak, brokuły, pomidory, groszek. Lipolizyna jest hydrolizowana przez lipoamidazę w efekcie, czego uwalniany jest liponian. Ten ulega przemianom w naszych komórkach pełniąc ważne biologicznie funkcje. Jego metabolity w większości wydalane są z moczem.

    Źródła lipolizyny w żywności (w mg/g suchej masy):

    • Szpinak – 3,2;
    • Nerka wołowa – 2,6;
    • Serce wołowe – 1,5;
    • Wątroba wołowa – 0,9;
    • Brokuły – 0,9;
    • Pomidory – 0,6;
    • Groszek – 0,4.

     

    Rola kwasu liponowego w organizmie człowieka

     

    Rola, jaką odgrywa kwas liponowy w ustroju jest znacząca. Wiąże się ona z kilkoma jego właściwościami a dokładnie:

    • dużym potencjałem antyoksydacyjnym,
    • zdolnością do chelatowania jonów metali,
    • regeneracji innych antyoksydantów.

    Wolne rodniki to cząsteczki związków organicznych, które powstają w wyniku przemian metabolicznych, ale również pod wpływem działania czynników zewnętrznych (np. dymu papierosowego, promieni UV, nadmiernej aktywności fizycznej). W pewnych określonych ilościach są one potrzebne naszemu organizmowi gdyż pełnia role tzw. cząsteczek sygnałowych pozwalających na obronę przez patogenami. Jeśli jednak powstająca w ustroju ich ilość jest zbyt duża mają bardzo szkodliwy wpływ na organizm człowieka. Przyspieszają procesy starzenia a także stanowią poważny czynnik powstawania chorób takich jak nowotwory, choroby układu sercowo-naczyniowego, cukrzyca czy nadciśnienie.

     

    Kwas liponowy – antyoksydant

     

    Aby skutecznie walczyć z wolnymi rodnikami są nam potrzebne substancje zwane antyutleniaczami lub antyoksydantami. Do grupy takich substancji zalicza się kwas liponowy i DHLA. Mówiąc o ich właściwościach używa się określenia, że zmiatają one wolne rodniki. Gdy pojawia się wolny rodnik kwas liponowy wchodzi z nim w reakcję, co powoduje powstanie katinorodnika kwasu liponowego. Jest on mniej reaktywny, czyli mniej szkodliwy niż wolny rodnik, ale ciągle stanowi pewnego rodzaju zagrożenie dla naszych komórek. Dlatego też kationorodnik jest szybko przekształcany dzięki innym antyoksydantom np. witaminie E czy C w kwas liponowy. Prowadzi to do zmniejszenia ilości wolnych rodników w organizmie a co za tym idzie zmniejszenie stresu oksydacyjnego. To z kolei wpływa na zwolnienie procesów starzenia, zmniejszenie ryzyka występowania wielu chorób, poprawę odporności organizmu, lepsze funkcjonowanie narządów i tkanek.

    Kwas liponowy i DHLA wykazują również zdolność do regeneracji innych antyoksydantów, które znajdują się w naszym organizmie. Każda substancja antyutleniająca, która neutralizuje wolny rodnik sama ulega utlenieniu, co powoduje, że aż do momentu redukcji stanie się niezdolna do dalszego zmiatania wolnych rodników. Mówiąc prościej chwilowo staje się nieaktywna. Kwas liponowy oraz w tym zagadnieniu znacznie bardziej aktywny DHLA pozwalają odzyskać tym substancjom potencjał antyoksydacyjny. Obie substancje mają zdolność do redukowania utlenionych form m.in. witaminy C, pośrednio witaminy E, glutationu czy form koenzymu Q10. W wyniku ich działania inne antyoksydanty niejako „odtwarzają się” szybciej i znowu są zdolne do walki z wolnymi rodnikami. Wpływa to ogółem na zmniejszenie stresu oksydacyjnego organizmu.

    Innym zagrożeniem dla naszych komórek są jony metali przejściowych. Jeśli nie są one związane z białkiem (wtedy pełnia bardzo ważne dla sprawnego funkcjonowania organizmu role) wchodzą chętnie w reakcje utleniania-redukcji, których efektem jest powstawanie wolnych rodników. Kwas liponowy i DHLA chelatują jony tych problematycznych niezwiązanych z białkiem metali takich jak:

    • ołów,
    • cynk,
    • kadm,
    • miedź

    powodując zmniejszenie stresy oksydacyjnego, czyli ograniczając reakcje, które będą powodować powstawanie wolnych rodników.

     

    Zastosowanie kwasu liponowego w terapii chorób

     

    Właściwości kwasu liponowego i DHLA oraz dobra przyswajalność z przewodu pokarmowego sprawiły, że znalazły one zastosowanie w terapii kilku chorób. Badania pokazały, że ilość lipolizyny w pożywieniu jest tak mała, że dieta bogata produkty zawierające ten składnik nie będzie miała działania terapeutycznego. Dlatego też rozpoczęto badania wpływu podania większych dawek syntetycznego kwasu liponowego na pacjentów z różnymi schorzeniami. W efekcie tego aktualnie stosuje się go w terapii następujących chorób:

    • cukrzycy i neuropatii cukrzycowej,
    • choroby Alzheimera,
    • marskości wątroby.

    Właściwości kwasu liponowego są również wykorzystywane w leczeniu zatruć.

     

    Cukrzyca i neuropatia

     

    Kwas liponowy oddziałuje bezpośrednio na komórki trzustki ułatwiając im wydzielanie insuliny oraz usprawniając ich regenerację. Dodatkowo podnosi wrażliwość komórek na insulinę. Ogranicza równocześnie uszkodzenia nerwów wywołanych przez wysokie stężenia glukozy. Pozwala poprawić kontrolę glikemii u pacjentów z cukrzyca i ograniczyć jej powikłania w obrębie układu nerwowego.

     

    Zatrucia

     

    Kwas liponowy stosowany może być w zatruciach metalami ciężkimi. Jego ochronne działanie ma wiele aspektów. Substancja ta ogranicza wchłanianie niektórych metali ciężkich z przewodu pokarmowego, zwiększa ich wydalanie z żółcią i moczem. Działa również przez zwiększenie stężenia antyutleniaczy wewnątrzkomórkowych.

     

    Choroba Alzheimera

     

    Korzystne działanie kwasu liponowego w tej chorobie wiąże się z zmniejszeniem procesów zapalnych poprzez zmiatanie wolnych rodników, zwiększenie ilości innych antyoksydantów w tym glutationu oraz chelatowanie jonów metali. Wpływa to na wzrost stężenia acetylocholiny w komórkach nerwowych oraz spadek ilości beta amyloidu. Efektem tego jest poprawa funkcjonowania neuronów.

    Dzięki swoim właściwościom kwas liponowy jest również wymieniany w kontekście terapii nadwagi i otyłości. Bada się także jego zastosowanie w ograniczeniu ubocznych skutków chemioterapii, terapii nadciśnienia, zapobieganiu uszkodzeniom związanym z niedotlenieniem, terapii chorób związanych z nadmierną aktywnością układu odpornościowego (np. stwardnienia rozsianego). Kwas liponowy oraz DHLA dzięki potencjałowi antyoksydacyjnemu wpływają na zwolnienie procesów starzenia się organizmu.

    Autor: mgr Marzena Rojek

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.