zarejestruj się zaloguj się

Rotawirusy

Tekst: lek. Agnieszka Dobrzyńska
Rotawirusy
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 03. lipca, 2013

Rotawirusy to grupa wirusów z rodziny reowirusuów, które są częstą przyczyną biegunki u niemowląt i dzieci. Rotawirusy przenoszą się drogą pokarmową. Infekcje są szczególnie niebezpieczne w przypadku maluchów pomiędzy 6 miesiącem a 2 rokiem życia. Leczenie tych infekcji polega głównie na nawadnianiu. W przypadku małych dzieci niezbędna może być hospitalizacja. Dostępne są szczepionki przeciw rotawirusom.

SPIS TREŚCI:

    Czym są rotawirusy?

     

    Rotawirusy są czynnikami zakaźnymi, które stanowią jedną z głównych przyczyn biegunek w populacji dziecięcej. Są one tak rozpowszechnione, że prawie każde dziecko w wieku do 5 lat było nimi zakażone. Na szczęście organizm ludzki wytwarza odporność po każdej infekcji rotawirusowej, dlatego zakażenia wywołane tymi czynnikami występują stosunkowo rzadko u dorosłych. „Rota” z języka łacińskiego oznacza koło, a wirusy te zostały tak nazwane z powodu ich przypominającego koło kształtu.

    Wśród pięciu głównych grup rotawirusów (typ od A do E), tylko trzy pierwsze są zaraźliwe dla człowieka. Najbardziej rozpowszechnionym typem rotawirusa jest typ z grupy A i jest on odpowiedzialny za 90% wszystkich infekcji rotawirusowych. W naszej strefie klimatycznej zakażenia rotawirusami mają miejsce głównie w sezonie jesiennym i zimowym.

    Jest kilka dróg rozprzestrzeniania się rotawirusów. Możliwe jest ich przenoszenie się:

    • drogą pokarmową,
    • drogą kropelkową,
    • poprzez kontakt bezpośredni z osobą chorą,
    • przez kontakt z przedmiotami zanieczyszczonymi.

    Rotawirusy najbardziej zarażają dzieci, które są w trakcie choroby albo zaraz po przebyciu biegunki. Miejscami, w których najłatwiej się zakazić rotawirusami są duże skupiska dzieci (np. żłobki, przedszkola). Grupą największego ryzyka zarażenia rotawirusem są dzieci pomiędzy 6 miesiącem a 2 rokiem życia. Wynika to z tego, że do 6 miesiąca życia dzieci chronione są przez przeciwciała przekazywane im z mlekiem matki. Częściową ochroną jest także ich niedojrzały jeszcze układ pokarmowy.

    Mechanizm działania rotawirusów polega na atakowaniu i niszczeniu komórek wyścielających jelito cienkie, czyli enterocytów. Organizm dziecka pozbywa się zatem rotawirusów dopiero po złuszczeniu się i wydaleniu komórek jelitowych. Dopiero po tygodniu od ustąpienia biegunki dziecko przestaje zarażać, gdyż wirusy zostają całkowicie wydalone z jego przewodu pokarmowego.

     

    Zakażenie rotawirusami – objawy

     

    Czas jaki upływa od momentu przedostania się rotawirusów do organizmu dziecka do ujawnienia się objawów wynosi średnio 2 dni. Należy jednak zaznaczyć, że zakażenie rotawirusami może przybiegać bezobjawowo albo mieć postać łagodną lub ostrą.

    Jednym z pierwszych objawów są wymioty, na ogół poprzedzone wodnistą biegunką trwającą średnio od 4 do 8 dni. Jest ona wodnista, o dużej częstotliwości – dziecko oddaje nawet ponad 10 stolców w ciągu doby. Stolce są luźne, tryskające, o kolorze zielonożółtym. Taki charakter biegunki jest bardzo niebezpieczny, gdyż dziecko traci duże ilości płynów i elektrolitów, ulegając tym samym odwodnieniu. Bardzo szybko staje się osłabione. Biegunka rotawirusowa potrafi przebiegać z poważnym odwodnieniem. Może być ono w przypadkach skrajnych, u dzieci nienawadnianych, nawet przyczyną śmierci.

    Dziecko z infekcją rotawirusową na ogół gorączkuje – do 38°C. W wyniku niszczenia kosmków jelitowych może dojść do czasowej nietolerancji laktozy, a także do przejściowego zaburzenia funkcji wątroby, co odzwierciedla wzrost aktywności transaminaz, czyli markerów funkcji wątroby. Według statystyk u połowy dzieci z biegunką rotawirusową występuje infekcja górnych dróg oddechowych.

    Infekcje wywołane przez typ A rotawirusa mogą występować przez całe życie. Pierwsza infekcja jest na ogół pełnoobjawowa, natomiast w miarę nabywania przez organizm odporności, obraz zakażenia staje się mniej symptomatyczny, do zakażenia bezobjawowego włącznie. Grupami szczególnego narażenia są:

    • dzieci od 6 miesiąca życia do 2 lat,
    • osoby starsze,
    • osoby z deficytami układu immunologicznego.

    Należy pamiętać, że u dziecka prawidłowo nawadnianego z powodu biegunki, następuje całkowity powrót do zdrowia. Typ B rotawirusa, nazywany bywa gorączką dorosłych. Miał on swój udział w kilku poważniejszych epidemiach biegunek, głównie w Azji. Rotawirus grupy C jest stosunkowo słabo rozpowszechniony i wywołuje infekcje pokarmowe u dzieci.

     

    Rotawirusy – diagnostyka

     

    Podstawą diagnostyki biegunki wywołanej przez rotawirusy są objawy kliniczne, a także badanie kału dziecka. Na oddziałach pediatrycznych kał do badań pobierany jest w fazie ostrej infekcji, czyli zaraz po rozpoczęciu się biegunki.

    W diagnostyce laboratoryjnej dostępne są testy wykrywające antygeny wirusa w kale, takie jak test lateksowo-aglutynacyjny a także test ELISA, czyli immunoenzymatyczny. Możliwe jest również wykrywanie obecności swoistych przeciwciał w surowicy krwi dziecka. Bardziej zaawansowaną metodą jest poszukiwanie materiału genetycznego wirusa w próbce kału przy pomocy metody PCR.


    Rotawirusy – leczenie

     

    Biegunka spowodowana przez rotawirusy jest zakażeniem wirusowym, więc nie leczy się jej antybiotykiem. W zależności od stopnia odwodnienia dziecka należy je nawadniać. U dzieci odwodnionych w stopniu lekkim wystarczające jest nawadnianie doustne. Ten sposób dostarczania płynów jest najlepszy. Najlepiej podawać dziecku:

    • chłodną wodę niegazowaną,
    • słabo zaparzoną herbatę,
    • płyn bogatoelektrolitowy.

    U dzieci bardziej odwodnionych, odmawiających dodatkowo spożywania doustnego, konieczna jest hospitalizacja i zastosowanie wlewów kroplowych dożylnych. Pamiętajmy również, że w początkowej fazie choroby dziecko nie musi jeść. Priorytetem staje się nawadnianie. Uzupełnianie płynów jest niezwykle ważne z powodu biegunki, która towarzyszy infekcji. U dzieci karmionych piersią, karmienie to powinno być podtrzymane.

     

    Szczepionka na rotawirusy

     

    Szczepionki przeciw rotawirusom są na liście szczepień zalecanych, więc są odpłatne. Obecnie na rynku dostępne są dwa rodzaje szczepionki zawierające nieaktywną postać wirusa. Są to preparaty w postaci płynnej do stosowania doustnego:

    • Rotarix (do podania w 2 dawkach),
    • RotaTeq (do podania w 3 dawkach).

    Szczepionki podawane powinny być pomiędzy 6 a 24 tygodniem życia niemowlęcia. Pomimo odpłatności, szczepienia powinny być wykonywane. Celem szczepienia jest łagodniejsze przechodzenie choroby, które pozwala uniknąć poważnego odwodnienia dziecka. Gdy prawidłowo zaszczepi się dziecko wszystkimi zalecanymi dawkami, około 80% maluchów w ogóle nie zachoruje na biegunkę wywołaną przez rotawirusy i stan taki utrzyma się w ciągu 3 lat po szczepieniu.

    Rotawirusy są łatwo przenoszone w kontaktach pomiędzy ludźmi. Kluczowym jest więc zachowanie odpowiednich zasad higieny. Po każdym zetknięciu się z osobą chorującą na biegunkę rotawirusową należy dokładnie umyć ręce, nie pić ze wspólnych naczyń. Najlepiej jest unikać kontaktu z chorym, gdyż zakażenie przenosi się m.in. drogą kropelkową.

    Autor: lek. Agnieszka Dobrzyńska
    Tagi: rotawirusy

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.