zarejestruj się zaloguj się

Kiedy dziecko się jąka

Tekst: mgr Beata Matys-Wasilewska
Kiedy dziecko się jąka
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 13. sierpnia, 2013

Jąkanie to zaburzenie płynności mówienia częściej spotykające chłopców, niż dziewczynki. Najczęściej pojawia się w istotnych momentach rozwojowych, gdy dziecko zaczyna mówić, osiągać wiek szkolny lub, gdy rozpoczyna się u niego okres dojrzewania.

mgr Beata Matys-Wasilewska
AUTOR
mgr Beata Matys-Wasilewska psycholog, terapeuta
SPIS TREŚCI:

    Czym jest jąkanie?

     

    Jąkanie polega na niezamierzonym przerywaniu, powtarzaniu i zniekształcaniu sylab i słów wskutek nieprawidłowej koordynacji ruchowej mięśni oddechowych, fonacyjnych i artykulacyjnych.

    W wieku dziecięcym często jest przejściowe. Pojawia się w okresie opanowywania przez dziecko systemu językowego, czyli pomiędzy drugim a szósty rokiem życia.

     

    Rodzaje zaburzeń płynności mówienia

     

    Niepłynność semantyczna

     

    Dziecko ma trudność przejścia z jednej informacji do drugiej, często stosuje pauzy, powtórzenia czy rozpoczyna zdanie od samogłoski lub dźwięku pośredniego między

    „e”, „a”, „y”, czyli tzw. embolofazji (np. „jechaliśmy do babci autobusem, a potem aaa tlą... tramwajem”).

     

    Niepłynność syntaktyczna

     

    Dziecko ma problem ze składnią wyrazów, powtarza przyimki, spójniki (np. „ja się nie boja... bojałam...nie bałam”).

     

    Niepłynność artykulacyjna

     

    Dziecko ma trudność w swobodnym przechodzeniu od jednej artykulacji do drugiej. Objawia się to powtarzaniem, przeciąganiem, blokowaniem i dysrytmiami, czyli zmianami tempa mówienia w obrębie wypowiedzi (np. „byliśmy w eeprzeeeczkolu”).

     

    Przyczyny jąkania u dzieci

     

    Wiele czynników może spowodować jąkanie się u dzieci. Przy natłoku myśli i chęci powiedzenia wiele dziecko może zacząć się zacinać.W wieku dwóch lat następuje gwałtowny wzrost słownictwa i częstości porozumiewania się przy ciągle jeszcze mniejszej sprawności aparatu mowy. To okres krytyczny dla płynności mowy. Rozwojowa niepłynność mówienia najczęściej samoistnie zanika.

    Prócz rozwojowej niepłynności mówienia, niektórzy specjaliści doszukują się występowania jąkania u niektórych członków rodziny i wpływu na zachowania dziecka. Jednym z nich są także opóźnienie rozwoju mowy lub artykulacji. Niekiedy zaś wpływ wielu sytuacji przynoszących stres emocjonalny (pierwszy zastrzyk, przestrach, odseparowanie od rodziców, konflikty domowe, śmierć któregoś z domowników).

     

    Jąkanie może zaniżać samoocenę dziecka

     

    Niekiedy przy jąkaniu mogą współwystępować nerwowe ruchy ciała zwane tikami. Przyczyny tego stanu rzeczy mogą być różne. Często nieprzychylność i nieprawidłowa postawa najbliższego otoczenia przyczynia się do pogłębienia jąkania i znerwicowania u dziecka. Niekiedy taki stan ma związek z silnym wstrząsem lub zdarzeniem, które przeciążyło emocjonalnie dziecko.

    Taka postać jąkania wymaga współpracy nie tylko z logopedą, ale i psychologiem dziecięcym. Psychika dziecka wymaga wzmocnienia. Dziecko z czasem może zacząć się obawiać własnego jąkania, unika sytuacji, w którym musiałoby zabierać głos. Kilkulatek, któremu starsi zwrócą uwagę na to, że w jakiś sposób to, jak mówi nie spełnia ich oczekiwań czy różni się od ich sposobu mówienia może przesadnie zacząć koncentrować się i denerwować utrwalając jąkanie się.

    Psychoterapia skupiona jest na umiejętnościach radzenia sobie w sytuacjach stresujących, pokonywaniu lęku przed mówieniem, odzyskaniu wiary we własne siły i możliwości. Mając takie zaplecze psychiczne można skutecznie pracować logopedycznie z dzieckiem.

     

    Relacje z dzieckiem jąkającym się

     

    Należy panować nad nerwami i nie okazywać zniecierpliwienia, gdy maluch się jąka.

    Nie powinno rozmawiać się przy dziecku o jąkaniu.

    Dobrze jest wpłynąć na inne osoby zajmujące się dzieckiem by nie zwracały uwagi na zdarzające się malucha potknięcia, nie poprawiali czy nakłaniali dziecko do poprawnego i płynnego mówienia, zawstydzając go.

    Nie należy uświadamiać dziecku, że się jąka, gdy o tym nie wie. Maluch mógłby mieć poczucie mniejszej wartości i lęk przed mówieniem

    Trzeba cierpliwie wysłuchać dziecko do końca, nie kazać mu powtarzać słów, na których się zacina. Dobrze jest zadbać o spokojną atmosferę mówienia, odczekać chwilę zanim odpowie się dziecku. Uspokaja się tym dziecko i spowalnia tempo jego wypowiedzi. Poza tym jednocześnie nie powinno się zadawać większej ilości pytań naraz.

    Metodą pozwalającą na uniknięcie jąkania jest wspólne z nim recytowanie wierszy i śpiewanie piosenek. Podczas tego zajęcia jąkanie nie występuje. Przy okazji trzeba chwalić dziecko i podkreślać jego mocne strony dobre strony dziecka, jak również dbać o jego spokój i bezpieczeństwo.

    Autor: mgr Beata Matys-Wasilewska
    Tagi: jąkanie

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.