zarejestruj się zaloguj się

Tabletki antykoncepcyjne

Tekst: lek. Magdalena Pertkiewicz
Tabletki antykoncepcyjne
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 20. stycznia, 2015

Doustna antykoncepcja hormonalna to najczęściej stosowana metoda zapobiegania ciąży. Kobiety mają do dyspozycji tabletki jednoskładnikowe (tak zwane mini pill oraz najpopularniejsze – tabletki dwuskładnikowe. Te ostatnie mogą być dwufazowe, trójfazowe lub czterofazowe. Najlepsze tabletki antykoncepcyjne powinny być dobrane przez lekarza w oparciu o stan zdrowia, obecność chorób i to czy kobieta karmi piersią.

SPIS TREŚCI:

    Jak działają tabletki antykoncepcyjne?

     

    Doustna antykoncepcja hormonalna to najczęściej stosowana forma zapobiegania ciąży. Przez wiele lat kobiety często wybierały tabletki dwuskładnikowe jednofazowe, gdzie pigułka zawiera taką samą ilość hormonów – estrogenów i gestagenów. Lekarze coraz częściej przepisują preparaty wielofazowe.

    Tabletki wielofazowe są metodą antykoncepcyjną, która poprzez wprowadzenie w jednym opakowaniu tabletek zawierających różne stężenia hormonów w zależności od dnia najlepiej odzwierciedla zmiany hormonalne zachodzące w trakcie naturalnego cyklu menstruacyjnego, a tym samym zawiera najniższą możliwą dawkę hormonów konieczną do wykazania działania antykoncepcyjnego.

    Mechanizm działania tabletek antykoncepcyjnych wielofazowych jest oparty na tych samym właściwościach syntetycznych pochodnych estrogenów i gestagenów co w tabletkach jednofazowych. Estrogeny są odpowiedzialne za hamowanie wzrostu pęcherzyka w jajniku uniemożliwiając tym samym owulację. Tymczasem gestageny swoje działanie antykoncepcyjne przejawiają głównie poprzez zmianę właściwości śluzu szyjkowego, zwiększając jego lepkość, przez co staje się mniej przepuszczalny dla plemników. Połączenie tych dwóch mechanizmów daje prawie 100% skuteczność w zapobieganiu ciąży, oczywiście przy prawidłowym przyjmowaniu tabletek.

     

    Jakie są rodzaje tabletek antykoncepcyjnych?

     

    Tabletki antykoncepcyjne są powszechnie znaną i akceptowaną metodą zapobiegania ciąży. Obecnie nadal stanowią najczęściej wybieraną formę antykoncepcji hormonalnej. Ze względu na skład dzielimy je na:

    Rynek farmaceutyczny dysponuje szerokim wachlarzem preparatów, stale prześcigając się w udoskonalaniu tabletek tak, aby zawartości hormonów jak najwierniej odzwierciedlały zmiany hormonalne zachodzące w trakcie fizjologicznego cyklu menstruacyjnego. Efektem tych działań jest kolejny podział tabletek antykoncepcyjnych w zależności od składu poszczególnych pigułek w jednym opakowaniu, mamy zatem:

    • tabletki jednofazowe, każda tabletka zawiera taką samą ilość hormonów;
    • tabletki wielofazowe, poszczególne tabletki zawierają różne ilości hormonów odzwierciedlając tym samym przebieg naturalnego cyklu menstruacyjnego;
      • tabletki dwufazowe,
      • tabletki trójfazowe,
      • tabletki czterofazowe.

     

    Tabletki jednoskładnikowe

     

    Antykoncepcja złożona, czyli tabletki dwuskładnikowe, nie może być dedykowana każdej pacjentce. Alternatywę stanowi tabletka jednoskładnikowa, tzw. mini pill zawierająca w swoim składzie tylko progestagen.

    Wyeliminowane zostają w ten sposób skutki niepożądane, za które może być odpowiedzialny składnik estrogenny, głównie powikłania sercowo-naczyniowe występujące, np. przy długoterminowym stosowaniu antykoncepcji po 35. roku życia, u kobiet palących papierosy, oraz z chorobami estrogenozależnymi takimi jak endometrioza. Ponadto jest to dobre rozwiązanie dla kobiet karmiących piersią, ponieważ nie wpływa na laktację, skład mleka oraz rozwój dziecka.

    Tabletki antykoncepcyjne jednoskładnikowe należy przyjmować codziennie o tej samej porze dnia.

     

    Czym się różnią tabletki jednofazowe i wielofazowe?

     

    Każda z tabletek jednofazowych znajdujących się w opakowaniu zawiera taką samą ilość hormonów, w związku z tym ewentualna pomyłka dotycząca kolejności przyjmowanych tabletek jest nieistotna. Oczywiście nie dotyczy to preparatów zawierających tabletki placebo, które nie zawierają żadnych hormonów, a ich przyjmowanie ma na celu zachowanie ciągłości przez co łatwiej uniknąć pominięcia zażycia pigułki. Tabletek placebo absolutnie nie można przyjąć wymiennie zamiast przypadającej na dany dzień tabletki zawierającej hormony.

    W przypadku tabletek wielofazowych kolejność przyjmowania poszczególnych tabletek ma ogromne znaczenie i wszelkie pomyłki mogą skutkować wywołaniem owulacji, a w efekcie ciążą. Wynika z tego, że ich działanie jest ściśle uzależnione od skrupulatności w przyjmowaniu także pacjentka musi zostać o tym uprzedzona i ocenić, czy nie będzie to stanowiło dla niej problemu.

     

    Tabletki dwufazowe

     

    Tabletki antykoncepcyjne dwufazowe obecnie rzadko stosowane na rzecz nowszych preparatów trój i czterofazowych. Każde opakowanie zawiera po 21 tabletek, co wiąże się z koniecznością zastosowania przerwy w ich przyjmowaniu trwającej równo 7 dni, w trakcie której powinno wystąpić krwawienie tzw. z odstawienia. Każdy blister zawiera 2 sektory, odpowiednio po 11 tabletek białych i 10 różowych.

    Obie partie zawierają taką samą ilość etynyloestradiolu, czyli 0,05 mg, co jest względnie wysoką dawką w porównaniu z pozostałymi tabletkami antykoncepcyjnymi zarówno jedno jak i wielofazowymi. Różna jest natomiast ilość gestagenu, w tym przypadku lewonorgestrelu należącego do gestagenów drugiej generacji. Pierwsze 11 białych tabletek zawiera po 0,05 mg lewonorgestrelu każda, a kolejnych 10 różowych tabletek po 0,125 mg każda. Taki podział ma na celu odwzorowanie zmian stężeń hormonów związanych z owulacją.

    Zwykle ma ona miejsce w środku naturalnego cyklu menstruacyjnego. W jej następstwie dochodzi do wzrostu stężenia progesteronu we krwi utrzymującym się do czasu wystąpienia następnej miesiączki.

     

    Tabletki trójfazowe i czterofazowe

     

    Tabletki trójfazowe swoim składem jeszcze dokładniej od swoich poprzedniczek starają się upodobnić do fizjologicznego cyklu menstruacyjnego. W każdym opakowaniu występują trzy rodzaje tabletek antykoncepcyjnych zawierających hormony o różnych stężeniach ze stopniowym wzrostem ilości gestagenów. Występują w kombinacjach: 6+5+10 lub 7+7+7.

    Na obecną chwilę tabletki czterofazowe są najbardziej zaawansowane w kwestii podobieństwa zmian hormonalnych występujących podczas naturalnego cyklu menstruacyjnego. Na rynku dostępny jest jeden preparat. Każde jego opakowanie zawiera cztery rodzaje tabletek (2+5+17+2) z różnymi stężeniami hormonów oraz 2 tabletki placebo. Takie zróżnicowanie ma na celu zapewnienie pacjentkom jak najlepszej kontroli ich gospodarki hormonalne i wyeliminowanie takich problemów jak plamienia występujące pomiędzy krwawieniami.

    Tabletki antykoncepcyjne z kolejnych sektorów posiadają w swoim składzie coraz niższe stężenie estrogenów odpowiednio 3 mg, 2 mg, 2 mg i 1 mg. Istotny jest rodzaj estrogenu znajdujący się w składzie tych tabletek, ponieważ jako pierwsze tabletki antykoncepcyjne wykorzystały one działanie 17βestradiolu , czyli identycznego z naturalnym. Wcześniej ten typ estrogenu znajdował się w składzie preparatów stosowanych w ramach hormonalnej terapii zastępczej (HTZ). 

    Gestagenem wchodzącym w skład tych tabletek jest dienogest, czyli gestagen trzeciej generacji, dzięki czemu udało się zminimalizować działanie androgenne, czyli np. negatywny wpływ na skórę. Dienogest występuje tylko w drugim i trzecim sektorze tabletek w stężeniach odpowiednio 2 mg i 3 mg.

    28 tabletek antykoncepcyjnych zapewnia ciągłość ich przyjmowania, co eliminuje problem stosowania przerwy i ewentualnego zapomnienia o kolejnej tabletce. Dodatkowo są tyko dwie tabletki nie zawierające hormonów, dzięki czemu krwawienia są krótkie, co sprawia, że ta metoda antykoncepcji dobrze się sprawdza u kobiet z obfitymi i długotrwającymi miesiączkami wynikającymi z zaburzeń ich gospodarki hormonalnej. Natomiast różnice w stężeniu hormonów w poszczególnych tabletkach stwarzają problem w przypadku pomylenia kolejności ich przyjmowania.

    Autor: lek. Magdalena Pertkiewicz
    Znaleziono: 1 wyników

    Powiązane filmy

    Znaleziono: 1 wyników
    Wyświetlaj: 10 20 wyników

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.