zarejestruj się zaloguj się

Skutki uboczne antykoncepcji hormonalnej

Tekst: lek. Patrycja Sikorska
Skutki uboczne antykoncepcji hormonalnej
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 07. lipca, 2014

Skutki antykoncepcji hormonalnej, w tym po najpopularniejszej formie antykoncepcji – po tabletkach antykoncepcyjnych obejmuje szereg możliwych działań niepożądanych. Kobiety najczęściej obawiają się, że po tabletkach nastąpi: tycie, spadek libido, nudności i wymioty czy bóle głowy. Możliwe powikłania po antykoncepcji to także ryzyko rozwoju raka piersi czy raka szyjki macicy. Może rozwinąć się także choroba żylno-zakrzepowa.

lek. Patrycja Sikorska
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Cele i metody antykoncepcji hormonalnej

     

    Antykoncepcja hormonalna polega na przyjmowaniu żeńskich hormonów płciowych, aby zapobiec zajściu w ciążę. Obecnie najczęściej stosowane są dwa spośród nich, czyli estradiol i progesteron, najczęściej łączone ze sobą jako tzw. środki dwuskładnikowe. Zasada ich działania polega na przerwaniu ciągłości cyklu menstruacyjnego, tak aby nie dochodziło do owulacji.

    W trakcie prawidłowego cyklu miesięcznego dochodzi do następujących kolejno po sobie wzrostach i spadkach stężenia poszczególnych hormonów. Każda z tych zmian warunkuje przejście do kolejnej fazy cyklu takich jak krwawienie miesięczne, dojrzewanie pęcherzyka jajnikowego, owulacja czy tworzenie ciałka żółtego. Antykoncepcja hormonalna, jakkolwiek bezpieczna w większości przypadków, posiada, jak każdy lek, również skutki uboczne swojego działania. Metody antykoncepcji hormonalnej to:

    • tabletka antykoncepcyjna dwuskładnikowa (najczęściej stosowana),
    • tabletka antykoncepcyjna jednoskładnikowa,
    • system wewnątrzmaciczny hormonalny (spirala wewnątrzmaciczna nie uwalnia hormonów, a związki miedzi),
    • implant antykoncepcyjny,
    • tabletka "po",
    • plastry antykoncepcyjne,
    • krążek dopochwowy,
    • zastrzyk antykoncepcyjny.

     

    Skutki uboczne antykoncepcji hormonalnej

     

    Skutki stosowania antykoncepcji hormonalnej obejmują szereg różnych dolegliwości, które mogą wystąpić po stosowaniu środków zawierających hormony.

    Są to:

    • nudności i wymioty – skutki te są wynikiem działania estrogenów, zazwyczaj pojawiają się przyjmowaniu tabletek antykoncepcyjnych dwuskładnikowych, jeżeli kobieta stosuje inne formy antykoncepcji hormonalnej, np. plastry antykoncepcyjne, wówczas przykrych objawów gastrycznych udaje się uniknąć,
    • wahania wagi – zazwyczaj niewielki wzrost masy ciała może być zauważalny w pierwszym okresie po rozpoczęciu terapii, dla wielu kobiet możliwość przytycia po tabletkach antykoncepcyjnych jest jednym z największych problemów,
    • nieprawidłowe plamienia i krwawienia – zwykle występują tuz po rozpoczęciu kuracji,
    • spadek libido – często zgłaszane powikłanie po antykoncepcji hormonalnej,
    • tkliwość piersi, ból piersi i ich obrzmienie – jest wynikiem działania hormonów zawartych w środkach antykoncepcyjnych,
    • bóle głowy, także o typie migreny – zazwyczaj pojawiają się przy stosowaniu tabletek dwuskładnikowych
    • trądzik i inne zmiany skórne,
    • zwiększone ryzyko wystąpienia infekcji intymnych,
    • suchość pochwy,
    • obniżenie nastroju.

     

    Antykoncepcja hormonalna a nowotwory

     

    Powikłania antykoncepcji hormonalnej w głównej mierze dotyczą reakcji na stałe, wysokie stężenie estrogenów i wyraźnie zależą od sposobu ich podania. Hormony płciowe oddziałują na te tkanki, które posiadają odpowiedni, potrzebny do ich przyłączenia receptor. Najliczniej receptory te występują w jajnikach, gruczołach piersiowych i narządach płciowych, ale także w skórze, tkance tłuszczowej, wątrobie, kościach i to właśnie z tymi narządami będą wiązały się powikłania ich stosowania.

    Estrogeny działające na jajnik, sutek czy macicę warunkują wzrost i rozwój poszczególnego typu komórek. Są one przygotowane, na krótkotrwałą (kilkudniową) ekspozycję na te hormony, dlatego też dłuższa ich podaż jaka ma miejsce w przypadku antykoncepcji hormonalnej może prowadzić do ich nadmiernego, patologicznego wzrostu, a więc także rozwoju nowotworów. Zjawisko to częściej uwidacznia się jednak w przypadku hormonalnej terapii zastępczej stosowanej po menopauzie, niż w trakcie stosowania antykoncepcji u młodych kobiet. Istnieje niewielkie ryzyko rozwoju raka szyjki macicy i raka piersi po antykoncepcji hormonalnej.

     

    Antykoncepcja hormonalna a niewydolność żylna

     

    Bardzo istotnymi powikłaniami stosowania antykoncepcji hormonalnej jest jej wpływ na wątrobę. Hormony przyjmowane w formie doustnej pobudzają wątrobę do produkcji białek, w tym także do produkcji czynników krzepnięcia. Dochodzi do nadmiernej krzepliwości krwi, związanej z jej zagęszczeniem. Zjawisko to jest jednym z bardzo istotnych czynników rozwoju przewlekłej niewydolności żył kończyn dolnych i powstającej w jej następstwie żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej.

    W niewydolności żylnej dochodzi do tego, że krew znajdująca się w obrębie żył kończyn dolnych, która z racji na panujące w nich niskie ciśnienie oraz siłę grawitacji ma utrudniony powrót do serca i w przypadku dodatkowego jej zagęszczenia zaczyna krzepnąć, zatykając światło naczynia. W początkowej fazie nie sprawia to poważniejszych problemów, jednak w po dłuższym przyjmowania doustnych hormonów pojawiać się mogą objawy niepożądane takie jak dyskomfort, wieczorne bóle nóg oraz obrzęki.

    Następnie mogą rozwinąć się zmiany skórne w postaci pajączków naczyniowych i żylaków. Zmiany te mogą utrzymywać się przez wiele lat, sprawiają wiele problemów natury estetycznej i negatywnie wpływają na komfort psychiczny kobiet. Jeśli choroba pogłębia się nadal, może doprowadzić do powstawania żylnych owrzodzeń, które są niezwykle trudne i kosztowne w leczenia.

     

    Antykoncepcja a zakrzepica

     

    Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa jest jednym z powikłań niewydolności żylnej. Polega ona na tym, że fragmenty zakrzepłej krwi obecne w układzie żylnym, głównie kończyn dolnych, mogą ulec oderwaniu. Wędrują one bez przeszkód przez coraz szersze naczynia żylne do serca, a dalej do płuc i jeśli nie ulegną rozpuszczeniu mogą spowodować zator płucny. Jest to stan zagrożenia życia i nierozpoznany w porę grozi śmiercią.

    Wzrost produkcji białek przez wątrobę, nie jest jednak jedynym działaniem niepożądanym, który może dotknąć ten narząd. Ogólne obciążenie wątroby może prowadzić do spadku tolerancji przyjmowanych leków oraz alkoholu. Występują wówczas objawy zatrucia i działania niepożądane charakterystyczne dla poszczególnych przyjmowanych farmaceutyków.

    Autor: lek. Patrycja Sikorska
    Znaleziono: 4 wyników

    Powiązane filmy

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.