zarejestruj się zaloguj się

Kolka niemowlęca

Tekst: mgr Bożena Pawłowska
Kolka niemowlęca
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 16. kwietnia, 2014

Kolka niemowlęca dotyczy wielu niemowląt i noworodków. Nie jest chorobą. Objawy kolki pojawiają się zazwyczaj w pierwszych tygodniach życia i mogą występować do 5 miesiąca. Objawami kolki są: płacz dziecka, zwłaszcza w nocy, drażliwość, powiększenie brzucha. Dziecko pręży się, jest niespokojne, robi się czerwone i macha rączkami. Na kolki pomaga masaż, ciepłe okłady na brzuszek. Rodzice stosują także krople na kolki.

mgr Bożena Pawłowska
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Kolka u niemowlaka

     

    Kolka nie jest chorobą, jest to czynnościowy zespół przemijających objawów. Kolka niemowlęca dotyczy zarówno dzieci karmionych naturalnie, jak i sztucznie. Z dotychczasowych badań wynika, że kolka występuje częściej u pierwszego dziecka, ma jednak tendencję do występowania rodzinnego. Około 50% dzieci z objawami kolki ma rodzeństwo, które cierpiało z tego powodu. Nie stwierdzono uzależnienia występowania kolki od płci dziecka.

    Znacznie częściej objawy kolki niemowlęcej można zaobserwować u wcześniaków oraz niemowląt z niską wagą urodzeniową. Częściej objawy występują u dzieci matek 30–34-letnich i starszych. Charakterystyczne jest również występowanie objawów kolki u dzieci pochodzących z rodzin o wyższym statusie ekonomicznym.

     

    Kolka – do kiedy występuje?

     

    Kolka niemowlęca pojawia się zwykle już w pierwszych tygodniach życia dziecka i ustępuje samoistnie czasem nawet około 4–5 miesiąca życia dziecka. U 7% dzieci kolka jelitowa może trwać nawet do 9 miesiąca życia. Na kolkę niemowlęcą cierpi 30–40% populacji europejskich niemowląt.

     

    Objawy kolki

     

    Tak zwana "reguła trzech" (Wessel's rule of three) sformułowana w 1954 roku przez amerykańskiego pediatrę z Uniwersytetu Yale, Morrisa A. Wessela, definiuje kolkę niemowlęcą jako napady niedającego się ukoić płaczu i krzyku przez ponad 3 godziny dziennie, co najmniej 3 razy w tygodniu, od ponad 3 tygodni. Według najnowszych, stosowanych przez położne i lekarzy kryteriów, kolkę niemowlęcą można już rozpoznać przy ponadtygodniowym wywiadzie. Jej objawy są następujące:

    • dziecko w ciągu dnia zachowuje się normalnie,
    • wieczorem zaczyna nagle przeraźliwie płakać,
    • pręży się i napina,
    • macha rączkami,
    • robi się czerwone,
    • sprawia wrażenia cierpiącego,
    • widoczne jest wzdęcie brzuszka.

    Powyższe objawy nasuwają podejrzenie wystąpienia u dziecka kolki niemowlęcej.

    Obok płaczu występuje wzmożona drażliwość, powiększenie brzucha z kruczeniami, ze zwiększoną ilością gazów jelitowych oraz podkurczanie nóżek, które przechodzi w spastyczny wyprost. Napady kolki rozpoczynają się bez uchwytnej przyczyny. Karmienie uspokaja niemowlę tylko na chwilę. Wydalanie gazów lub – w niewielkiej ilości – stolca przynosi także tylko chwilową ulgę.

     

    Kolka u niemowlaka – przyczyny

     

    Niestety jak dotąd nie udało się jednoznacznie ustalić przyczyn kolki niemowlęcej. Wśród najczęściej proponowanych można wyróżnić:

    • niedojrzałość przewodu pokarmowego i brak właściwej koordynacji jego motoryki,
    • brak równowagi w sprzężeniach hormonów jelitowych,
    • nadwrażliwość na pokarmy, konserwanty,
    • nieprawidłowości w technice karmienia (niewłaściwe ułożenie dziecka w czasie karmienia) i doborze smoczka, prowadzące do połykania przez dziecko powietrza,
    • przejściowa nietolerancja laktozy,
    • zaburzenia więzi pomiędzy opiekunami a dzieckiem (stany lękowe, depresja u matki, nadmierna opiekuńczość, stres w rodzinie),
    • nierównomierne dojrzewanie różnych części układu nerwowego autonomicznego i ośrodkowego.

     

    Kolki u niemowląt – czy dziecko może być chore?

     

    W przypadku wątpliwości co do przyczyn kolki niemowlęcej konieczne jest wykonanie prostych badań laboratoryjnych, takich jak morfologia krwi, badania ogólne i bakteriologiczne moczu, a także USG jamy brzusznej i badania otoskopowego (badanie uszu). Postępowanie takie może rozwiać obawy lekarza i pomóc w uspokojeniu rodziców. Do występujących często chorób, z którymi należy różnicować kolkę u niemowlaka należą:

    Kolkę niemowlęcą należy różnicować także z następującymi chorobami, które występujące rzadko:

    • zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych,
    • niedrożność i kamica dróg moczowych,
    • niedrożność dróg żółciowych,
    • wrodzone niedobory enzymów trawiennych,
    • ostre stany brzucha, takie jak wgłobienie jelita,
    • utajone złamania,
    • podrażnienie i uszkodzenie rogówki,
    • wady wrodzone układu nerwowego,
    • zatrucia lekami przyjmowanymi przez matkę karmiącą.

     

    Sposoby na kolkę u niemowląt – jak sobie z nią radzić?

     

    W związku z tym, że przyczyny kolki niemowlęcej są nie do końca poznane, trudne jest nieść dziecku pomoc. Niestety nie ma leku czy metody, które są zawsze skuteczne i pomagają wszystkim niemowlętom. Do metod pomagających w kolce niemowlęcej należy:

    • masaż brzucha – okrężny masaż wokół pępka, zgodnie z ruchem wskazówek zegara, przy użyciu oliwy z oliwek (nie należy stosować np. oliwki z lawendą),
    • układanie na brzuszku, na ogrzanym, pofałdowanym kocyku – pod kontrolą wzrokową opiekunów,
    • stosowanie ciepłych okładów na brzuszek lub ciepłej kąpieli,
    • korekta techniki karmienia: pozycja nieco uniesiona, karmienie bez pośpiechu i pozostawienie dziecka w pozycji spionizowanej przez około 15–20 minut po posiłku, aby miało czas na wydalenie z żołądka powietrza, które zostało połknięte przy karmieniu,
    • odpowiednie przykładanie dziecka do piersi w czasie karmienia,
    • stosowanie specjalnych butelek antykolkowych i smoczków, które zapobiegają połykaniu nadmiernej ilości powietrza podczas karmienia,
    • odpowiednie postępowanie dietetyczne matki – stosowanie diety hipoalergicznej z wykluczeniem jaj, soi, pszenicy, orzeszków ziemnych, orzechów, ryb, mleka i jego przetworów, a także kofeiny, alkoholu, ostrych przypraw i warzyw oraz owoców powodujących wzdęcia (kapusta, fasola, śliwki, gruszki),
    • zmiana mleka na mleko modyfikowane bezlaktozowe lub hipoalergenowe w przypadku dzieci karmionych mlekiem modyfikowanym,
    • ekspozycja dziecka na jednostajny szum (np. suszarki do włosów, silnika samochodowego, odkurzacza, płynącej wody),
    • przytulanie i kołysanie dziecka, bez względu na powody kolki niemowlęcej.

     

    Krople na kolkę

     

    Wielu rodziców zastanawia się, co na kolkę jest najlepsze. Niektórym niemowlętom pomaga podawanie preparatów z probiotykami zawierającymi bakterie z rodzaju Lactobacillus, które oddziałują bezpośrednio na odczuwanie bólu trzewnego, kurczliwość ścian jelit oraz mają działanie przeciwzapalnie.

    Skuteczne mogą być też krople na kolkę. U niektórych dzieci może wystąpić nietolerancja laktozy – układ pokarmowy dziecka nie radzi sobie wtedy z trawieniem laktozy, czyli cukru mlecznego, który występuje w mleku. Przyczyną może być zbyt mała ilość laktazy – enzymu, który jest odpowiedzialny za trawienie laktozy. Można podać dziecku naturalny preparat Delicol dostępny w postaci kropli. Dostarcza on enzymu, który pomaga układowi pokarmowemu dziecka w trawieniu cukru mlecznego. Dzięki temu eliminuje przyczynę kolki niemowlęcej, a nie tylko łagodzi jej objawy.

    Można podawać dziecku do picia herbatki ziołowe, zawierające wyciąg z rumianku, melisy, kopru włoskiego, ale należy pamiętać, aby przy dłuższym stosowaniu herbatki nie uległa zmniejszeniu ilość wypijanej mieszanki czy też mleka matki, co mogłoby mieć niekorzystny wpływ na rozwój dziecka. Niektórym niemowlętom pomaga podawanie leków ułatwiającym usunięcie gazów jelitowych i regulujących pracę jelit.

    Reakcja każdego dziecka jest sprawą indywidualną. Nie ma jednego skutecznego środka dla wszystkich niemowląt cierpiących na kolkę niemowlęcą. Jeśli jeden sposób na kolkę nie działa, warto wypróbować następny. Wymaga to jednak od rodziców dużej cierpliwości, wyrozumiałości i siły. Kolka niemowlęca nie powoduje opóźnienia w rozwoju fizycznym ani dysfunkcji układu nerwowego.

    Autor: mgr Bożena Pawłowska

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.