zarejestruj się zaloguj się

Karmienie piersią a odchudzanie

Tekst: Natalia Podkowa
Dodane: 05. lutego, 2014

Wiele kobiet chce jak najszybciej po porodzie wrócić do swojej wagi sprzed ciąży, zrzucając zbędne kilogramy dzięki różnym dietom lub wysiłkowi fizycznemu. Czy jest to jednak możliwe, jeśli kobieta karmi dziecko piersią i czy utrata masy ciała może okazać się szkodliwa dla matki lub niemowlęcia?

SPIS TREŚCI:

    Laktacja

     

    Organizm kobiety przygotowuje się do karmienia piersią praktycznie przez cały okres ciąży. Największe zmiany, mające przystosować kobietę do tego zadania, zachodzą oczywiście w gruczołach piersiowych. Zmiany anatomiczne i fizjologiczne czynią możliwym dostarczanie nowo narodzonemu dziecku niezbędnych elementów energetycznych i budulcowych, a także przeciwciał – składników pokarmu matki, które mają chronić organizm niemowlęcia przed infekcjami nim jego własny układ odpornościowy sam nauczy się rozpoznawać i walczyć z drobnoustrojami, które mu zagrażają.

    Laktacja to nie tylko produkcja i wydzielanie pokarmu; obejmuje ona trzy etapy:

    • pierwszy, związany ze wspomnianymi zmianami zachodzącymi w gruczołach piersiowych(warto dodać, że doprowadza to do zwiększenia masy każdej z piersi o około 400 g),
    • następny – z rozpoczęciem wydzielania mleka,
    • natomiast trzeci – utrzymaniem tego procesu.

     

    Hormonalna regulacja laktacji

     

    Rozpoczęcie i prawidłowy przebieg tego procesu fizjologicznego zależy od współdziałania różnych hormonów. Bardzo ważna jest rola osi podwzgórze -przysadka, a także wydzielanie estrogenów oraz progesteronu, odpowiedzialnych za rozwój i dojrzewanie gruczołów piersiowych. Za wytwarzanie mleka w gruczołach odpowiada prolaktyna, stąd u kobiet, które z różnych powodów decydują nie karmić niemowlęcia naturalnie, laktacja zatrzymywana jest przez podawanie leku hamującego wydzielanie tego hormonu. Nie bez znaczenia jest również, wydzielana podczas ssania brodawek przez dziecko, oksytocyna – powoduje opróżnienie gruczołów piersiowych z pokarmu.

     

    Składniki pokarmu matki

     

    Pokarm matki, w tym procentowy udział różnych składników, nie jest taki sam przez cały okres karmienia. Zmienia się w czasie, ponieważ organizm kobiety dostosowuje go do potrzeb coraz starszego dziecka. Początkowo produkowana jest siara – pokarm o wyższej zawartości białka, przeciwciał oraz niższej węglowodanów i tłuszczu, w porównaniu do mleka dojrzałego.

     

    Zalecana dieta kobiety podczas karmienia piersią

     

    Karmienie dziecka to duży wysiłek dla organizmu kobiety, co więcej od tego co je, zależy skład pokarmu dla niemowlęcia – dlatego bardzo ważna jest w tym czasie właściwa i zbilansowana dieta mamy. Według zaleceń ekspertów w dziedzinie żywienia, w okresie karmienia, zapotrzebowanie energetyczne kobiety zwiększa się o około 500 kcal w porównaniu do wartości sprzed ciąży; taką wartość kaloryczną mają np. dwie bułki grahamki.

    Istotne dla karmiącej mamy jest, aby komponując swoją dietę, wzięła pod uwagę również potrzebę zwiększenia ilości makro- i mikroelementów (lub ich suplementację). Do ważniejszych w tym okresie należą:

    • żelazo – jest niezbędnym składnikiem budującym hemoglobinę; jego niedobór prowadzi do anemii, której objawy to między innymi ograniczenie tolerancji wysiłku, osłabienie, łamliwość włosów i paznokci, blady kolor skóry. Anemia matki stanowi również zagrożenie dla dziecka, ponieważ może doprowadzić do spowolnienia rozwoju psychomotorycznego niemowlęcia. Dzienne zapotrzebowanie: ok 30 mg/dobę;
    • wapń – stanowi składnik budulcowy szkieletu kostnego człowieka. Karmienie piersią jest jednym z czynników ryzyka wystąpienia niedoboru tego składnika, prowadzącego do zmniejszenia gęstości tkanki kostnej, stąd konieczność jego suplementacji. Dzienne zapotrzebowanie: około 1200 mg;
    • jod – składnik hormonów tarczycy, jego niedobór w diecie powoduje powstanie wola i niedoczynność tarczycy. U matki może to się objawiać zmęczeniem, nadmiernym przyrostem masy ciała i nietolerancją zimna, natomiast u dziecka niedoczynność tarczycy może wywołać bardzo poważne skutki – prowadzi do zaburzeń rozwoju mózgu dziecka i może być powodem upośledzenia umysłowego. Dzienne zapotrzebowanie: 200-250 μg/dobę;
    • magnez – odpowiedzialny za przesyłanie impulsu między nerwami a mięśniami, dlatego jego niedobór może powodować bolesne kurcze;
    • cynk – jego działanie w organizmie polega na stymulacji układu immunologicznego, dzięki któremu jest możliwa obrona przed drobnoustrojami. Jest także składnikiem wielu ważnych enzymów.

    W pokarmie mamy dostarczane są dziecku również witaminy, stąd konieczność, aby nie zabrakło ich w diecie kobiety karmiącej:

    • witamina A,
    • witamina D,
    • witamina E,
    • witaminy z grupy B,
    • kwas foliowy.

     

    Składnikiem, który również powinien znajdować się w prawidłowo skomponowanej diecie kobiety karmiącej są wielonienasycone kwasy tłuszczowe. Głównym, naturalnym ich źródłem są ryby (omega-3) oraz substancje roślinne (omega-6). Odgrywają one ważną rolę w rozwoju mózgu dziecka, a także mają ochronne działanie na układ krążenia, co ma pozytywny efekt w przyszłości (między innymi zmniejszenie ryzyka wystąpienia choroby nadciśnieniowej). Dzienne zapotrzebowanie to 200-300 mg DHA.

     

    Karmienie piersią a diety odchudzające

     

    Większość diet odchudzających skomponowanych jest w sposób, który ogranicza spożycie danej grupy składników odżywczych (zwykle węglowodanów lub tłuszczy), co ma zmniejszyć wartość energetyczną pokarmu, a niedobór kaloryczny uzupełnić uruchomieniem przez organizm mechanizmów spalających tkankę tłuszczową. Jednak w czasie karmienia dziecka i tak dochodzi do zużycia zapasów, zgromadzonych w czasie ciąży w ciele kobiety, a ograniczenie jedzenia może doprowadzić do sytuacji, w której pokarm matki nie będzie pełnowartościowy.

    Wiele popularnych obecnie diet odchudzających nie uwzględnia zaleceń wynikających z potrzeb żywieniowych kobiet karmiących, stąd zalecana jest duża ostrożność przy wyborze właściwej i unikanie diet restrykcyjnych. W razie wątpliwości czy dany sposób odżywiania jest odpowiedni dla potrzeb matki i dziecka, warto zasięgnąć rady specjalisty.

    Badania prowadzone nad otyłością u kobiet karmiących pokazały, że regularny wysiłek fizyczny (45 minut aerobiku 4 razy w tygodniu) oraz ograniczenie kaloryczności jedzenia o 500 kcal/dziennie pozwoliło na utratę ok. 0,5 kg na tydzień i nie spowodowało zmian jakości pokarmu kobiety.

     

    Czy i jak można schudnąć bez szkody dla siebie i dziecka?

     

    Jednak przy odchudzaniu w okresie karmienia warto zachować zdrowy rozsądek. Przede wszystkim stosować należy dietę zalecaną dla kobiet karmiących piersią – warto zwrócić uwagę, że mimo zwiększenia zapotrzebowania energetycznego, nie jest to „jedzenie za dwoje”. Nie bez znaczenia jest również wysiłek fizyczny. Niekoniecznie potrzebny jest forsowny i długotrwały, a systematyczny i odpowiedni do możliwości. Warto podnosić sobie poprzeczkę, jednak powoli, by nie przekroczyć granicy wytrzymałości organizmu, dla którego niedawna ciąża, poród a obecnie karmienie dziecka już jest sporym obciążeniem.

    Prowadzonych jest wiele badań naukowych na temat utraty masy ciała po ciąży – jedne z nich udowodniły, że wśród kobiet, które były otyłe i postanowiły schudnąć po porodzie, stopniowe obniżanie wagi ciała nie spowodowało negatywnych skutków, jak również nie doprowadziło do zmniejszenia przyrostu masy ciała u ich dzieci w porównaniu z grupą kontrolną – kobiet, których masa ciała nie uległa znacznej zmianie po urodzeniu dziecka.

    Jednocześnie inne badania pokazują, że kobiety karmiące piersią tracą masę ciała wolniej niż kobiety, które zrezygnowały z karmienia naturalnego, więc nie należy się przejmować faktem, że ciało wraca do kondycji sprzed ciąży wolniej niż kobieta by oczekiwała. Zwłaszcza, że karmienie piersią wiąże się z ogromną korzyścią dla dziecka. Mimo wyprodukowania różnych typów zastępczych pokarmów dla niemowląt, mleko matki pozostaje najbardziej wartościową opcją dla dziecka.

     

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.