zarejestruj się zaloguj się

Rozwarcie szyjki macicy

Tekst: mgr Bożena Pawłowska
Rozwarcie szyjki macicy
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 17. września, 2013

W ciąży donoszonej rozwieranie szyjki macicy związane jest ściśle z jej dojrzewaniem. Oprócz dojrzałości szyjki macicy w mechanizmie jej rozwierania istotne znaczenie ma czynność skurczowa włókien mięśniowych macicy oraz ich zdolność do kurczenia się i rozkurczania.

mgr Bożena Pawłowska
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Rola szyjki macicy w ciąży

     

    Macica ma gruszkowaty kształt. Dzieli się na trzy części: trzon, cieśń i szyjkę. Szyjka macicy stanowi dolną część macicy. Górna część pochwy obejmuje szyjkę. Połączenie pochwy z szyjką dzieli szyjkę na część pochwową i nadpochwową. Cieśń macicy, stanowiąca połączenie trzonu i szyjki jest przewężona. Cieśń i szyjka macicy mają łączną długość około 2,5 cm, a szerokość około 2 cm. Kanał cieśni macicy ma długość 6 – 10 mm; w warunkach prawidłowych jest zamknięty.

    Szyjka macicy podczas ciąży stanowi zwieracz macicy. Komórki wyściełające kanał szyjki macicy wydzielają śluz zawierający czynne substancje immunologiczne, chroniące płód przed zakażeniem z zewnątrz. Podczas ciąży zwiększa się ilość wydzieliny produkowanej przez komórki wyścielające kanał szyjki macicy. Ilość wydzieliny nasila się w miarę zbliżania się terminu porodu. Wydzielina szyjki tworzy czop śluzowy, który jest usuwany po koniec ciąży. Szyjka macicy we wczesnej ciąży zmienia swoje zabarwienie, przybierając kolor od różowego przez purpurowy do fioletowego (zasinienie). Ponadto staje się bardziej miękka i rozpulchniona. Zmiany te spowodowane są działaniem progesteronu.

     

    Mechanizm rozwierania szyjki macicy

     

    W ciąży donoszonej rozwieranie szyjki macicy związane jest ściśle z jej dojrzewaniem. Metodą najczęściej używaną do oceny stopnia dojrzałości szyjki macicy jest skala opracowana przez Bishopa, w której ocenia się pięć następujących parametrów, a każdemu z nich przypisuje się od 0 do 3 punktów:

    • rozwarcie,
    • skrócenie,
    • zaawansowanie części przodującej,
    • konsystencję,
    • ułożenie szyjki w stosunku do osi pochwy.

    Ocena szyjki macicy na 9 i więcej punktów wg skali Bishopa oznacza, że szyjka jest dojrzała. Oprócz dojrzałości szyjki macicy w mechanizmie jej rozwierania istotne znaczenie ma czynność skurczowa włókien mięśniowych macicy oraz ich zdolność do kurczenia się i rozkurczania. W czasie skurczu włókna mięśniowe pociągane są ku górze, powodując skracanie i rozwieranie szyjki macicy.

    Kolejnym elementem jest napór na szyjkę w czasie skurczu części przodującej płodu wraz z dolnym biegunem błon płodowych. Do rozwierającego się kanału szyjki macicy wskutek działania sil wypierających wtłaczany jest najpierw pęcherz płodowy, a następnie część przodująca płodu. Pęcherz płodowy lub część przodująca po pęknięciu pęcherza płodowego wywiera nacisk na szyjkę macicy powodując jej rozciąganie aż do rozmiarów umożliwiających przejście płodu.

     

    Rozwarcie szyjki macicy a poród

     

    Szyjka macicy u pierwiastek i u wieloródek rozwiera się bardzo różnie. U pierwiastek rozwieranie rozpoczyna się od ujścia wewnętrznego i postępuje w kierunku ujścia zewnętrznego, które podczas całego okresu rozwierania pozostaje zamknięte. Dopiero po całkowitym rozwarciu kanału szyjki poddaje się sile pociągającej ściany szyjki i rozwiera się pod wpływam naporu części przodującej płodu. U wieloródek ujście zewnętrzne szyjki w ostatnich tygodniach ciąży bywa drożne dla jednego palca lub nawet dwóch palców. Pod wpływem działania skurczów rozwierających rozwieranie kanału szyjki następuje jednocześnie z rozwieraniem ujścia zewnętrznego. Szyjka u wieloródek rozwiera się na całej długości jednocześnie. W momencie zupełnego rozwarcia ujścia wewnętrznego występuje także zupełnie lub prawie zupełnie rozwarcie ujścia zewnętrznego.

     

    Schemat rozwierania szyjki macicy

     

    Tak wygląda schemat rozwierania szyjki macicy u pierwiastki:

    • część pochwowa szyjki macicy: część pochwowa jeszcze (prawie) utrzymana (2-3 cm);  część pochwowa częściowo zgładzona (skrócona do około 1 cm); część pochwowa całkowicie zgładzona (zanikła),
    • ujście zewnętrzne szyjki macicy: ujście zamknięte; ujście drożne dla opuszki palca, brzegi ujścia grube; ujście drożne dla palca (około 1,5 cm); ujście drożne dla 1,5 palca (około 2 cm); ujście drożne dla 2 palców (około 3 cm); ujście drożne dla 3 palców (około 5 cm); ujście drożne dla dłoni (około 8 cm); można zbadać tylko brzeg ujścia (prawie pełne rozwarcie); ujścia nie można zbadać, rozwarcie zupełne (10-12 cm).

    Opisany schemat rozwierania szyjki macicy zachodzi podczas trwania pierwszego okresu porodu. W momencie pełnego rozwarcia rozpoczyna się drugi okres porodu.

     

    Kontrola lekarska szyjki macicy

     

    W opiece przedporodowej podczas wizyt kontrolnych aż do 36. tygodnia ciąży kontroluje się szyjkę macicy i jej ujście w celu wczesnego wykrycia przedwczesnego dojrzewania szyjki lub niewydolności szyjki macicy. Wg skali Salinga ocenia się następujące parametry:

    1) długość szyjki:

    • 3 cm (część pochwowa zachowana) - 0 punktów,
    • 2 cm (część pochwowa częściowo skrócona) - 1 punkt ,
    • 1 cm (część pochwowa znacznie skrócona) - 2 punkty, 
    • 0 cm (część pochwowa zanikła) - 3 punkty,

    2) rozwarcie szyjki macicy:

    • ujście zamknięte - 0 punktów,
    • drożne dla opuszka palca - 1 punkt,
    • drożne dla palca - 2 punkty,
    • drożne więcej niż 2 cm - 3 punkty,

    3) konsystencję części pochwowej:

    • twarda - 0 punktów,
    • średnio twarda - 1 punkt,
    • miękka - 3 punkty.

    Jeśli suma punktów wynosi więcej niż 3, to występuje zwiększone zagrożenie porodem przedwczesnym.

    Autor: mgr Bożena Pawłowska
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Ile czasu trwa poród?

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.