zarejestruj się zaloguj się

Ortoreksja – przyczyny, objawy, leczenie ortoreksji

Tekst: mgr inż. Aleksandra Żyłowska
Dodane: 18. sierpnia, 2017

Ortoreksja to zaburzenie odżywiania przejawiające się obsesją na punkcie zdrowego żywienia – jakości, czystości i pochodzenia jedzenia. Ortorektycy coraz bardziej ograniczają swój jadłospis, wykluczając kolejne produkty uważane przez nich za niezdrowe. Ortoreksja może prowadzić do poważnych konsekwencji w sferze zdrowotnej, emocjonalnej i społecznej. Jak pomóc ortorektykowi? Na czym polega leczenie ortoreksji?

SPIS TREŚCI:

    Co to jest ortoreksja?

     

    Ortoreksja należy do stosunkowo nowych zaburzeń odżywiania. Po raz pierwszy została opisana w 1997 roku przez amerykańskiego lekarza Stevena Bratmana, który sam cierpiał na ortoreksję. Jego zaburzenie wynikło z licznych alergii, z którymi zmagał się od dziecka, a maksymalnie czysta dieta miała zapewnić mu zdrowie.

    Chorzy na ortoreksję unikają spożywania konkretnych produktów spożywczych, a czasem także sposobów obróbki termicznej, ponieważ uważają je za szkodliwe dla zdrowia. W jadłospisie pozostaje tylko „zdrowe jedzenie” (oczywiście w ich pojęciu), a z czasem eliminowane są z niego kolejne produkty. Codzienne funkcjonowanie ortorektyka zostaje zdominowane planowaniem posiłków, ścisłą selekcją produktów podczas zakupów i przygotowywaniem jedzenia. Odstępstwo od ustalonych zasad zdrowego odżywiania skutkuje poczuciem winy i lękiem.

    Uzależnienie od zdrowego odżywiania może pojawić się u osób, które nagle ciężko zachorowały, np. na nowotwór lub żyją z chorobami przewlekłymi, np. cukrzycą. U osób młodych zdrowa dieta może być sposobem wyróżnienia się, buntu. Ortoreksja dotyka najczęściej perfekcjonistów, ludzi, którzy bardzo dużo od siebie wymagają i są wobec siebie niezwykle krytyczni. Ścisła analiza doboru jedzenia daje im poczucie sprawczości i kontroli nad swoim życiem.

     

    Uzależnienie od zdrowego odżywiania – objawy ortoreksji

     

    Objawy ortoreksji początkowo są niewinne – zaczyna się od postanowienia o przejściu na zdrowe odżywianie w celu poprawy stanu zdrowia lub uchronienia się przed chorobami. U osób chorych sprawa wymyka się jednak spod kontroli, obsesyjnie myślą one o jakości i pochodzeniu jedzenia, a planowanie i przygotowywanie posiłków staje się czynnością dominującą w życiu ortorektyka. Z czasem z jadłospisu ortorektyka wykluczana jest coraz większa liczba produktów, które nie spełniają ich restrykcyjnych wymagań jakości, czystości i ekologicznego pochodzenia. Pojawia się nawet potrzeba przejścia na na monodietę złożoną np. tylko z kaszy jaglanej i oleju lnianego.

    Bardzo ważnym elementem życia osoby dotkniętej ortoreksją staje się oczyszczanie organizmu – głodówki, picie soków i ziół. Każde odstępstwo od założeń zdrowego trybu życia wywołuje w ortorektyku poczucie winy, porażki, potrzebę ukarania się i strach o zdrowie. Nie słucha on racjonalnych argumentów swoich bliskich i twierdzi, że sam wie najlepiej, co jest dla niego zdrowe. Osoby, które odżywiają się zwyczajnie, zaczyna traktować z pogardą i ocenia ludzi przez pryzmat żywienia. Ortorektyk zaczyna izolować się od ludzi, coraz więcej czasu spędza w samotności, a jego największą atrakcją jest planowanie restrykcyjnego jadłospisu.

     

    Dieta przy ortoreksji – czego nie je ortorektyk?

     

    Restrykcyjny jadłospis przy ortoreksji zakłada eliminację wielu produktów spożywczych, stanowiących stały element diety ogółu populacji. Dieta ortorektyka zakłada wykluczenie:

    • drobiu i nabiału – jest przekonany o obecności antybiotyków i hormonów,
    • wędlin – ponieważ zawierają azotyny,
    • ryb – przez obecność metali ciężkich,
    • warzyw i owoców – z powodu pozostałości pestycydów,
    • przetworów zbożowych – ponieważ mogą zawierać polepszacze,
    • jakiegokolwiek jedzenia z dodatkami do żywności.

     

    Przesadnie zdrowa dieta – skutki ortoreksji

     

    Ortoreksja nie jest tylko niewinnym dziwactwem. Konsekwencje tej choroby mogą być bardzo poważne. Wykluczanie bardzo wielu produktów spożywczych skutkuje niedoborami makroskładników pokarmowych oraz witamin i składników mineralnych. Choć celem ortorektyka nie jest chudnięcie i szczupła sylwetka, osoby te często tracą na wadze, bo jedzą niewiele.

    Monotonny jadłospis ortorektyka prowadzi do niedożywienia, które w pierwszej kolejności powoduje osłabienie, zawroty głowy, problemy z pamięcią i koncentracją. Może pojawić się anemia, osteopenia i różnego rodzaju awitaminozy. Dochodzi do spadku odporności, a u kobiet często do zatrzymania miesiączkowania z powodu zaburzeń układu hormonalnego. W przypadku atrofii mięśnia sercowego w wyniku przewlekłego niedożywienia może dojść nawet do śmierci.

    Obsesja na punkcie zdrowego trybu życia prowadzi silnych wahań nastroju i izolacji społecznej – odsunięcia się od rodziny, rezygnacji ze spotkań towarzyskich czy odejścia z pracy.

     

    Jak leczyć ortoreksję?

     

    Terapia osób z obsesją zdrowego odżywiania jest bardzo trudne. Często wymagana jest interwencja lekarzy i suplementacja w celu uzupełniania powstałych niedoborów pokarmowych. Najważniejsze w procesie leczenia ortoreksji są spotkania z psychologiem i terapia behawioralno-poznawcza, która ma na celu dotarcie do źródła problemu, który wywołał ortoreksję, uporanie się z poczuciem niższości i silną potrzebą kontroli oraz wypracowanie prawidłowych nawyków żywieniowych.

    Podczas leczenia ortoreksji do menu co jakiś czas wprowadza się nowy produkt spożywczy uznawany dotychczas przez ortorektyka za niezdrowy. Celem tego działania jest zauważenie przez ortorektyka, że jedzenie nie wpłynęło negatywnie na zdrowie, zatem problem był przez niego wyolbrzymiany. Terapia ma prowadzić do zmiany myślenia o jedzeniu.

    Autor: mgr inż. Aleksandra Żyłowska

    Filtruj wyniki

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2017 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.