zarejestruj się zaloguj się

Błonica krtani

Tekst: lek. Rafał Drobot
Dodane: 09. lipca, 2015

Błonica krtani jest szczególnie niebezpieczną postacią błonicy wikłającą około 8% wszystkich przypadków tej choroby zakaźnej. Występuje przede wszystkim u dzieci, w pierwszych latach życia. Aktualnie nie rejestruje się w Polsce jakichkolwiek zachorowań. Objawy błonicy krtani to: szczekający kaszel, chrypka, utrudniona lub niemożliwa mowa. Zapobieganie błonicy jest możliwe dzięki stosowaniu szczepień ochronnych.

lek. Rafał Drobot
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Błonica krtani – rzadka postać błonicy u dzieci

     

    Błonica krtani jest postacią błonicy występującą niezwykle rzadko (wręcz kazuistycznie) na terenie naszego kraju. Dane literaturowe szacują, że postać krtaniowa błonicy stanowi zaledwie 8% wszystkich przypadków tej choroby.

    Według danych epidemiologicznych Państwowego Zakładu Higieny w latach (tj. 2013, 2014) nie stwierdzono ani jednego przypadku zachorowania na błonicę w Polsce. Spowodowane jest to wprowadzeniem w 1924 roku pierwszych szczepień przeciwko tej chorobie zakaźnej na obszarze naszego kraju, które stały się obowiązkowe w 1961 roku u niemowląt od 2 miesiąca życia do 14 roku życia.

    Błonica krtani jest przede wszystkim chorobą wieku dziecięcego. Przenosi się ona drogą kropelkową, przez uszkodzone powłoki skórne oraz przez bezpośredni kontakt z przedmiotami znajdującymi się w otoczeniu chorego. W opracowaniach dotyczących tego tematu możemy napotkać się na inne, synonimiczne określenia błonicy krtani:

    • dławiec,
    • laryngitis diphterica,
    • krup.

     

    Błonica krtani – przyczyny

     

    Błonica (a zatem również jej szczególna postać – błonica krtani) jest chorobą zakaźną wywołaną przez Gram-dodatnią bakterię – maczugowca błonicy (łac. Corynebacterium diphtheriae).

    Postać krtaniowa błonicy wywołana jest typowo przez szczepy wytwarzające tzw. toksynę błoniczą, będącą jednym z głównych czynników chorobotwórczych. Jej mechanizm działania wiąże się z hamowaniem syntezy białek w komórkach. Uczestniczy ona w tworzeniu tzw. pseudobłon (błon rzekomych). Wykazuje ona szczególnie silne powinowactwo do układu nerwowego, układu bodźcotwórczoprzewodzącego serca oraz do nadnerczy.

     

    Błonica krtani – objawy

     

    Postać błonicy przebiegająca z zajęciem krtani stanowi szczególne niebezpieczeństwo dla pacjenta. Jej cechą charakterystyczną jest tworzenie się tzw. błon rzekomych, które wyścielają od wewnątrz całą powierzchnię krtani. Błonica krtani rozwija się niezwykle szybko – w ciągu 24–48 godzin, a jej pierwszymi objawami są:

    Cięższe postacie błonicy krtani manifestują się dusznością (trudnościami w oddychaniu), która jest wynikiem zwężenia światła krtani przez narastające dośrodkowo błony rzekome. W tych przypadkach możliwy jest zgon pacjenta przez uduszenie – z uwagi na mniejszą średnicę światła krtani u dzieci niż u osób dorosłych populacja pediatryczna jest narażona w sposób szczególny na rozwój tego powikłania. Stanowi temu często towarzyszy sinica oraz niepokój psychoruchowy. Błony rzekome mogą sięgać poniżej krtani i być obecne również w oskrzelach.

    Inne objawy błonicy krtani są analogiczne jak w pozostałych postaciach błonicy – niezależnie od umiejscowienia zmian chorobowych choroba może przebiegać pod tzw. postacią toksyczną z ciężkim stanem ogólnym pacjenta, bladością powłok skórnych, tachykardią, wysoką temperaturą ciała, osłabieniem i apatią. Uszkodzenie mięśnia sercowego i jego struktur przewodzących może doprowadzić do nagłego zatrzymania krążenia, z którym należy się liczyć nawet do kilku miesięcy od wdrożenia postępowania terapeutycznego.

     

    Błonica krtani – leczenie

     

    Zgodnie z ustawą o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi błonica podlega obowiązkowemu zgłaszaniu do organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Jeżeli zachodzi uzasadnione podejrzenie błonicy w pierwszym etapie należy podać w odpowiedniej dawce tzw. surowicę przeciwbłoniczą (syn. antytoksynę), której celem jest neutralizacja toksyny niezwiązanej jeszcze z tkankami naszego organizmu.

    Poza opisanym powyżej postępowaniem należy wdrożyć antybiotykoterapię jednym z leków działających na bakterie Gram-dodatnie – penicyliną, erytromycyną (antybiotyk makrolidowy), klindamycyną (antybiotyk z grupy linkozamidów) lub ryfamycyną.

    Błonica krtani wymaga natychmiastowej hospitalizacji pacjenta – aby zapobiec niedrożności dróg oddechowych podejmuje się próby usunięcie błon rzekomych z krtani, a jeśli to nie przyniesie oczekiwanego efektu należy zastosować zaawansowane metody udrażniania dróg oddechowych (intubacja pacjenta lub wykonanie tracheotomii).

     

    Błonica krtani – profilaktyka

     

    W Polsce zgodnie z Programem Szczepień Ochronnych na rok 2015 istnieje obowiązek szczepienia dzieci przeciwko błonicy (profilaktyka pierwotna choroby):

    • w 2-gim miesiącu życia,
    • między 3-cim a 4-tym miesiącem życia,
    • między 5-tym a 6-tym miesiącem życia,
    • między 16-tym a 18-tym miesiącem życia,
    • w 6-tym roku życia,
    • w 14-tym roku życia,
    • w 19-tym roku życia.

    Aktualnie na rynku dostępne są szczepionki:

    • monowalentne – zawierające wyłącznie toksoid błoniczy,
    • diwalentne – zawierające komponent błoniczy i komponent tężcowy,
    • skojarzone – jw. zawierające dodatkowo komponent krztuścowy (pełnokomórkowy lub acelularny), rzadziej ponadto komponent Hib (Haemophilus influenzae typ b), polio i wzw B.
       
    Autor: lek. Rafał Drobot
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Kaszel szczekający

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.