zarejestruj się zaloguj się

Chore zatoki u dziecka – jakie są przyczyny, objawy i leczenie?

Tekst: lek. Agnieszka Zaremba
Chore zatoki u dziecka – jakie są przyczyny, objawy i leczenie?
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 21. stycznia, 2016

Choroby zatok są jedną z częstszych przyczyn zgłaszania się pacjentów do gabinetów lekarzy pierwszego kontaktu. Wśród dzieci najczęściej diagnozowane jest ostre zapalenie zatok. Chore zatoki u dziecka dają szereg objawów – zatkany nos, zaburzenia węchu, wyciek z nosa, spływanie wydzieliny po tylnej ścianie gardła. To, jak leczyć zatoki u dziecka, zależy od jego wieku i od przyczyny choroby – wirusowej bądź bakteryjnej.

lek. Agnieszka  Zaremba
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Jakie są objawy zapalenia zatok u dziecka?

     

    Zatoki przynosowe to struktury wypełnione powietrzem położone w obrębie czaszki. Wyróżniamy zatoki: czołowe, szczękowe, klinowe, sitowe. Rozwijają się one stopniowo – najpierw sitowe i szczękowe, najpóźniej – czołowe (w pełni wykształcają się około 20. roku życia).

    Ostre zapalenie zatok u dzieci najczęściej wywołane jest przez wirusy (ale może mieć również tło bakteryjne bądź grzybicze). Często bywa rezultatem przewlekającego się przeziębienia. Objawami ostrego zapalenia zatok są:

    • upośledzenie węchu;
    • wyciek wydzieliny z nosa;
    • uczucie wydzieliny spływającej po tylnej ścianie gardła;
    • kaszel (związany z odkasływaniem wydzieliny);
    • nieprzyjemny, ropny zapach z ust;
    • uczucie ogólnego rozbicia.

    O ostrym zapaleniu zatok mówimy wtedy, gdy objawy trwają maksymalnie 3 tygodnie, a po wyleczeniu powracają do stanu przed zachorowaniem. Jeżeli objawy trwają więcej niż 6 tygodni, lub w ciągu roku wystąpiły co najmniej 4 epizody ostrego zapalenia zatok, a w badaniach można uwidocznić ich zmienioną śluzówkę, mówimy o przewlekłym zapaleniu zatok.

     

    Które dzieci najczęściej chorują na zapalenie zatok?

     

    Szczególnie predysponowane do rozwoju zapalenia zatok są dzieci z:

    • nieprawidłowościami anatomicznymi w budowie nosa, skrzywieniem przegrody nosa;
    • polipami nosa;
    • chorobami związanymi z nieprawidłowym wydzielaniem i transportem śluzu, np. mukowiscydozą, zespołem dyskinetycznych rzęsek;
    • próchnicą zębów.

    Zapalenie zatok wydaje się chorobą błahą, jednak bywa, że daje ona powikłania, w tym poważne. Ze względu na bliskie sąsiedztwo mózgu i opon mózgowo-rdzeniowych istnieje ryzyko przejścia procesu zapalnego z zatok i rozwinięcia zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych czy powstania ropnia mózgu. Powikłaniami zapalenia zatok mogą być też: ropień podokostnowy kości oczodołu, zapalenie tkanek miękkich oczodołu, zakrzepica.

     

    Jak zapobiegać zapaleniu zatok u dziecka?

     

    Metody zapobiegania zapaleniu zatok:

    • unikanie pływania i nurkowania w trakcie infekcji;
    • unikanie kontaktu z chorymi osobami;
    • eliminacja czynników ryzyka (np. leczenie próchnicy zębów);
    • unikanie czynników podrażniających, takich jak np. dym tytoniowy;
    • szczepienia przeciwko Haemophilus influenzae (zawarte w kalendarzu szczepień obowiązkowych), Streptococcus pneumoniae, grypie (szczepienia zalecane, dodatkowo płatne).

     

    Jak leczyć ostre zapalenie zatok u dzieci?

     

    Stwierdzając u dziecka objawy sugerujące ostre zapalenie zatok (opisane powyżej), powinniśmy skorzystać z konsultacji pediatry lub lekarza medycyny rodzinnej, który zaproponuje prawidłowe leczenie.

    • Ostre zapalenie zatok często ma tło wirusowe i wymaga wyłącznie postępowania objawowego. Stosowane są leki przeciwbólowe i przeciwgorączkowe (ibuprofen, paracetamol), preparaty obkurczające śluzówkę nosa, preparaty ułatwiające toaletę nosa (woda morska lub sól fizjologiczna), inhalacje z soli fizjologicznej (czasem z dodatkiem olejków eterycznych). Bardzo ważnym elementem leczenia zapalenia zatok jest płukanie nosa i zatok.
    • Starsze dzieci mogą korzystać ze specjalnych zestawów przeznaczonych do irygacji zatok. Zestaw składa się ze specjalnej butelki oraz saszetek z preparatem do płukania. Zalecana objętość płynu do płukania zatok u dzieci to 120 ml. Roztwór wprowadza się do jednego z otworów nosowych – ma on wypłynąć przez drugi, następnie zabieg powtarza się dla drugiego otworu.
    • W leczeniu ostrego zapalenia zatok u dzieci stosowane bywają także preparaty ziołowe zawierające np. ziele werbeny, ziele szczawiu, kwiat bzu czarnego, kwiat pierwiosnka.
    • Jeżeli choroba przedłuża się > 7–10 dni, po początkowej poprawie następuje pogorszenie, u dziecka występują wysoka gorączka bądź inne bardzo nasilone objawy, pojawiają się powikłania, wówczas konieczne jest wdrożenie antybiotykoterapii. Lekiem z wyboru jest amoksycylina. Antybiotykoterapia powinna trwać 10–14 dni.

     

    Operacje na zatoki

     

    Dziecko z przewlekłym zapaleniem zatok powinno być objęte opieką poradni laryngologicznej. Należy wyeliminować czynniki sprzyjające chorobie (np. wyleczyć próchnicę zębów, poddać się korekcji skrzywionej przegrody nosa itp.), a także rozważyć leczenie operacyjne.

    Celem leczenia operacyjnego jest przywrócenie drożności przewodów zatok i prawidłowej ich wentylacji, a także usunięcie zmienionych chorobowo tkanek. Zabiegiem z wyboru jest tzw. FESS – jest to zabieg endoskopowy, w którym narzędzia wprowadzane są przez nozdrza pacjenta. Operacja wykonuje się w znieczuleniu ogólnym.

     

    Pływanie i basen a chore zatoki

     

    Dziecko chorujące na zapalenie zatok powinno zrezygnować z pływania i nurkowania – w trakcie zanurzania się i wynurzania z wody dochodzi do zmian ciśnienia. Zatoki o upośledzonej drożności nie potrafią sobie z tym poradzić – w rezultacie dochodzi do zwiększenia obrzęku śluzówki i objawy choroby nasilają się. W trakcie pływania w basenie zatoki są podrażniane przez chlorowaną wodę.

    Autor: lek. Agnieszka Zaremba
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Zapalenie zatok u dziecka

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.