zarejestruj się zaloguj się

Leki przeciwalergiczne

Tekst: mgr Monika Pyzio
Leki przeciwalergiczne
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 07. lipca, 2014

Leki przeciwalergiczne stosowane są w zależności od objawów, np. w alergicznym nieżycie nosa zaleca się głównie leki przeciwhistaminowe, a glikokortykosteroidy wykorzystywane są w przypadku astmy alergicznej. Leczenie farmakologiczne w alergii to także sympatykomimetyki, lukasty i przeciwciała monoklonalne. Leki na alergię zawierają też substancje naturalne.

mgr Monika Pyzio
AUTOR
mgr Monika Pyzio farmaceuta
SPIS TREŚCI:

    Rodzaje alergii

     

    Alergia należy do chorób autoimmunologicznych. Jest wynikiem nadwrażliwości tkanek i patologicznej, nadmiernej odpowiedzi obronnej organizmu na pewne substancje normalnie neutralne dla zdrowia. Zależnie od typu alergii, objawy mogą manifestować się w różnych organach ciała, a ich zasięg jest miejscowy lub układowy. Mają też różne nasilenie, od łagodnego (np. osutka pokrzywkowa) po ciężkie, a nawet zagrażające życiu (skurcz oskrzeli, wstrząs anafilaktyczny).

     

    Alergie wziewne

     

    Alergie wziewne – ich rozwój u osób uczulonych wywołuje wdychanie unoszących się w powietrzu pyłków roślin oraz alergenów kurzu domowego (roztocza, zarodniki grzybów, naskórek i sierść zwierząt domowych).

    Osoby cierpiące na ten typ alergii, oprócz alergicznego nieżytu nosa (intensywny, wodnisty katar, kichanie, świąd błony śluzowej nosa i zatkany nos), świszczącego oddechu, kaszlu i duszności (napady astmy oskrzelowej), mogą uskarżać się również na objawy zapalenia spojówek (łzawienie, swędzenie i pieczenie oczu, zaczerwienienie brzegów powiek, niekiedy światłowstręt), czy też wysypki na skórze.

     

    Alergie pokarmowe

     

    Alergie pokarmowe – do alergenów pokarmowych zaliczamy głównie białko mleka krowiego, gluten (chorzy na celiakię), soję, jajka, orzechy, czekoladę, ryby i owoce morza, a także niektóre owoce (głównie cytrusowe, truskawki), warzywa (gł. strączkowe, pomidory, seler), przyprawy, dodatki do żywności (np. glutaminian sodu, aspartam, konserwanty, barwniki) i leki (np. antybiotyki, leki przeciwgrzybicze).

    Do objawów alergii pokarmowych, które często rozwijają się w postaci alergii krzyżowych, zaliczamy: dolegliwości żołądkowo-jelitowe (nudności i wymioty, bóle brzucha, kolki, biegunki, wzdęcia i zaparcia), wysypkę, świąd i obrzęk na skórze (głównie opuchlizna wokół ust), ale także duszności, złe samopoczucie, rozdrażnienie, zmęczenie, bóle głowy i wstrząs anafilaktyczny.

     

    Alergie skórne

     

    Alergie skórne – powodowane są zarówno przez alergeny pochodzenia zewnętrznego (np. składniki kosmetyków, mydeł i perfum, chemia gospodarcza, wełna, lateks, metale) jak i wewnętrznego (alergeny pokarmowe i wziewne). Do alergii skórnych zaliczamy:

    • AZS – atopowe zapalenie skóry (tzw. skóra atopowa – przewlekły stan zapalny z suchą, łuszczącą i swędzącą skórą, miejscowym podrażnieniem, zaczerwienieniem a nawet wysiękiem, występujący głównie u niemowląt i małych dzieci),
    • egzemy – alergie kontaktowe (rumień, swędzący wyprysk, pęcherze wypełnione płynem surowiczym),
    • pokrzywki (obrzęk, zaczerwienienie, swędzące pęcherzyki i bladoróżowe bąble). Alergie skórne to także miejscowe reakcje uczuleniowe na ukąszenia i użądlenia owadów (lokalny obrzęk tkanek, zaczerwienienie, pokrzywka, świąd i ból).

     

    Leki w różnych stanach alergicznych

     

    Alergiczny nieżyt nosa

     

    Alergiczny nieżyt nosa – katar alergiczny (sienny) leczony jest doraźnie głównie preparatami przeciwhistaminowymi. Najczęściej pacjenci sięgają po tabletki OTC, które zawierają w swym składzie cetyryzynę, loratadynę czy desloratadynę, ale także po aerozole donosowe z glikokortykosteroidami.

    Można również przyjmować tabletki z pseudoefedryną albo używać aerozoli donosowych z kromoglikanem sodu czy kropli do nosa na bazie ksylometazoliny lub oksymetazoliny.

    Ważne jest również dbanie o higienę jamy nosowej, chociażby przy pomocy roztworów soli fizjologicznej, które pomagają oczyścić i nawilżyć śluzówkę, albo sprayu zawierającego roztwór wody morskiej, który stosowany jest w celu złagodzenia przekrwienia śluzówki, udrożnienia nosa oraz usunięcia nadmiaru wydzieliny, dzięki czemu wzmacnia też działanie leków.

     

    Astma alergiczna

     

    Astma alergiczna – astmę można leczyć przyczynowo (leki kontrolujące przebieg choroby) i objawowo (doraźnie). Stosuje się środki zapobiegające reakcji alergicznej i zmniejszające alergiczne zapalenie, czyli leki hamujące uwalnianie mediatorów (kwas kromoglikanowy i nedokromil) i leki przeciwleukotrienowe (montelukast, zafirlukast).

    Jednak spośród leków przeciwzapalnych i przeciwalergicznych, największe znaczenie w farmakoterapii astmy mają glikokortykosteroidy, które podawane są głównie w formie inhalacji, co pozwala uniknąć wielu niepożądanych działań systemowych.

    Do terapii wprowadza się też leki przeciwastmatyczne, które stosowane są doraźnie w celu wywołania rozkurczu mięśni gładkich oskrzeli (głównie β2‑adrenomimetyki wziewne, ale także leki przeciwcholinergiczne i metyloksantyny). W terapii uzupełniającej u pacjentów z ciężką przewlekłą astmą alergiczną wskazane jest zastosowanie omalizumabu (przeciwciało monoklonalne) we wstrzyknięciach podskórnych.

     

    Alergiczne zapalenie spojówek

     

    Alergiczne zapalenie spojówek – w tym przypadku najskuteczniejsze są oczywiście krople do oczu ze składnikami o działaniu przeciwalergicznym (np. z substancją o działaniu przeciwhistaminowym i składnikiem obkurczającym naczynia krwionośne). Można również posiłkować się tabletkami (np. z cetyryzyną czy loratadyną), zwłaszcza przy współistniejącym alergicznym nieżycie nosa.

    Spośród innych leków wskazanych w leczeniu chorób oczu o charakterze alergicznym należy wymienić kromony oraz lodoksamid (stabilizator błony komórkowej, który hamuje uwalnianie histaminy z komórek tucznych). Oprócz leków warto stosować delikatne preparaty łagodzące podrażnienia oczu z solą fizjologiczną (roztwory, krople), które wypłuczą alergeny i nawilżą śluzówkę, a także okłady lub przemywanie oczu odwarem z ziela świetlika łąkowego, który ma działanie przeciwalergiczne.

     

    Alergie skórne

     

    Alergie skórne – w leczeniu ogólnym stosuje się głównie leki antyhistaminowe w postaci tabletek i kapsułek do połykania oraz leki kortykosteroidowe w formie żeli, maści, kremów i emulsji na skórę.

    W ciężkich stanach steroidy mogą być również podawane pozajelitowo. Pomocniczo można również używać chłodzących lotionów, a w AZS – środków natłuszczających i nawilżających.

    Na reakcje skórne po ukąszeniach owadów wystarczą zimne okłady łagodzące ból i pieczenie albo specjalne żele przeciwobrzękowe, przeciwhistaminowe i przeciwzapalnie na skórę. Natomiast w alergiach kontaktowych na metale lekarz może zastosować okłady odkażające, zawierające roztwór taniny, azotanu srebra, a także antybiotyki w aerozolu, czy krótkotrwale działające kortykosteroidy. Przy skłonnościach do uczuleń na składniki kosmetyków wskazane jest stosowanie wyłącznie atestowanych produktów hipoalergicznych.

     

    Wstrząs anafilaktyczny

     

    Wstrząs anafilaktyczny – obserwowany zwłaszcza po ukąszeniach owadów u alergików uczulonych na ich jad, a także u osób cierpiących na alergie pokarmowe czy polekowe. Doraźnie stosuje się tu specjalny zestaw leków przeciwwstrząsowych, zawierający przede wszystkim adrenalinę (epinefrynę), podawaną we wstrzyknięciach domięśniowych. W objawach anafilaksji ratunek przynoszą też leki przeciwhistaminowe podawane pozajelitowo, natomiast aby zapobiegać ich nawrotom stosuje się glikokortykosteroidy.

     

    Leki przeciwhistaminowe

     

    Największym zainteresowaniem w zwalczaniu reakcji alergicznych cieszy się grupa leków przeciwhistaminowych, które działają antagonistycznie na receptory histaminowe H1. Działają poprzez współzawodnictwo z histaminą o wiązanie z miejscem aktywnym receptora histaminowego H1. W efekcie tej konkurencji łączą się w sposób odwracalny z receptorem H1, hamują działanie histaminy i znoszą wywoływane przez nią objawy reakcji alergicznych umiejscowionych. To one stanowią podstawę farmakoterapii chorób atopowych skóry, ponieważ hamują rozwój stanu zapalnego, osłabiają świąd, obrzęk i pokrzywkę. Są też skuteczne w profilaktyce i leczeniu ostrych lub przewlekłych stanów zapalnych spojówek o podłożu alergicznym. Mogą być kojarzone w terapii z innymi lekami, głównie glikokortykosteroidami. Są nieskuteczne w napadach astmy oskrzelowej oraz w uogólnionych reakcjach uczuleniowych.

     

    Leki przeciwhistaminowe I generacji

     

    Nie są lekami o działaniu selektywnym, ponieważ oddziałują zarówno na obwodowe jak i ośrodkowe receptory histaminowe H1, a także mogą blokować receptory cholinergiczne, serotoninergiczne, dopaminergiczne i adrenergiczne. Z tych powodów nie wszystkie leki przeciwhistaminowe anty-H1 wykorzystywane są w farmakoterapii chorób alergicznych.

    Leki pierwszej generacji są skuteczniejsze od leków drugiej generacji w chorobach alergicznych, w których stres powoduje nasilenie objawów. Wchłaniają się dobrze i szybko po podaniu doustnym, ale mogą być również stosowane miejscowo, domięśniowo i dożylnie (często preparaty złożone).

    Z uwagi na liczne działania niepożądane (m.in. sedacja, zaburzenia równowagi i koordynacji, przemijające zaburzenia widzenia i oddychania) są to leki wydawane często jedynie na podstawie recepty lekarskiej. Przed ich użyciem konieczne jest zapoznanie się z dołączoną ulotką, szczególnie jeśli chcemy zastosować je u dziecka lub kobiety w ciąży. Podczas leczenia należy bezwzględnie unikać picia alkoholu oraz prowadzenia samochodu i obsługi urządzeń mechanicznych:

    • Antazolina (Antazolinum) – zastosowanie: miejscowo na skórę w stanach podrażnienia po ukąszeniu owadów, w postaci kropli do oczu w leczeniu stanów zapalnych spojówek (w szczególności związanych z katarem siennym i reakcją na alergeny pyłkowe), zaś w postaci kropli do nosa w zaostrzeniach w przebiegu sezonowego i całorocznego alergicznego nieżytu nosa. Mezylan antazoliny, domięśniowo lub dożylnie, wspomagająco w ostrych stanach alergicznych u dorosłych i dzieci po 12 roku życia (m.in. kojarzony z adrenaliną we wstrząsie anafilaktycznym). Postać farmaceutyczna: antazoliny siarczan: OTC – aerozol na skórę, krople do nosa, Rp – krople do oczu (5 mg/ml); antazoliny mezylan: Rp – roztwór do wstrzyknięć; antazoliny chlorowodorek: Rp – krople do oczu;
    • Prometazyna (Promethazinum) – zastosowanie: ostre stany alergiczne ze świądem różnego pochodzenia, alergiczny nieżyt nosa i zapalenie spojówek, wspomagająco w reakcjach anafilaktycznych. Postać farmaceutyczna: prometazyny chlorowodorek: Rp – syrop, tabletki drażowane;
    • Difenhydramina (Diphenhydraminum) – zastosowanie: w postaci kremu w nagłych skórnych odczynach alergicznych z dużym świądem, skutecznie likwiduje objawy po ukąszeniach owadów lub rozwijające się po kontakcie z roślinami (np. pokrzywą), krople do oczu wykorzystywane głównie w alergicznym nieżycie spojówek oraz zapaleniu brzegów powiek, a także krople do nosa w katarze siennym i stanach nieżytowych błony śluzowej nosa lub zatok obocznych nosa na tle uczuleniowym. Postać farmaceutyczna: difenhydraminy chlorowodorek: OTC – krople do nosa, krem, Rp – krople do oczu;
    • Chlorfenoksamina (Chlorphenoxaminum) – zastosowanie: chlorowodorek chlorfenoksaminy występuje w postaci kremu (1,5 %), który łagodzi objawy świądu i zapalenia skóry towarzyszące alergicznym chorobom skóry, ukąszeniom owadów i oparzeniom słonecznym. Nie ma rejestracji w Polsce;
    • Dekschlorfenyramina (Dexchlorpheniraminum) – zastosowanie: maleinian dekschlorfeniraminy jest składnikiem tabletek złożonych, niedostępnych w Polsce, polecanych w leczeniu trudnych przypadków chorób alergicznych skóry i dróg oddechowych;
    • Bampina (Bamipinum) – zastosowanie: żel do miejscowej aplikacji na skórę w łagodnych i umiarkowanych reakcjach na ukąszenia oraz użądlenia owadów z towarzyszącym świądem. Postać farmaceutyczna: bamipiny mleczan: OTC – żel;
    • Klemastyna (Clemastinum) – zastosowanie: w nagłych odczynach alergicznych, w leczeniu objawów alergicznego nieżytu nosa oraz w celu łagodzenia dolegliwości towarzyszących alergii skórnej, wspomagająco w astmie oskrzelowej, a w postaci roztworu do wstrzyknięć dożylnych i domięśniowych – we wstrząsie anafilaktycznym. Postać farmaceutyczna: Rp – syrop, tabletki; klemastyny fumaran: Rp – roztwór do wstrzyknięć, tabletki;
    • Dimetinden (Dimetindenum) – zastosowanie: zwłaszcza w sezonowym oraz niesezonowym alergicznym nieżycie nosa, a maleinian dimetindenu zewnętrznie po ukąszeniach owadów i w pokrzywce, zaś w postaciach doustnych – w leczeniu objawowym alergicznych chorób skóry oraz układu oddechowego, także w alergii pokarmowej i polekowej. Postać farmaceutyczna: OTC – aerosol, krople i żel do nosa; dimetindenu maleinian: OTC – żel, emulsja na skórę, krople doustne, kapsułki o przedłużonym uwalnianiu;
    • Ketotifen (Ketotifenum) – zastosowanie: w chorobach alergicznych dróg oddechowych, pokrzywce i atopowym zapaleniu skóry, w długotrwałym zapobieganiu astmie oskrzelowej, alergicznemu zapaleniu oskrzeli i objawom astmatycznym związanym z alergicznym nieżytem nosa, także w zapobieganiu i leczeniu objawów sezonowego alergicznego zapalenia spojówek. Postać farmaceutyczna: Rp – kapsułki, tabletki, syrop, krople do oczu;
    • Cyproheptadyna (Cyproheptadinum) – zastosowanie: w ostrych i przewlekłych stanach uczuleniowych, zwłaszcza w AZS. Postać farmaceutyczna: cyproheptadyny chlorowodorek: Rp – tabletki, syrop;
    • Emedastyna (Emedastinum) – zastosowanie: krople w objawowym leczeniu sezonowego alergicznego zapalenia spojówek, kapsułki w celu łagodzenia objawów kataru siennego albo alergicznego nieżytu nosa, difumaran emedastyny łagodząco w objawach wysypek skórnych. Postać farmaceutyczna: Rp – krople do oczu; emedastyny difumaran: Rp – kapsułki twarde o przedłużonym uwalnianiu.

     

    Leki przeciwhistaminowe II generacji

     

    Jest to nowsza grupa leków antyhistaminowych. Działają niemal wyłącznie na obwodowe receptory histaminowe H1, dlatego pozbawione są wielu działań niepożądanych charakterystycznych dla leków I generacji. Chociaż leki tej grupy cechuje podobna skuteczność działania w hamowaniu reakcji alergicznych, efekty te mogą zmieniać się w zależności od właściwości osobniczych, dlatego też leki II generacji należy dobierać indywidualnie dla każdego pacjenta.

    Wszystkie wchłaniają się dobrze z przewodu pokarmowego, ale efekt ich działania pojawia się później niż w przypadku leków I generacji, więc nie są stosowane w nagłych reakcjach alergicznych. Za to hamują odczyny skórne na dłuższy czas. Chętniej stosuje się je w leczeniu alergicznego nieżytu nosa i zapalenia spojówek, mimo że z mniejszą skutecznością usuwają uczucie zatkanego nosa. Zaleca się ich systematyczne przewlekłe przyjmowanie, bowiem jest skuteczniejsze od podania doraźnego:

    • Cetyryzyna (Cetirizinum) – zastosowanie: łagodzi objawy związane z sezonowym i przewlekłym alergicznym zapaleniem błony śluzowej nosa, zapobiega skurczowi oskrzeli, wskazany przy zapaleniu spojówek oraz w objawowym leczeniu przewlekłej pokrzywki idiopatycznej. Postać farmaceutyczna: OTC – tabletki o przedłużonym uwalnianiu, kapsułki; cetyryzyny chlorowodorek: OTC – tabletki powlekane, tabletki do ssania, Rp – tabletki powlekane, syrop, krople doustne, roztwór doustny;
    • Lewocetyryzyna (Levocetirizinum) – zastosowanie: zwłaszcza w leczeniu objawów związanych z alergicznym zapaleniem błon śluzowych nosa, w przewlekłej samoistnej pokrzywce. Postać farmaceutyczna: OTC – tabletki powlekane, Rp – tabletki, roztwór doustny;
    • Loratadyna (Loratadinum) – zastosowanie: w odczynach alergicznych skóry i dróg oddechowych. Postać farmaceutyczna: OTC – tabletki, kapsułki elastyczne, syrop, tabletki o przedłużonym uwalnianiu; Rp – tabletki, kapsułki miękkie, syrop, zawiesina doustna;
    • Desloratadyna (Desloratadinum) – zastosowanie: podobne jak loratadyna. Postać farmaceutyczna: Rp – tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej, tabletki powlekane, syrop, roztwór doustny, liofilizat doustny, tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu;
    • Azelastyna (Azelastinum) – zastosowanie: w sezonowym i całorocznym alergicznym nieżycie nosa. Postać farmaceutyczna: azelastyny chlorowodorek: OTC – aerozol do nosa, krople do oczu, Rp – tabletki powlekane, krople do oczu, aerozol do nosa;
    • Feksofenadyna (Fexofenadinum) – zastosowanie: w sezonowym alergicznym nieżycie nosa, w łagodzeniu objawów przewlekłej pokrzywki o nieznanym pochodzeniu. Postać farmaceutyczna: fexofenadyny chlorowodorek: OTC/Rp – tabletki powlekane.

     

    Glikokortykosteroidy

     

    W terapii farmakodynamicznej alergii, oprócz leków przeciwhistaminowych H1, stosuje się również glikokortykosteroidy (głównie w postaciach farmaceutycznych do użytku zewnętrznego), ponieważ mają działanie przeciwalergiczne oraz immunosupresyjne i przeciwzapalne. Mogą być wykorzystywane w leczeniu umiarkowanych dolegliwości związanych z sezonowym alergicznym nieżytem nosa oraz w stanach przewlekłych (aerozole donosowe), w alergicznym zapaleniu spojówek (mniejsza skuteczność). Z uwagi na działanie przeciwzapalne, antymitotyczne, immunosupresyjne, przeciwświądowe i zwężające naczynia – należą do najczęściej wykorzystywanych leków w:

    • miejscowym i ogólnym leczeniu chorób skóry,
    • atopowym zapaleniu skóry,
    • chorobach świerzbiączkowych,
    • pokrzywce (układowe zastosowanie glikokortykosteroidów jako ostateczny środek),
    • reakcjach uczuleniowych po ukąszeniach owadów.

    We wstrząsie anafilaktycznym kojarzone są z adrenaliną. W zapobieganiu nawrotom objawów reakcji anafilaktycznej stosuje się najczęściej półbursztynian hydrokortyzonu lub prednizolon. Natomiast do najpopularniejszych leków podawanych miejscowo w katarze siennym,które przyczyniają się do szybszego opanowania niedrożności nosa, należą:

    • budezonid,
    • flunisolid,
    • flutikazon. 

    Preferowane jest stosowanie możliwie najsłabszych leków, aby uniknąć działań niepożądanych. Na przykład:

    • po zastosowaniu glikokortykosteroidów wziewnych może rozwinąć się:
      • kandydoza jamy ustnej,
      • alergia kontaktowa,
      • suchość w jamie ustnej,
      • chrypka,
      • kaszel,
      • krwawienia błon śluzowych;
    • po zastosowaniu glikokortykosteroidów miejscowo na skórę:
      • zaniki skórne (np. rozstępy),
      • teleangiektazje,
      • zaburzenia barwnikowe,
      • okołoustne zapalenia skóry.

    Chociaż wskazane są też w leczeniu alergicznego zapalenia spojówek, ich stosowanie niesie ze sobą ryzyko rozwoju owrzodzenia rogówki i podwyższenia ciśnienia śródgałkowego, a przy dłuższym stosowaniu powstania jaskry i zaćmy.

     

    Kortyzol = Hydrokortyzon (Hydrocortisonum)

     

    Postać farmaceutyczna: OTC – krem, maść, Rp – krem, maść, tabletki, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub do infuzji, zawiesina do oczu i uszu, maść oczna, aerozol na skórę; hydrokortyzonu octan: OTC/Rp – maść, krem; hydrokortyzonu maślan: Rp – krem, maść, roztwór do stosowania na skórę, emulsja.

     

    Prednizolon (Prednisolonum)

     

    Postać farmaceutyczna: OTC – krem, krople do oczu, Rp – tabletki; prednizolonu octan: OTC – krople do oczu.

     

    Budezonid (Budesonidum)

     

    Postać farmaceutyczna: Rp – proszek do inhalacji, aerozol wziewny, zawiesina do nebulizacji, kapsułki o przedłużonym uwalnianiu, aerozol do nosa.

     

    Cyklezonid (Ciclesonidum)

     

    Postać farmaceutyczna: Rp – aerozol wziewny.

     

    Deksametazon (Dexamethasonum)

     

    Postać farmaceutyczna: OTC – krople do oczu, Rp – aerozol na skórę, roztwór do wstrzyknięć, maść, maść do oczu, krople do oczu; sól sodowa fosforanu deksametazonu: Rp – krople do oczu.

     

    Betametazon (Betamethasonum)

     

    Postać farmaceutyczna: Rp – roztwór do wstrzyknięć, żel, maść, krople do oczu; betametazonu dipropionian: Rp – maść, krem, płyn do stosowania na skórę, zawiesina do wstrzyknięć; betametazonu walerianian: Rp – maść, krem; betametazonu disodowy fosforan: Rp – zawiesina do wstrzyknięć.

     

    Triamcinolon (Triamcinolonum)

     

    Postać farmaceutyczna: Rp – tabletki; triamcinolonu octan: Rp – maść, krem, aerozol na skórę.

     

    Beklometazon (Beclometasonum)

     

    Postać farmaceutyczna: Rp – aerozol wziewny, proszek do inhalacji; beklometazonu dipropionian: Rp – aerozol do nosa, aerozol wziewny, proszek do inhalacji.

     

    Flutikazon (Fluticasonum)

     

    Postać farmaceutyczna: flutikazonu propionian: Rp – krem, maść, aerozol do nosa, krople do nosa, zawiesina do inhalacji z nebulizatorem, aerozol wziewny, proszek do inhalacji; flutikazonu furoinian: Rp – aerozol do nosa.

     

    Fluocinolon (Fluocinolonum)

     

    Postać farmaceutyczna: fluocinolonu aceton: Rp – maść, żel, krem.

     

    Flumetazon (Flumetasonum)

     

    Postać farmaceutyczna: Rp – emulsja na skórę, maść; fumetazonu piwalan: krem.

     

    Klobetazol (Clobetasolum)

     

    Postać farmaceutyczna: klobetazolu propionian: Rp – piana na skórę, roztwór na skórę, krem, maść.

     

    Mometazon (Mometasonum)

     

    Postać farmaceutyczna: mometazonu furoinian: Rp – proszek do inhalacji, krem, maść, płyn do stosowania na skórę, emulsja na skórę, aerozol do nosa.

     

    Leki o działaniu symapatykomimetycznym

     

    Sympatykomimetyki – miejscowe

     

    Sympatykomimetyki stosowane są miejscowo w alergicznym zapaleniu błony śluzowej nosa, ponieważ obkurczają naczynia krwionośne błony śluzowej nosa, przez co zmniejszają obrzęk i przekrwienie śluzówki, a także hamują powstawanie wodnistego wysięku, udrażniają nos i ułatwiają oddychanie.

    Preparaty z ksylometazoliną oraz oksymetazoliną przeznaczone są jednak do krótkotrwałego leczenia kataru alergicznego (do 4 dni), ze względu na ryzyko wystąpienia przewlekłego zapalenia błony śluzowej nosa. Z kolei po miejscowym zastosowaniu tetryzoliny do worka spojówkowego, następuje zmniejszenie przekrwienia i obrzęku spojówek oraz zniesienie wczesnych objawów towarzyszących alergicznemu zapaleniu spojówek.

    • Oksymetazoliny chlorowodorek (Oxymetazolini hydrochloridum) – postać farmaceutyczna: OTC – aerozol, krople i żel do nosa;
    • Ksylometazoliny chlorowodorek (Xylometazolini hydrochloridum) – postać farmaceutyczna: OTC – aerozol, krople i żel do nosa;
    • Nafazoliny azotan (Naphazolini nitras) – postać farmaceutyczna: OTC – krople do nosa, krople do oczu, aerozol na skórę; Rp – krople do oczu;
    • Tetryzoliny chlorowodorek (Tetryzolini hydrochloridum) – postać farmaceutyczna: OTC/Rp – krople do oczu.

     

    Symatykomimetyki – doustne

     

    Pseudoefedryny chlorowodorek (Pseudoephedrini hydrochloridum) – lek ten stosowany jest doustnie, w postaci tabletek powlekanych, kapsułek elastycznych i syropu, w leczeniu objawów zapalenia błony śluzowej nosa w przebiegu alergii. Pseudoefedryna obkurcza naczynia krwionośne, zmniejszając przekrwienie i obrzęk śluzówki. Poprawia drożność przewodów nosowych oraz przewodów prowadzących z jamy nosowej do zatok przynosowych, zmniejsza wyciek z nosa i ułatwia oddychanie przez nos;

    Fenylefryny chlorowodorek (Fenylefrini hydrochloridum) – fenylefryna może być stosowana zamiennie z pseudoefedryną, jako składnik zwalczający katar i udrażniający nos.

     

    Kromony

     

    Kromony to stosunkowo nowa grupa leków przeciwzapalnych. Wpływają na komórki tuczne i hamują uwalnianie histaminy oraz innych mediatorów związanych z rozwojem procesu zapalnego po kontakcie z alergenem. Działają wyłącznie miejscowo, gdyż bardzo słabo wchłaniają się z przewodu pokarmowego. Nie są jednak skuteczne w leczeniu chorób alergicznych skóry, mimo że podejmowano próby zastosowania ich w farmakoterapii AZS i pokrzywki.

    Kromony stosuje się głównie w alergicznym zapaleniu spojówek i nieżycie nosa, a także w chorobach alergicznych przewodu pokarmowego. Podawane zapobiegawczo w astmie alergicznej muszą być inhalowane do drzewa oskrzelowego w postaci roztworu, aerozolu lub zmikronizowanego proszku z dozownika ciśnieniowego. Mogą miejscowo podrażniać drogi oddechowe, ale generalnie są dobrze tolerowane i nie powodują znaczących działań niepożądanych. Nieuzasadnione jest jednak ich stosowanie w napadach duszności, zwłaszcza, że mogą je nasilić.

     

    Kromoglikan disodowy (Natrii cromoglicas/Cromoglicati disodium)

     

    Zastosowanie: krople do oczu wskazane są w ostrym i przewlekłym alergicznym zapaleniu spojówek spowodowanym katarem siennym, w wiosennym alergicznym zapaleniu rogówki i spojówek, aerozol do nosa zapobiegawczo w leczeniu całorocznego i sezonowego alergicznego nieżytu nosa, roztwór do nebulizacji zapobiegawczo przed napadami astmy, a proszek do sporządzania roztworu doustnego w leczeniu zaburzeń przewodu pokarmowego na tle alergicznym (podawany tuż przed posiłkiem).

    Postać farmaceutyczna: OTC – krople do oczu, aerozol do nosa, Rp – krople do oczu, aerozol do nosa, roztwór do nebulizacji, proszek do przygotowania roztworu doustnego.

     

    Nedokromil sodowy (Nedocromili disodium)

     

    Hamuje wczesne i późne reakcje alergiczne, zmniejsza nasilenie kaszlu astmatycznego. Uważa się, że jest skuteczniejszy od kromoglikanu w leczeniu astmy oskrzelowej. Jednak aktualnie w Polsce nie są dostępne preparaty z nedokromilem.

     

    Lukasty i przeciwciała monoklonalne

     

    Antagoniści receptorów leukotrienowych

     

    Leki przeciwleukotrienowe łączą się w sposób wybiórczy z receptorem leukotrienowym CysLT1. Znoszą objawy wywoływane przez leukotrieny cysteinylowe, czyli:

    • wytwarzanie gęstego śluzu,
    • podrażnienie,
    • obrzęk,
    • skurcz oskrzeli.

    Przeciwdziałają też uszkodzeniu nabłonka oskrzelowego. Są jednak niewystarczająco skuteczne w leczeniu astmy alergicznej, dlatego nie mogą zastąpić całkowicie wziewnych leków kortykosteroidowych. Mogą również łagodzić objawy sezonowego alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa (kataru siennego), dlatego stosowane są we współistnieniu astmy z alergicznym nieżytem nosa:

    • Montelukast (Montelukastum) – montelukast to pierwszy antagonista receptorów CysLT1, który został wprowadzony jako lek uzupełniający leczenie przeciwastmatyczne. Podobnie jak zafirlukast, wskazany jest tylko w długotrwałym leczeniu astmy. Postać farmaceutyczna: Rp – tabletki do rozgryzania i żucia, tabletki powlekane, granulat;
    • Zafirlukast (Zafirlukastum) – postać farmaceutyczna: Rp – tabletki powlekane.

     

    Przeciwciała monoklonalne

     

    Omalizumab to humanizowane przeciwciało anty-IgE, które tworzy kompleksy z cząsteczkami IgE i zapobiega ich łączeniu się z komórkami tucznymi, przez co odgrywa znaczną rolę w hamowaniu wczesnej i późnej reakcji alergicznej. Podawany jest we wstrzyknięciach podskórnych w terapii uzupełniającej u pacjentów z ciężką przewlekłą astmą alergiczną, zwłaszcza przy nieskuteczności leczenia wziewnymi glikokortykosteroidami i β2-sympatykomimetykami. Jego dawkowanie zależy od ilości immunoglobuliny E i masy ciała pacjenta.

    Postać farmaceutyczna: Rp – roztwór do wstrzyknięć, proszek z rozpuszczalnikiem do iniekcji podskórnych.

     

    Składniki preparatów dla alergików pochodzenia naturalnego

     

    Wapń

     

    Preparaty zawierające sole wapnia polecane są w łagodzeniu objawów uczuleń, zwłaszcza po ukąszeniach owadów, mimo że nie ma dowodów potwierdzających ich skuteczność. Wapń zmniejsza przepuszczalność naczyń włosowatych i błon komórkowych, dzięki czemu ogranicza odczyny alergiczne.

     

    Kwercetyna

     

    To naturalny flawonoid będący składnikiem wielu preparatów z wapniem dla alergików, ponieważ wspomaga jego działanie przeciwuczuleniowe. Kwercetyna hamuje wydzielanie histaminy oraz aktywność enzymów i pośredników stanów zapalnych, wzmacnia i uszczelnia naczynia włosowate, zmniejszając ich kruchość i przepuszczalność, przez co ogranicza występowanie odczynów alergicznych. Przy suplementacji kwercetyny wyraźnie zmniejsza się częstotliwość ataków astmy.

     

    Witamina D3 (cholekalcyferol)

     

    Witamina D3 jest składnikiem suplementów diety przeznaczonych dla osób dorosłych ze skłonnością do nadmiernej reakcji na czynniki drażniące (np. pyłki, roztocza, detergenty, itd.), ponieważ wspomaga prawidłowe działanie systemu immunologicznego, co ma znaczenie w reakcjach alergicznych. Ponadto, ułatwia wchłanianie wapnia.

     

    Pachnotka zwyczajna (Perilla frutescens)

     

    Kwas rozmarynowy z liści pachnotki zwyczajnej wykazuje działanie przeciwzapalne, jest inhibitorem i regulatorem mediatorów prozapalnych (np. histaminy, prostaglandyn), uwalnianych m.in. podczas reakcji alergicznej. Polifenole normalizują nadmierną u alergików produkcję IgE. Surowiec ten łagodzi objawy alergii na pyłki, grzyby i roztocza, alergii pokarmowej, katar sienny oraz astmę oskrzelową.

     

    Ziele świetlika (Euphrasia rostkoviana i officinalis)

     

    Odwar z ziela świetlika może być stosowany do okładów lub do przemywania oczu w stanach zapalnych spojówek i brzegów powiek, także pochodzenia alergicznego, ponieważ wykazuje działanie przeciwzapalne, przeciwalergiczne (hamuje uwalnianie histaminy) oraz ściągające. Nalewka z tego surowca jest składnikiem gotowych kropli stosowanych w chorobach oczu.

    Autor: mgr Monika Pyzio

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.