zarejestruj się zaloguj się

Zapalenie szpiku kostnego

Tekst: lek. Agnieszka Dobrzyńska
Zapalenie szpiku kostnego
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 30. maja, 2014

Zapalenie szpiku to jednostka chorobowa, która może dotyczyć zarówno dzieci, jak i osób dorosłych. Zapalenie szpiku kostnego u dziecka ma przeważnie podłoże infekcji bakteryjnej. Wymaga szybkiej diagnostyki i odpowiednio wcześnie wprowadzonego leczenia. Objawami zapalenia szpiku są: gorączka, złe samopoczucie, ból oraz obrzęk w miejscu stanu zapalnego. Leczenie polega głównie na podaniu antybiotyków.

SPIS TREŚCI:

    Czym jest szpik kostny?

     

    Szpik kostny to silnie ukrwiona tkanka o gąbczastej konsystencji, która znajduje się wewnątrz jam szpikowych kości. Szpik kostny dzieli się na dwa rodzaje – szpik żółty i szpik czerwony. W szpiku kostnym czerwonym produkowane są najważniejsze składniki krwi: erytrocyty, leukocyty oraz trombocyty. Z kolei w szpiku żółtym znajdują się komórki tłuszczowe. Szpik ten nie produkuje żadnych elementów morfotycznych krwi.

    Szpik kostny zawiera także nerwy i naczynia chłonne. U dzieci szpik kostny czerwony znajduje się we wszystkich kościach. W miarę wzrastania dziecka czerwony szpik kostny przekształca się w żółty. Dlatego też u dorosłych czerwony szpik kostny występuje jedynie w mostku, trzonach kręgów, kościach czaszki, żebrach, kościach miednicy i łopatkach oraz w nasadach kości.

     

    Zapalenie szpiku kostnego u dziecka

     

    Zapalenie szpiku kostnego u dziecka to stan zapalny w obrębie szpiku kostnego i tkanki kostnej go otaczającej. Może ono dotyczyć zasadniczo każdej kości, ale u dzieci pojawia się głównie w obrębie długich kości kończyn górnych i dolnych, czyli w kości udowej i piszczelowej, a także ramieniowej oraz promieniowej. Najczęściej dotyka dzieci w wieku od 5 do 14 roku życia, z przewagą wśród chłopców.

    Przyczyną zapalenia szpiku kostnego u dzieci jest najczęściej zakażenie bakteryjne. U maluchów poniżej 4 miesiąca życia wywołują go głównie gronkowce, a także bakterie z grupy    Enterobacter. U dzieci pomiędzy 4 miesiącem życia a 4 rokiem życia przyczyną zapalenia szpiku mogą być dodatkowo bakterie z grupy Streptococcus i bakteria Haemophilus influenzae.

    Powyżej 4 roku życia czynnikiem wywołującym zapalenie szpiku mogą być wszystkie wymienione mikroorganizmy. Do zakażenia szpiku kostnego dochodzi na ogół drogą krwiopochodną, tzn. bakterie roznoszone są poprzez krew. Możliwe jest także przejście stanu zapalnego przez ciągłości z otaczających zainfekowanych struktur, takich jak kość, mięśnie, ścięgna czy skóra.

    Zapaleniu szpiku kostnego u dziecka sprzyjają stany obniżenia odporności, a także bardzo szybki proces wzrastania, dożylne podawanie leków, złamania otwarte, zakażenia okolicznych tkanek i skóry czy też cukrzyca.

     

    Zapalenie szpiku kostnego u dziecka – objawy



    Objawy zapalenia szpiku kostnego mogą się różnic u dzieci, co wynika m.in. ze zmiennej szybkości narastania procesu zapalnego. Objawem naczelnym jest gorączka. W większości przypadków pojawia się:

    • gorączka,
    • złe samopoczucie,
    • nadmierna potliwość,
    • dreszcze,
    • ból,
    • obrzęk,
    • ucieplenie i zaczerwienienie tkanek bezpośrednio nad ogniskiem zapalnym w kości.

    Powyższe dolegliwości nasilają się podczas ruchu kończyną. W przypadku przewlekłego zapalenia szpiku kostnego, wśród objawów nie występuje na ogół ból ani gorączka, natomiast pojawia się wyciek ropy z przetoki pomiędzy jamą szpikową a skórą. Spadek gorączki w tym przypadku nie jest zjawiskiem korzystnym i świadczy o przejściu procesu ostrego w proces przewlekły. U dzieci, które jeszcze nie mówią, objawami, które zwracają szczególną uwagę, są: niechęć do chodzenia, utykanie, ograniczanie używania chorej kończyny.

     

    Zapalenie szpiku kostnego u dziecka – diagnostyka i badania

     

    W rozpoznaniu zapalenia szpiku kostnego bierzemy pod uwagę objawy chorobowe, które widoczne są u dziecka, a także wyniki badań laboratoryjnych i obrazowych. Badanie krwi ujawni istnienie stanu zapalnego w postaci podwyższenia parametrów, takich jak:

    • wzrost liczby limfocytów,
    • wzrost wartości CRP,
    • wzrost wskaźnika OB,
    • różnego stopnia niedokrwistość.

    Ponadto należy wykonać biopsję kości i szpiku oraz pobrać wymazy z wszystkich podejrzanych o zapalenie miejsc, a także wykonać posiew krwi. Ma to na celu ustalenie etiologii procesu zapalnego i dobranie odpowiedniego antybiotyku.

    Stosowane są także badania obrazowe, takie jak: tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny oraz badanie radiologiczne. Zmiany zapalne w szpiku widoczne są w nich zwykle dopiero po około dwóch tygodniach od początku trwania choroby u dziecka i prezentują się jako ogniska martwicy kości, nawarstwienia okostnej oraz zatarcie struktury beleczkowej w kości.

     

    Zapalenie szpiku kostnego u dziecka – cele leczenia

     

    Celem leczenia zapalenia szpiku kostnego jest ograniczenie procesu zapalnego oraz zmniejszenie możliwości powstania powikłań odległych, do których należą:

    • złamania osłabionej przez proces zapalny kości,
    • ubytki i deformacje kości,
    • przykurcze w okolicznych stawach,
    • zahamowanie wzrostu dziecka (gdy proces chorobowy obejmuje płytki wzrostu),
    • ropnie w kościach,
    • przetoki do skóry,
    • posocznica, czyli uogólnienie procesu zapalnego.

     

    Zapalenie szpiku kostnego u dziecka – leczenie

     

    Leczenie zapalenia szpiku kostnego u dzieci jest długoterminowe, trwa nawet do 2 miesięcy i przebiega bardzo intensywne. Opiera się ono na antybiotykoterapii, koniecznej w celu wyeliminowania źródła zakażenia. Antybiotyki podawane są głównie dożylnie, czasami poprzez specjalny cewnik bezpośrednio do miejsca zmienionego chorobowo albo doustnie. Są to antybiotyki o szerokim spektrum działania, w miarę możliwości obejmujące swym oddziaływaniem wszystkie potencjalne patogenny.

    Następnie, po uzyskaniu wyniku posiewów, które wskazują dokładnie, jaka bakteria jest przyczyną zapalenia, przechodzi się na antybiotykoterapię celowaną.

    W niektórych przypadkach konieczna jest interwencja chirurgiczna mająca na celu drenaż ropy czy też usunięcie uszkodzonej tkanki albo kości.

    Podczas zapalenia szpiku kostnego wskazany jest odpoczynek, a także nieobciążanie chorej kończyny. Ważne jest także zwalczanie bólu poprzez podawanie leków przeciwbólowych.

    Autor: lek. Agnieszka Dobrzyńska

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.