zarejestruj się zaloguj się

Żółtaczka u noworodka

Tekst: Aleksandra Adamczyk
Żółtaczka u noworodka
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 19. sierpnia, 2013

Żółtaczka fizjologicznie występująca u noworodków jest zjawiskiem dość powszechnym. Żółte zabarwienie skóry i oczu to następstwo nadmiernej produkcji bilirubiny we krwi dziecka. Wyróżnia się kilka typów żółtaczki – fizjologiczną, wcześniaków, związaną z karmieniem piersią oraz związaną z karmieniem mlekiem matki. Przy łagodnym do umiarkowanego poziomie żółtaczki organizm sam usunie nadmiar bilirubiny przed ukończeniem 2 tygodnia życia.

SPIS TREŚCI:

    Żółtaczka noworodków

     

    Występująca często u noworodków żółtaczka bierze swoją nazwę od żółtawego odcienia skóry i oczu, będącego skutkiem nadmiernej ilości bilirubiny we krwi dziecka. Bilirubina jest produktem fizjologicznego rozpadu krwinek czerwonych. Normalnie bilirubina jest odfiltrowywana z krwi w wątrobie i w postaci żółci jest wydalana za pośrednictwem jelit.

    Z żółtaczką u noworodka mamy do czynienia, jeśli ilość bilirubiny wzrasta szybciej niż wątroba noworodka może ją odfiltrować i wydalić. Zdarza się tak, kiedy:

    • noworodki mogą produkować więcej bilirubiny niż osoby dorosłe, ponieważ wykazują szybszą wymianę krwinek czerwonych,
    • wątroba noworodka nadal się rozwija i może nie być w stanie usunąć odpowiedniej ilości bilirubiny z krwi,
    • zbyt duża ilość bilirubiny jest z powrotem wchłaniana w jelitach, zanim dziecko pozbędzie się jej ze stolcem.

    U niektórych dzieci wysokie stężenie bilirubiny – zwykle przekraczające 25 mg – może skutkować głuchotą, porażeniem mózgowym lub innymi postaciami uszkodzenia mózgu. W bardziej sporadycznych przypadkach żółtaczka może wskazywać na obecność innej choroby, np. infekcji lub problemów z tarczycą.

     

    Jakie są typy żółtaczki?

     

    Żółtaczka fizjologiczna

     

    Występuje ona u większości noworodków – jest to stan łagodny wynikający z niedojrzałości wątroby dziecka, a co za tym idzie, z powolnego metabolizmu bilirubiny. Zwykle pojawia się w 2 do 4 dniu życia i ustępuje samoistnie przed ukończeniem 2 tygodnia życia.

     

    Żółtaczka wcześniaków

     

    Występuje często u wcześniaków, ponieważ nie są one jeszcze gotowe do skutecznego wydalania bilirubiny. Żółtaczkę u dzieci urodzonych przedwcześnie trzeba leczyć, aby zbyt wysokie stężenie bilirubiny nie doprowadziło do powikłań.

     

    Żółtaczka związana z karmieniem piersią

     

    Ten typ żółtaczki może wystąpić, gdy dziecko karmione piersią nie otrzymuje od matki dostatecznej ilości mleka, co może być skutkiem trudności z karmieniem lub niedostatecznej produkcji mleka przez gruczoły matki. Problem wynika z niedostatecznej ilości otrzymywanego pokarmu, a nie z jego jakości.

     

    Żółtaczka związana z mlekiem

     

    U około 2% dzieci karmionych piersią żółtaczka może być powodowana przez substancje znajdujące się w mleku matki, które skutkować mogą wzrostem stężenia bilirubiny we krwi. Substancje obecne w mleku matki mogą hamować wydalanie bilirubiny za pośrednictwem jelit. Ten typ żółtaczki zaczyna się w okresie pierwszych 3 do 5 dni życia i ustępuje powoli w okresie od 3 do 12 tygodni.

     

    Niezgodność grupy krwi (problemy ze zgodnością czynnika Rh lub AB0)

     

    Żółtaczka z powodu niezgodności grupy krwi może zacząć się już w pierwszym dniu życia. Jeśli dziecko ma inną grupę krwi niż matka, jej organizm może produkować przeciwciała niszczące krwinki czerwone noworodka. Powoduje to nagłe nagromadzenie bilirubiny we krwi dziecka. Problemy ze zgodnością czynnika Rh powodowały kiedyś najpoważniejsze postacie żółtaczki, lecz obecnie można im zapobiegać podając matce w czasie 72 godzin od chwili porodu zastrzyk z immunoglobuliny Rh, który zapobiega produkcji przeciwciał, które mogą zagrażać jej dziecku.

     

    Objawy i rozpoznanie żółtaczki u noworodków

     

    Żółtaczka u noworodka pojawia się zwykle w 2 lub 3 dniu życia. Najpierw pojawia się na twarzy i głowie, następnie jej oznaki widoczne są na kolejnych partiach ciała dziecka – na klatce piersiowej i brzuchu, a w końcu na nogach. Może także pojawić się zażółcenie gałek ocznych. Wiele dzieci jest obecnie wypisywanych z oddziałów położniczych w 1 lub 2 dniu życia. Najlepiej jest, aby dzień lub dwa dni po wypisie dziecko zobaczył lekarz i sprawdził, czy nie ma oznak występowania żółtaczki u noworodka. Także rodzice powinni dokładnie obserwować swoje nowo narodzone dziecko. Jeśli tylko pojawią się charakterystyczne zażółcenia na skórze, należy skontaktować się z pediatrą, który oceni stan malucha.

    W przychodni możliwe będzie zbadanie stężenia bilirubiny w próbce krwi pobranej od dziecka. W niektórych gabinetach używany jest miernik świetlny w celu uzyskania przybliżonego wyniku, a dopiero jeśli uzyskany z niego wynik będzie wysoki, pobrana zostanie próbka krwi w celu dokładniejszego badania. Określenie, na ile poważna jest żółtaczka u noworodka, jest zmienne i zależy od tego, ile godzin ma dziecko i od obecności innych chorób.

     

    Kiedy należy wezwać lekarza?

     

    Należy niezwłocznie wezwać pomoc lekarską, jeśli:

    • żółtaczka u noworodka zostanie zauważona w okresie pierwszych 24 godzin życia,
    • objawy żółtaczki rozprzestrzeniają się i są coraz bardziej widoczne,
    • u dziecka pojawia się wysoka gorączka,
    • obserwuje się zmiany w zachowaniu dziecka.

    Nie należy czekać z powiadomieniem lekarza, jeśli barwa skóry dziecka ciemnieje, dziecko źle się czuje, jest bardziej senne niż zwykle. Trudno jest ocenić żółtaczkę u noworodka wyłącznie wzrokowo, więc każdy maluch, którego skóra ma żółty odcień i którego oczy mają barwę żółtawo-brązową, musi zostać zbadany przez lekarza.

     

    Leczenie żółtaczki u noworodka

     

    Przy łagodnym do umiarkowanego poziomie żółtaczki u noworodka organizm sam poradzi sobie z usuwaniem nadmiaru bilirubiny przed ukończeniem 2 tygodnia życia. W przypadku wysokiego poziomu żółtaczki można zastosować fototerapię – leczenie z zastosowaniem specjalnego światła, ułatwiającego organizmowi pozbywanie się bilirubiny.

    Częstsze karmienie piersią lub uzupełnienie karmienia odżywką pomoże noworodkowi w usunięciu bilirubiny ze stolcem. W rzadkich przypadkach konieczna może być wymiana krwi, aby dziecko otrzymało świeżą krew pozbawioną bilirubiny. Jeśli u dziecka pojawi się żółtaczka, która zdaje się mieć związek z mlekiem matki, lekarz może zalecić czasowe przerwanie karmienia piersią. W tym czasie można odciągać mleko, aby nie ustała jego produkcja i aby można było wznowić karmienie piersią po normalizacji sytuacji.

    Jeśli stężenie bilirubiny jest wysokie, dziecko może być ponownie hospitalizowane. Gdy poziom bilirubiny spadnie i leczenie zostanie zakończone, nawrót choroby i konieczność ponownego leczenia są mało prawdopodobne.

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.