zarejestruj się zaloguj się

Osteoporoza a dieta

Tekst: mgr Joanna Misiorowska
Osteoporoza a dieta
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 23. stycznia, 2014

Osteoporoza jest jedną z chorób żywieniowo-zależnych. Odpowiednia dieta ma znaczenie na wszystkich etapach profilaktyki zdrowotnej. Zamiast leczyć osteoporozę, lepiej jej zapobiegać. W fazie profilaktyki wczesnej utrwalane są prawidłowe nawyki żywieniowe niezbędne do zachowania zdrowia.

mgr Joanna Misiorowska
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Dieta a zapobieganie i leczenie osteoporozy

     

    Osteoporoza to choroba której przyczyny często powstały na wiele lat przed jej ujawnieniem się. Sposób odżywiania się w okresie dzieciństwa i młodzieńczym to jeden z elementów, które decydują o ryzyku osteoporozy w przyszłości.Kości budowane są najbardziej intensywnie w okresie dojrzewania. Powstaje wtedy rezerwa mineralna chroniąca przed osteoporozą. Nie można przy tym zapomnieć, że masa kostna budowana jest prawie do 30 roku życia, a więc ponad 10 lat dłużej, niż trwa okres wzrastania. To bardzo istotne zważywszy na fakt, że często słyszy się teorię jakoby mocne kości budowało się tylko w okresie dzieciństwa. Nie ma jednej uniwersalnej diety, która byłaby rozwiązaniem problemu osteoporozy. Inaczej, niż dojrzałej osoby dorosłej, będzie wyglądać racja pokarmowa dziecka, którego organizm wciąż rośnie i rozwija się.

    Czynniki dietetyczne i środowiskowe, które sprzyjają rozwojowi osteoporozy:

    • niedostateczne spożycie wapnia,
    • niska podaż witaminy D3 (jej brak upośledza wchłanianie wapnia),
    • nadmierna podaż fosforu (utrudnia wchłanianie wapnia z przewodu pokarmowego i powoduje przyspieszoną utratę wapnia z organizmu),
    • nadmierne spożycie alkoholu, kawy,
    • nadmiar białka zwierzęcego – ma właściwości zakwaszające, co sprzyja utracie wapnia z kości, ale niedobór białka ogółem może wpłynąć na gorszą syntezę kolagenu stanowiącego 1/3 masy tkanki kostnej;
    • mała aktywność fizyczna,
    • palenie papierosów.

     

    Wapń a kości

     

    Wapń jest najważniejszym i głównym składnikiem mineralnym kości. Odpowiada za ich twardość i wytrzymałość. Aby zapewnić prawidłową mineralizację i osiągnięcie szczytowej gęstości kości,należy dostarczać odpowiednie ilości tego pierwiastka już od momentu urodzenia.Jednak wapń to nie tylko układ kostny. To składnik mineralny konieczny do prawidłowego funkcjonowania praktycznie wszystkich układów i narządów człowieka. Warunkuje między innymi prawidłowe przewodnictwo nerwowe i kurczliwość mięśni – również mięśnia sercowego, jest niezbędnym czynnikiem biorącym udział w procesie krzepnięcia krwi, stymuluje mechanizmy obronne organizmu. Wapń, który znajduje się w kościach, poza funkcją budulcową,stanowi również jego rezerwę dla tych potrzeb. W sytuacji przedłużającego się niedoboru wapnia w diecie stężenie wapnia w krwi utrzymywane jest kosztem odwapniania kości. U osób w wieku dojrzałym dodatkowo nasila to ubytek masy kostnej, przyspiesza postęp osteoporozy i zwiększa ryzyko złamań.

     

    Dzienne zapotrzebowanie na wapń

     

    Dobowe zapotrzebowanie na wapń jest uzależnione przede wszystkim od wieku i płci. Okresy zwiększonego zapotrzebowania na ten składnik mineralny to:

    • intensywny wzrost dzieci,
    • ciąża i okres karmienia u młodych matek,
    • menopauza,
    • wiek podeszły .

    Aktualne zalecenia Instytutu Żywności i Żywienia dotyczące spożycia wapnia z dietą na poziomie RDA (zalecane dzienne spożycie):

     

     

    Wapń (mg)

    Dzieci 1-3

    700

    Dzieci 4-9

    1000

    Dzieci 10-18

    1300

    Mężczyźni

    1000

    Kobiety

    1000

    Kobiety w ciąży i karmiące < 19 rż

    1300

    Kobiety w ciąży i karmiące > 19 rż

    1000

    Kobiety po menopauzie (po 50 rż)

    1200

    Osoby po 65 roku życia

    1200

     


     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

    Aby pokryć przeciętne dzienne zapotrzebowanie na wapń, należy spożywać np.:

    • trzy szklanki mleka,
    • lub opakowanie jogurtu naturalnego 300 g, szklanka mleka, opakowanie sardynek 100 g,
    • dwa plasterki sera Gouda, szklanka mleka, kostka sera twarogowego 200 g.

    Głównym naturalnym źródłem wapnia w diecie powinny być produkty naturalne, zwłaszcza mleko i jego przetwory. Przy ograniczeniach spożycia produktów mlecznych zaleca się uzupełniające stosowanie farmaceutycznych preparatów wapnia.

    Mleko i przetwory mleczne oraz desery i lody mleczne - najbogatsze w wapń są sery podpuszczkowe dojrzewające (tzw. sery żółte), zawierają one od 6 do 10 razy więcej wapnia niż sery twarogowe. Należy jednak kontrolować ich spożycie ze względu na dużą kaloryczność i zawartość tłuszczów. Osoby z nietolerancją laktozy mogą próbować spożywać mleczne produkty fermentowane, takie jak jogurt, kefir czy maślanka zastępując nimi mleko. Po ich spożyciu objawy nietolerancji laktozy zazwyczaj nie występują. Dla osób uczulonych na białko mleka krowiego najlepszym rozwiązaniem na dostarczenie wapnia w pożywieniu jest spożywanie mleka koziego i jego przetworów. Warto zaznaczyć, że mleko kozie zawiera więcej wapnia niż mleko krowie. Warzywa strączkowe i zielone – niestety, często są bogate w szczawiany. Związki te, wiążąc w przewodzie pokarmowym wapń, utrudniają jego wchłanianie. Konserwy rybne z miękkimi ościami np. łosoś, sardynki. Produkty fortyfikowane np. płatki śniadaniowe lub soki wzbogacane w wapń.

     

    Rola witaminy D

     

    Witamina D to jeden z najważniejszych regulatorów gospodarki wapniowej. Odpowiada za regulację jelitowego wchłaniania wapnia. Bierne wchłanianie wapnia z przewodu pokarmowego wynosi mniej niż 10%, ale pod wpływem witaminy D może wzrosnąć nawet do 40 – 50%. Uczestniczy ona także w procesach mineralizacji kości.Niedobór witaminy D przekłada się na zwiększone ryzyko złamań kości oraz wzrost zagrożenia takimi chorobami jak krzywica, osteomalacja i osteoporoza. Dodatkowo poprzez wpływ na poziom wapnia w organizmie, witamina D pośrednio wpływa na funkcjonowanie układu mięśniowego i na tej drodze zmniejsza zagrożenie upadkiem, które u osób cierpiących na osteoporozę najczęściej kończą się złamaniem.

    Głównym źródłem uzyskiwania witaminy D przez organizm, jest synteza w skórze pod wpływem działania promieni UV. Niestety, w szerokości geograficznej, w której znajduje się Polska, synteza skórna witaminy D zachodzi wyłącznie od maja do września. Niedobór witaminy D obserwuje sięu większości osób w wieku podeszłym, szczególnie niewychodzących z domu oraz przebywających w domach opieki.
     Drugim źródłem witaminy D są produkty spożywcze, przede wszystkim tłuste ryby morskie, tran oraz mleko i jego przetwory. Ilość dostarczana z dietą jest jednak znikoma i nie przekracza 20% całkowitego zapotrzebowania. Dlatego w okresie od października do kwietnia, kiedy synteza skórna praktycznie nie zachodzi, należy wprowadzić do diety suplement witaminy D.

     

    Osteoporoza  a profilaktyka

     

    Osteoporoza to choroba bardzo przebiegła. Które dziecko, nastolatek czy 20-30 latek myśli o tym, że jego żywienie ma wpływ na wystąpienie choroby w wieku 50-60 lat? Większość społeczeństwa wychodzi z założenia, że będzie się martwić chorobą, kiedy ta się ujawni. Tymczasem warto już w młodym wieku zainwestować w mocne kości, aby później problem się nie pojawił. Jeśli zaś osteoporoza została zdiagnozowana lub ryzyko jej wystąpienia jest wysokie, nie można zapominać o profilaktyce wtórnej. Trzy szklanki mleka dziennie połączone z kąpielą słoneczną w lato lub suplementem witaminy D3 zimą, skutecznie pomogą w walce z chorobą.

    W fazie profilaktyki pierwotnej (I faza) działania skoncentrowane są na zapobieganiu pojawieniu się osteoporozy poprzez kontrolowanie czynników ryzyka. Na etapie profilaktyki wtórnej (II faza), kiedy osteoporoza została już zdiagnozowana, można przy pomocy diety zapobiegać konsekwencjom choroby. Ostatni element, czyli profilaktyka III fazy, kieruje działania na zahamowanie rozwoju choroby.

    Autor: mgr Joanna Misiorowska
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Osteomalacja
    Znaleziono: 2 wyników

    Powiązane filmy

    Znaleziono: 2 wyników
    Wyświetlaj: 10 20 wyników

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.