zarejestruj się zaloguj się

Choroba lokomocyjna – leki i ich działanie

Tekst: mgr Monika Pyzio
Choroba lokomocyjna – leki i ich działanie
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 21. lutego, 2014

Leki na chorobę lokomocyjną mogą wywołać nieprzyjemne objawy jak senność, zaburzenia koncentracji, rozmazane widzenie. Choroba lokomocyjna u dzieci powinna być zatem leczona suplementami diety z imbirem lub opaskami i plastrami akupresurowymi, które niwelują dyskomfort podróżowania, bez nieprzyjemnych skutków ubocznych.

mgr Monika Pyzio
AUTOR
mgr Monika Pyzio farmaceuta
SPIS TREŚCI:

    Choroba lokomocyjna ma swoje przyczyny…

     

    Choroba lokomocyjna (kinetoza) to schorzenie, które występuje podczas poruszania się dowolnymi środkami transportu. Choroba lokomocyjna u dzieci oraz choroba lokomocyjna u dorosłych mają takie samo podłoże. Jest to brak zgodności:

    • sygnałów wzrokowych odbieranych przez oczy i interpretowanych przez mózg jako ruch,
    • bodźców docierających do błędnika (narząd równowagi w uchu wewnętrznym), który nie odnotowuje zmian położenia naszego ciała i nie przesyła tej informacji do mózgu, chociaż reaguje jednocześnie na siłę hamowania lub przyspieszania podczas jazdy.

    Mózg odbiera więc sprzeczne sygnały o ruchu i pozycji ciała, dlatego organizm uruchamia reakcje obronne.

    Choroba lokomocyjna niekiedy też może być wywoływana zapachem, np. benzyny, bądź lękiem przed podróżą. Najczęściej pojawia się ona u dzieci w wieku 2 - 12 lat i z czasem ustępuje, chociaż zmaga się z nią również wiele osób dorosłych.

     

    Choroba lokomocyjna – objawy

     

    Uciążliwe objawy tej choroby, takie jak:

    • zmęczenie,
    • znużenie,
    • uczucie dyskomfortu i złe samopoczucie (które u dzieci przejawia się najczęściej płaczem i zdenerwowaniem),
    • zawroty i bóle głowy,
    • bladość skóry,
    • zimne poty,
    • bóle brzucha,
    • brak apetytu,
    • suchość w ustach lub ślinotok,
    • nudności i wymioty.

    Objawy zwykle mijają zaraz po zakończeniu podróży i nie dają żadnych powikłań, jednakże w skrajnych, ciężkich przypadkach choroby lokomocyjnej może dojść do wycieńczenia organizmu, głównie na skutek odwodnienia spowodowanego wymiotami.

    Wymienione powyżej dolegliwości mogą być niebezpieczne szczególnie dla młodszych podróżnych, dlatego po konsultacji z lekarzem warto podać dziecku wybrany środek zapobiegający objawom choroby lokomocyjnej.

     

    Choroba lokomocyjna a leki na bazie imbiru

     

    Sproszkowane kłącze imbiru lekarskiego (Zingiber oficinalis) albo jego wyciąg to składniki herbatek ziołowych, drażetek, mini-tabletek, kapsułek twardych, pastylek do ssania, a nawet lizaków oraz syropów dla dzieci stosowanych przez podróżnych, aby zapobiegać objawom choroby lokomocyjnej, takim jak nudności i wymioty, a także w celu łagodzenia niestrawności i zaburzeń trawienia. Kłącze imbiru jest środkiem korzystnie wpływającym na pracę układu pokarmowego, ponieważ:

    • zwiększa wydzielanie śliny i soku żołądkowego;
    • pomaga ograniczyć złe samopoczucie podczas podróży wszelkimi środkami lokomocji, gdyż łagodzi mdłości i ma właściwości przeciwwymiotne (dzięki obecności fenyloalkanów: gingeroli i szogaoli) zarówno na poziomie przewodu pokarmowego, jak i centralnego układu nerwowego,
    • przy tym nie wywołuje senności oraz nadmiernej suchości w jamie ustnej (objawy niepożądane typowe po zażyciu leków syntetycznych).

    Imbir jest składnikiem naturalnym, dobrze tolerowanym zarówno przez dzieci (niektóre suplementy można stosować już od 3 roku życia), jak i osoby dorosłe. Zwykle pojedyncza dawka wyciągu z kłącza imbiru dla osoby dorosłej wynosi 180‑250 mg, a dla dziecka 30‑110 mg.

    Zapobiegawczo przeciw objawom choroby lokomocyjnej należy przyjąć 2 drażetki, kapsułki bądź pastylki na przynajmniej pół godziny przed planowaną podróżą, natomiast w przypadku wystąpienia nudności w jej trakcie można zażyć kolejne 1-2 dawki co 4 godziny (zaleca się jednak nie przyjmować więcej niż 4 pojedyncze dawki któregokolwiek z tych suplementów na dobę).

    Warto podkreślić, że środki pochodzenia roślinnego są nie tylko najbezpieczniejsze, ale pozbawione również wielu działań ubocznych opisywanych poniżej substancji chemicznych. Ponadto suplementy diety na bazie wyciągu z kłącza imbiru często mają charakter ziołowo-witaminowy, ponieważ wzbogacone są w witaminę B6, której niedobór również może stanowić przyczynę podatności organizmu na dyskomfort odczuwany podczas podróży.

     

    Leki na chorobę lokomocyjną bez recepty

     

    W sprzedaży dostępne są pastylki leczniczej gumy do żucia oraz tabletki zawierające odpowiednio 20 lub 50 mg dimenhydrynatu (Dimenhydrinatum). Ta substancja czynna ma działanie:

    • przeciwwymiotne,
    • przeciwuczuleniowe (ogranicza działanie histaminy),
    • łagodnie uspokajające.

    Dimenhydrynat jest lekiem antyhistaminowym pierwszej generacji blokującym receptory H1, ale ma także właściwości cholinolityczne, co dodatkowo nasila jego działanie przeciwwymiotne. Substancja ta dobrze wchłania się po podaniu doustnym i przenika przez barierę krew-mózg. Działa silnie hamująco na ośrodek wymiotny w rdzeniu przedłużonym i odruchy błędnikowe w kinetozie, a ponadto zmniejsza napięcie mięśni gładkich, ogranicza perystaltykę przewodu pokarmowego oraz wydzielanie śliny. Leki z dimenhydrynatem stosuje się w celu zapobiegania oraz leczenia nudności i wymiotów w chorobie lokomocyjnej o łagodnym nasileniu.

    Dorosłym zaleca się przyjmowanie 2-3 dawek leku w odstępach 30-minutowych (gumy) lub jednorazowo 1-2 tabletek 30 minut przed podróżą (maksymalnie 400 mg dimenhydrynatu na dobę), zaś efekt kliniczny jego działania utrzymuje się nawet przez 4-6 godzin po podaniu. Tabletki oraz gumy wolno podawać dzieciom dopiero po ukończeniu 6. roku życia, gdy są one w stanie samodzielnie połknąć tabletkę, czy też umieją poprawnie przeżuwać. Oczywiście zalecane dawki tego leku dla dzieci są odpowiednio mniejsze niż dla osób dorosłych (poniżej 14. roku życia można podać maksymalnie 5 mg/kg masy ciała lub 150 mg dimenhydrynatu w ciągu dnia, w dawkach podzielonych co 6‑8 godzin), dlatego istotne jest, że pojedyncze tabletki można również dzielić.

    Leki z dimenhydrynatem mogą powodować:

    • senność,
    • uczucie osłabienia i zmęczenia,
    • zaburzenia koncentracji,
    • zawroty głowy.

    W znacznym stopniu ograniczają sprawność psychomotoryczną, dlatego podczas kuracji nie należy prowadzić pojazdów ani obsługiwać urządzeń mechanicznych. Podczas przyjmowania pastylek lub tabletek z dimenhydrynatem często występują:

    • przemijające zaburzenia widzenia (u pacjentów z jaskrą może nastąpić wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego),
    • bóle brzucha,
    • zaparcia lub biegunki
    • suchość błony śluzowej jamy ustnej.

    Szczególnie u dzieci obserwowane są też reakcje paradoksalne, takie jak niepokój, pobudzenie czy drżenie. Długotrwałe stosowanie dimenhydrynatu może nawet prowadzić do zależności lekowej.

    Leków tych nie należy stosować, jeśli u pacjenta stwierdzono uczulenie (nadwrażliwość) na substancję czynną lub jakikolwiek inny składnik preparatu, w ostrych napadach astmy, w jaskrze z wąskim katem przesączania, w porfirii, guzie chromochłonnym, padaczce, u mężczyzn z powiększonym gruczołem krokowym oraz u kobiet w okresie ciąży (zwłaszcza w trzecim trymestrze) i karmienia piersią (dimenhydrynat przenika do mleka matki).

    Szczególnie ważne jest, aby preparatów tych nie łączyć z alkoholem ani z lekami działającymi hamująco na ośrodkowy układ nerwowy (np. leki nasenne, uspokajające), ponieważ dimenhydrynat działa synergistycznie, a więc nasila efekty kliniczne i działania niepożądane tych substancji.

     

    Choroba lokomocyjna – leki na receptę

     

    Prometazyna

     

    W aptekach można nabyć również drażetki (10 lub 20 mg) i syropy (1 mg/ml) z prometazyną, która także jest środkiem przeciwhistaminowym wykorzystywanym niekiedy w zapobieganiu i leczeniu choroby lokomocyjnej, ponieważ blokuje niektóre sygnały wysyłane do mózgu. Lek ten dostępny jest wyłącznie na zlecenie lekarskie i nie może być stosowany u dzieci poniżej 1. roku życia. Prometazyna skutecznie zapobiega nudnościom i wymiotom, a początek jej działania obserwuje się po około 20 minutach. Zwykle u dorosłych i dzieci powyżej 12. roku życia zaleca się stosować dawkę 25 mg 30-60 min przed podróżą (można ją powtórzyć po 8‑12 godzinach), a u młodszych podróżnych 0,25–0,5 mg/kg masy ciała co 12 godzin. Do najczęstszych działań niepożądanych tego leku zalicza się:

    • bóle i zawroty głowy,
    • senność,
    • zaburzenia widzenia,
    • problemy z trawieniem,
    • reakcje nadwrażliwości (wysypka, obrzęk, trudności z oddychaniem, dodatkowo mogą nasilić u niektórych osób wrażliwość na słońce).

    Lek ten również może powodować upośledzenie sprawności psychofizycznej.

     

    Histocyna

     

    Natomiast hioscyna (skopolamina) jest lekiem występującym w postaci tabletek (możliwość ssania, żucia lub połykania), bądź plastrów (przykleja się je za uchem na 5 godzin przed planowana podróżą), co też umożliwia dobór najbardziej wygodnej formy tego preparatu dla pacjenta.

    Substancja ta łagodzi objawy choroby lokomocyjnej, w tym mdłości i stany wymiotne, ponieważ:

    • rozluźnia mięśnie gładkie,
    • osłabia motorykę przewodu pokarmowego
    • osłabia wydzielanie żołądkowe (skuteczna w leczeniu skurczów żołądka i jelit),
    • hamuje wydzielanie śliny.

    Nie jest zalecana osobom uczulonym na alkaloidy tropinowe, cierpiącym na choroby narządu wzroku (np. jaskra) i zaburzenia oddawania moczu, a także u mężczyzn z przerostem prostaty oraz u kobiet w okresie ciąży i karmienia piersią.

    Hioscyna również wykazuje depresyjny wpływ na ośrodkowy układ nerwowy. Podczas jej stosowania nie wolno spożywać alkoholu ani przyjmować innych leków przeciwwymiotnych. Wśród najczęstszych działań niepożądanych tego leku wymienia się:

    • suchość w jamie ustnej,
    • rozmazane widzenie,
    • zmęczenie i lekkie zawroty głowy,
    • delikatne skórne odczyny alergiczne.

     

    Inne sposoby na chorobę lokomocyjną

     

    Opaski i plastry akupresurowe

     

    W wybranych aptekach można nabyć opaski oraz plastry akupresorowe na nadgarstek, które pomagają zapobiegać objawom choroby lokomocyjnej, mimo że nie zawierają żadnej substancji leczniczej.

    Ich nieinwazyjne działanie opiera się na zasadach akupresury – ciągły masaż odpowiedniego punktu na obu nadgarstkach. Są to wyroby medyczne wielokrotnego użytku, których stosowanie jest proste i bezpieczne, ponieważ nie powodują one żadnych skutków ubocznych, takich jak ospałość czy suchość w ustach, typowych dla wielu doustnych produktów stosowanych w przypadku nudności.

    Efekt ich działania obserwuje się już po kilku minutach od założenia, a utrzymuje się tak długo, jak długo wyroby te znajdują się na nadgarstkach.

    Opaski i plastry akupresorowe nie mają żadnych istotnych przeciwwskazań. Mogą być stosowane zarówno przez osoby dorosłe (także kobiety w ciąży i matki karmiące oraz osoby ze schorzeniami przewlekłymi), jak i dzieci powyżej 3. roku życia.

     

    Leki homeopatyczne

     

    Na chorobę lokomocyjną u dzieci jak i dorosłych dostępne są również leki homeopatyczne (tabletki podjęzykowe, tabletki do ssania, krople doustne, czopki doodbytnicze), które według ich producentów zastosowane dzień przed podróżą oraz w jej trakcie łagodzą i znoszą objawy choroby lokomocyjnej bez wywoływania przykrych efektów ubocznych, takich jak bóle głowy, senność, brak koncentracji i upośledzenie czynności psychomotorycznych.

    Poza tym nie wpływają one na tolerancję alkoholu oraz innych leków. Stosować je można także u kobiet w ciąży i u małych dzieci. Podczas przyjmowania tych leków należy stopniowo zwiększać odstępy czasowe między kolejnymi dawkami i zupełnie zaprzestać ich przyjmowania z chwilą ustąpienia nieprzyjemnych objawów choroby.

    Autor: mgr Monika Pyzio
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Choroba morska
    Znaleziono: 2 wyników

    Powiązane filmy

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.