zarejestruj się zaloguj się

Leczenie stomatologiczne w ciąży

Tekst: lek. Agnieszka Żalińska
Leczenie stomatologiczne w ciąży
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 28. listopada, 2013

Stan zdrowia jamy ustnej kobiety ciężarnej może mieć istotny wpływ na przebieg i czas zakończenia ciąży. Choroby przyzębia i stany zapalne jamy ustnej odpowiadają za niemalże 20 % porodów przedwczesnych czy niską masę urodzeniową dziecka.

SPIS TREŚCI:

    Ciąża a leczenie stomatologiczne

     

    Nie ulega wątpliwości, iż warto zadbać o stan jamy ustnej przed zajściem w ciążę. Należy regularnie usuwać kamień, a wszelkie ubytki wyleczyć jak najszybciej. Ból zęba w ciąży jest wskazaniem do natychmiastowego leczenia stomatologicznego.

    Niestety, I trymestr ciąży wiąże się z nasileniem procesu próchnicowego, a także uszkodzeniem szkliwa w związku z częstymi nudnościami i wymiotami. Ponadto dochodzi do wielu zmian czynnościowych, m.in. odczyn pH śliny staje się kwaśny. Stanu jamy ustnej z pewnością nie poprawi podjadanie pokarmów wysokowęglowodanowych.

     

    Groźne choroby przyzębia a ciąża

     

    Ciążowe zapalenie przyzębia, najczęściej wywołane przez Porphyromonas gingivalis, może mieć charakter miejscowy lub uogólniony, zwykle dotyczy okresu II trymestru ciąży. Objawy mają tendencję do stopniowego nasilenia się, szczyt przypada na 8 miesiąc ciąży i następnie ulegają zmniejszeniu. Powszechnie wiadomo, iż nieleczone infekcje mogą powodować groźne powikłania, które wynikają z działania wielu mediatorów produkowanych przy stymulacji egzo- czy endotoksyn bakteryjnych. Przykładem jest PGE2 i PGF2odpowiedzialne za stymulację czynności skurczowej macicy.

    Główne dolegliwości zgłaszane przez ciężarne to rozpulchnienie, krwawienie i bolesność dziąseł czy nieprzyjemny zapach z ust.

     

    Badania i zabiegi stomatologiczne a ciąża

     

    Znieczulenie miejscowe podczas zabiegów stomatologicznych - z reguły stosowanie środków do znieczulenia miejscowego należy do bezpiecznych, aczkolwiek zaleca zachowanie szczególnej ostrożności. Należy pamiętać, iż dla kobiet w ciąży przeznaczone są preparaty pozbawione środków obkurczających naczynia krwionośne.

    Zaleca się wykonanie zabiegów stomatologicznych, takich jak wypełnianie ubytków lub koronki, aby uniknąć groźnych infekcji, które drogą krwionośną mogą przenikać do macicy i powodować groźne powikłania, tj. zakażenia wewnątrzmaciczne, przedwczesne porody. Najbardziej odpowiedni okres to II trymestr, III jest dość kłopotliwy ze względu na trudności z utrzymaniem pozycji leżącej na plecach.

    Najczęściej wykonywane zabiegi:

    • oczyszczanie ubytków i ich wypełnianie – brak przeciwwskazań. Preparaty stosowane do wypełnień nie przenikają poza obszar zęba, zatem nie istnieje możliwość zainfekowania płodu;
    • ekstrakcja zębów - brak przeciwwskazań. Tylko w przypadku ostrego stanu zapalnego konieczne jest profilaktyczne stosowanie antybiotyku. Powikłaniem jest groźne krwawienie po ekstrakcji;
    • leczenie kanałowe – nadal wzbudza wiele kontrowersji. Wymaga prześwietlenia zęba. Po usunięciu zainfekowanej miazgi z komory zęba i kanałów wykonuje się czasowe wypełnienie;
    • wybielanie zębów, dłutowanie zatrzymanych ósemek, zakładanie implantów – brak badań klinicznych co do bezpieczeństwa;
    • zabiegi ortodontyczne – brak przeciwwskazań do wykonania stałych/ruchomych uzupełnień protetycznych (protezy, mosty, korony, aparaty korygujące wady zgryzu). Ciąża wyjątkowo sprzyja założeniu stałego aparatu ortodontycznego ze względu na zmiany hormonalne, które powodują zdecydowanie łatwiejsze przesuwanie zębów na odpowiednie miejsce. Należy pamiętać, iż po założeniu aparatu powinno się w sposób szczególny zadbać o pielęgnację jamy ustnej.

     

    Diagnostyka radiologiczna

     

    Wśród lekarzy ginekologów-położników od lat istnieje tendencja do odradzania ciężarnym pacjentkom prześwietlania zębów z uwagi na teratogenny bądź karcinogenny wpływ diagnostyki obrazowej na płód. Obawy nie do końca są uzasadnione, ponieważ w stomatologii obszar naświetlania ogranicza się do głowy i szyi. Aby badanie było całkowicie bezpieczne, w czasie jego trwania zostanie zastosowana osłona macicy ciężarnej. Dawka promieniowania podczas naświetlania okolicy jamy ustnej wynosi około 0,1 cGy, natomiast dopiero, gdy przekracza 5 cGy w I trymestrze i 10 cGy w II i III, która może powodować zahamowanie wewnątrzmacicznego wzrastania płodu oraz rozwój wad wrodzonych. Mimo to, badania z wykorzystaniem promieniowania należy ograniczyć do minimum, ze względu na możliwość urodzenia dziecka z niską masą urodzeniową, która wynika z wpływu na układ podwgórze-przysadka-tarczyca.

     

    Leki a ciąża

     

    Zaleca się ograniczenie stosowania środków przeciwbólowych, szczególnie w pierwszym trymestrze, z uwagi na bardzo zaawansowane procesy organogenezy w tym okresie. Paracetamol w dobowej dawce maksymalnej 4 g to jeden z nielicznych preparatów, które mogą stosować ciężarne. Wskazany lek przenika przez barierę łożyskową i przechodzi do mleka matki, w związku z tym tylko krótkotrwała farmakoterapia uchodzi za bezpieczną. Dość popularny na rynku farmaceutycznym kwas acetylosalicylowy jest niechętnie stosowany przez ginekologów (podobnie działają niesteroidowe leki przeciwzapalne – powodują zahamowanie produkcji prostacykliny i prostaglandyny E2). Przede wszystkim powoduje przedwczesne zamknięcie przewodu tętniczego, wzrost odsetka martwych urodzeń oraz krwawienie u płodu (głównie wewnątrzczaszkowe). W odniesieniu do matki powoduje zwiększoną utratę krwi w okresie okołoporodowym oraz może wydłużać czas trwania porodu.

    Ostry proces zapalny toczący się w jamie ustnej jest wskazaniem do zastosowania antybiotykoterapii. Do względnie bezpiecznych zaliczmy penicyliny oraz cefalosporyny. W przypadku uczulenia na podane związki najczęściej przepisywane są makrolidy, a zwłaszcza erytromycyna, która w niewielkim stopniu przenika przez łożysko i dzięki temu może być stosowana w I trymestrze.

    W ciąży jest bezwzględny zakaz stosowania:

    • Tetracyklin,
    • Aminoglikozydów,
    • Chloramfenikolu,
    • Antybiotyków polipeptydowych,
    • Sulfonamidów,
    • Chinolonów,
    • Metronidazolu – indukuje wystąpienie mutacji u płodu.

     

    Higiena jamy ustnej w ciąży

     

    Hormony ciążowe powodują obrzęki dziąseł, znaczne ich przekrwienie, a tym samym zwiększoną wrażliwość na urazy. Niejednokrotnie podczas mycia zębów kobiety obserwują krwawienie, co odruchowo prowadzi do delikatniejszej higieny jamy ustnej. Niestety, jest to mało staranne. Resztki pokarmu pozostają w kieszonkach przyzębnych, a to sprzyja rozmnażaniu bakterii i rozwojowi próchnicy. Aby uniknąć problemów stomatologicznych, bardzo ważna jest prawidłowa pielęgnacja jamy ustnej. Należy wyczyścić każdą powierzchnię zębów, przestrzenie między zębami wyczyścić nitką dentystyczną. Język powinno się także starannie szczotkować, co pozwala na eliminację bakterii z jamy ustnej. Na zakończenie – płukanie jamy ustnej płynem do dezynfekcji (zaleca się płukanie rozcieńczonym płynem do higieny jamy ustnej z zawartością fluoru). Należy unikać mycia zębów szczoteczką bezpośrednio po wymiotach, ponieważ nasila uszkodzenie szkliwa. Stomatolodzy proponują swoim pacjentkom do płukania jamy ustnej stosowanie 0,12 % chlorheksydyny. Spożywanie dużej ilości słodyczy także niekorzystnie wpływa na stan jamy ustnej. Warto zredukować ich ilość albo koniecznie bezpośrednio po ich zjedzeniu umyć zęby. Po posiłkach warto żuć gumę bez cukru.

    Autor: lek. Agnieszka Żalińska
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Zęby w ciąży

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.