zarejestruj się zaloguj się

Dieta na wątrobę – co jeść przy chorej wątrobie?

Tekst: lek. Paweł Stacha
Dieta na wątrobę – co jeść przy chorej wątrobie?
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 02. listopada, 2015

Dieta wątrobowa to zespół zaleceń dla wszystkich, którzy mają problemy z wątrobą. Dietę na wątrobę należy stosować przy stłuszczeniu wątroby, zapaleniu, w przypadku marskości i uszkodzenia wątroby w chorobie alkoholowej. Dieta przy chorej wątrobie zakłada eliminację tłuszczów, ale nie jest to dieta odchudzająca. Zaleca się przyjmowanie dużej ilości białka, potraw gotowanych, unikanie alkoholu.

lek. Paweł Stacha
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Dieta na wątrobę – dieta przy chorobach wątroby

     

    Wątroba jest bardzo istotnym narządem, który ma wpływ na wiele procesów fizjologicznych zachodzących w organizmie. Wątroba, poprzez krążenie wrotne, ma kontakt z większością substancji, które dostają się do naszego ustroju z pokarmem.

    Wątroba zbudowana jest z płatów i posiada podwójne unaczynienie – odżywcze z tętnic wątrobowych oraz czynnościowe z żyły wrotnej. Przez ten organ przepływa większość krwi z narządów jamy brzusznej – jest to pierwsza „stacja”, przez którą przechodzą wszystkie składniki dostarczane do organizmu z pokarmem. W wątrobie następuje ich przemiana i metabolizm. Funkcje wątroby to przede wszystkim: metabolizm węglowodanów, białek i tłuszczów, magazynowanie, detoksykacja, wytwarzanie żółci, udział w reakcjach immunologicznych oraz termoregulacja.

    Taka mnogość funkcji powoduje, że każde uszkodzenie wątroby odbija się wyraźnie na jej czynności. Istnieje wiele czynników uszkadzających wątrobę, ale do najczęstszych należy nadużywanie alkoholu, niektórych leków oraz przewlekłe wirusowe zapalenia wątroby. Istotne znaczenie mają także niektóre składniki diety, które mogą działać niszcząco na komórki wątrobowe.

    Dieta wątrobowa ma szczególne znaczenie w przypadkach przewlekłych chorób wątroby, kiedy narząd ten nie funkcjonuje prawidłowo. Istnieją pewne wskazówki dietetyczne mówiące o mniej lub bardziej wskazanych produktach, które mogą szkodzić wątrobie lub też przyczyniać się do regeneracji jej komórek. Zespół tych zaleceń określanych jest potocznie jako dieta wątrobowa.

     

    Co to jest dieta wątrobowa i kiedy się ją stosuje?

     

    Dieta wątrobowa to zestaw wskazówek dietetycznych, które mają zastosowanie w ostrych i przewlekłych schorzeniach wątroby przebiegających z uszkodzeniem komórek wątrobowych i upośledzeniem funkcji wątroby. Dieta ta ma na celu przede wszystkim ograniczenie dostarczania do wątroby substancji, które mogą ją dodatkowo uszkadzać, a także ograniczenie aktywności wydzielniczej w zakresie żółci. Dieta wątrobowa znajduje zastosowanie w następujących schorzeniach:

    • przewlekłe zapalenie wątroby – wywołane na przykład przetrwałym zakażeniem wirusami hepatotropowymi;
    • marskość wątroby – zwykle wywołana nadużywaniem alkoholu;
    • alkoholowa choroba wątroby;
    • stłuszczenie wątroby.

    Poza schorzeniami samego miąższu wątroby, dieta wątrobowa wskazana jest u pacjentów z przewlekłymi schorzeniami pęcherzyka i dróg żółciowych (kamica pęcherzyka żółciowego, przewlekłe zapalenie dróg żółciowych) oraz w chorobach trzustki (głównie przewlekłe zapalenie trzustki). Dieta ta nie obciąża tych narządów, a więc ułatwia ich leczenie.

     

    Co szkodzi wątrobie? Czego unikać w chorobach wątroby?

     

    Drogą krwi wrotnej do wątroby docierają wszelkie substancje wchłaniane w przewodzie pokarmowym. Z tego powodu komórki wątroby (tak zwane hepatocyty) są stale narażone na uszkodzenia. Istotnym czynnikiem niszczącym wątrobę jest alkohol. Za szkodliwy wpływ alkoholu odpowiadają głównie jego metabolity, które uszkadzają komórki wątrobowe. Alkoholowe choroby wątroby to przede wszystkim alkoholowe stłuszczenie wątroby i jej marskość.

    Podobne negatywne działanie na wątrobę wywierają leki – są to w przeważającej większości substancje sztuczne, one same oraz produkty ich wątrobowego metabolizmu mogą niszczyć hepatocyty. Ocenia się, że około tysiąca leków może mieć szkodliwy wpływ na wątrobę i potencjalnie wywołuje polekowe uszkodzenie wątroby. Typowym przykładem leku, który jest bardzo często stosowany i może uszkadzać wątrobę jest paracetamol. Ponadto mogą to być inne preparaty: doustne środki antykoncepcyjne, izoniazyd stosowany w leczeniu gruźlicy, a także niektóre antybiotyki.

    Bardzo istotne znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania wątroby ma właściwie dobrana dieta. Ma tutaj znaczenie zarówno rodzaj spożywanych potraw, jak i sposób ich przygotowania.

    Szkodliwe dla wątroby są przede wszystkim:

    • pokarmy tłuste,
    • tłuste mięsa,
    • sery żółte,
    • smalec i tłuste wędliny,
    • mocna kawa i herbata,
    • nadmierna ilość twardych margaryn i masła,
    • ciasta i torty,
    • tłuste ryby (takie jak węgorz, halibut).

    Uszkodzenie wątroby może być także wynikiem nadmiernego spożywania ostrych przypraw. Jeśli chodzi o formę przygotowywania posiłków, najbardziej obciążające wątrobę są pokarmy smażone na oleju lub w głębokim tłuszczu oraz żywność wysoce przetworzona, a także żywność typu „fast food”.

     

    Jak wygląda dieta wątrobowa? Co jeść przy chorej wątrobie?

     

    Dieta wątrobowa to nic innego jak dieta lekkostrawna z ograniczeniem tłuszczów. Należy zaznaczyć, że nie jest to dieta odchudzająca – dostarczanie kalorii powinno być normalne, jednak charakter i sposób przygotowania pokarmów powinien być lekki, nie obciążający wątroby. Ograniczenie tłuszczów w diecie ma na celu przede wszystkim zmniejszenie wydzielania żółci oraz enzymów trzustkowych, które mają znaczenie w trawieniu tłuszczów.

    Podstawowe założenia dobrej diety, która pozwala na regenerację wątroby opisano poniżej.

    • Należy zjadać około 5–6 niewielkich posiłków dziennie.
    • Potrawy nie powinny być smażone.
    • Można je przygotować poprzez gotowanie na parze, duszenie, pieczenie w folii bez tłuszczu.
    • W diecie wątrobowej należy ograniczyć spożycie tłuszczów, a więc zrezygnować z masła, olejów, a także z tłustych mięs – wybierać raczej drób, chudą cielęcinę.
    • Wskazane jest spożywanie ryb, ale tych nietłustych – dorsz i pstrąg są bardziej wskazane niż halibut czy łosoś.
    • Dobre na wątrobę jest białko, należy uwzględnić jego podaż w codziennej diecie.
    • Wskazane jest unikanie potraw ostro przyprawionych, wzdymających (fasole, grochy) oraz konserwowych, ostrej musztardy, pieprzu, majonezu.
    • Powinno się zwracać uwagę na suplementację witamin A, D, E i K – a więc rozpuszczalnych w tłuszczach – jeść dużo czerwonych i żółtych warzyw oraz owoców.
    • Jest absolutny zakaz picia alkoholu, który dodatkowo uszkadza wątrobę.
    • Należy zrezygnować ze słodyczy.
    • Trzeba ograniczyć mocną kawę oraz napoje gazowane.
    Autor: lek. Paweł Stacha

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.