zarejestruj się zaloguj się

Ciąża a szczepienia i badania

Tekst: lek. Dawid Lisiecki
Ciąża a szczepienia i badania
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 01. lipca, 2013

Okres ciąży jest czasem szczególnej ostrożności. Głownie dlatego, że w ciężarnej macicy z dwóch połączonych komórek rozrodczych rozwija się bardzo złożony i wrażliwy organizm. Z tego względu skutki niektórych chorób w ciąży, w tym zakaźnych, mogą być dużo poważniejsze i mieć negatywny wpływ na rozwój płodu.

lek. Dawid Lisiecki
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Ciąża a choroby zakaźne

     

    Choroby zakaźne to, wg definicji ustawowej, choroby, które zostały wywołane przez biologiczne czynniki chorobotwórcze, które ze względu na charakter i sposób szerzenia się stanowią zagrożenie dla zdrowia publicznego. Podstawowymi chorobami zakaźnymi, które mogą mieć bardzo poważne skutki dla rozwijającego się w łonie matki płodu są:

    • cytomegalia,
    • grypa,
    • HIV/AIDS,
    • infekcja paciorkowcami grupy B (GBS),
    • infekcja Parwowirusem B19,
    • infekcja wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV)
    • infekcja wirusem Epsteina-Barr (EBV)
    • infekcje enterowirusowe,
    • kiła,
    • odra,
    • opryszczka,
    • ospa wietrzna,
    • różyczka,
    • świnka,
    • toksoplazmoza,
    • wirusowe zapalenie wątroby.

    Niestety, współczesna medycyna nie potrafi poprzez szczepienia zapobiegać wszystkim tym chorobom. Oczywiście są one obarczone różnym ryzykiem dla rozwijającego się płodu, dlatego nie każda infekcja oznacza bardzo duże ryzyko poważnych wad czy powikłań.

     

    Badania w kierunku chorób zakaźnych

     

    Przeprowadzenie diagnostyki powinno być poprzedzone wywiadem lekarskim. Podczas zbierania przez lekarza informacji pacjentka nie może zatajać żadnych informacji również tych, które wydają się jej wstydliwe, krępujące czy nieistotne. Ze względu na fakt, że wiele chorób może być przenoszonych drogą płciową bądź drogą krwionośną, np. podczas wstrzykiwania narkotyków, często pacjenci nie chcą ujawniać tego typu okoliczności, a ma to ogromne znaczenie dla ewentualnego poszerzenia diagnostyki w kierunku chorób zakaźnych. Podstawowe znaczenie w okresie prekoncepcyjnym mają badania w kierunku HIV, wirusa zapalenia wątroby (WZW) typu C oraz B, jeżeli kobieta nie była szczepiona, a także toksoplazmozy i różyczki. Dobór rodzaju badań w kierunku wymienionych zakażeń należy pozostawić lekarzowi bądź diagnoście laboratoryjnemu. Związane jest to z faktem, że w chwili obecnej wykonuje się zarówno badanie metodami serologicznymi jak i metodami biologii molekularnej. Badanie w kierunku HIV, WZW typu C i toksoplazmozy wykonuje się tylko w celu wykrycia ewentualnej infekcji, ponieważ nie ma szczepień ochronnych. Podstawowym testem w kierunku WZW typu C jest badanie w kierunku obecności przeciwciał anty-HCV, ich ewentualne wykrycie jest tylko wskazaniem do wykonania dalszej diagnostyki. Samo nie potwierdza w 100% obecności choroby. Przesiewowym badaniem w kierunku infekcji HIV jest oznaczenie przeciwciał anty-HIV. Jeżeli wynik wskazuje na ich obecność, należy po raz kolejny przeprowadzić badanie w kierunku przeciwciał i dopiero jeśli drugie badanie okaże się pozytywne, wykonuje się tak zwany test potwierdzenia metodą Western Blot. Kiedy wyniki wszystkich trzech badań okażą się dodatnie, można stwierdzić zakażenie ludzkim wirusem niedoboru odporności, czyli HIV. Badaniem w kierunku toksoplazmozy jest przede wszystkim oznaczenie miana przeciwciał. W celu dokładnego określenia czy choroba jest aktywna, czy kobieta miała tylko kontakt z pierwotniakiem , wykonuje się dalsze badania metodami immunoenzymatycznymi. Badania w kierunku różyczki pozwalają na określenie miana przeciwciał, które wskaże na ewentualną potrzebą szczepienia.

     

    Przed ciążą – szczepienia

     

    Spośród wymienionych w pierwszej części artykułu chorób tylko siedem z nich można wyeliminować przy pomocy szczepień ochronnych. Są to: odra, świnka, różyczka, ospa wietrzna, grypa, wirusowe zapalenie wątroby typu A i B oraz infekcja wirusem brodawczaka ludzkiego. Wszystkie szczepienia najlepiej wykonywać w okresie przedkoncepcyjnym. Dlatego decyzję o ewentualnej ciąży najlepiej podjąć z minimum sześciomiesięcznym wyprzedzeniem. Szczepienie przeciwko odrze należy do szczepień obowiązkowych od 1976 roku, chociaż już wcześniej była ona stosowana. Z tego powodu w chwili obecnej większość ciężarnych została objęta programem ochrony przed odrą.

    • Szczepieniu przeciw śwince, czyli nagminnemu zapaleniu przyusznic powinna poddać się kobieta, która nie chorowała w okresie nie późniejszym niż 3 miesiące przed planowanym zajściem w ciążę;
    • Szczepienie przeciw różyczce powinna wykonać kobieta, jeżeli nie chorowała lub ma niewystarczające miano przeciwciał. Szczepienia należy dokonać nie później niż na 3 miesiące przed koncepcją;
    • Szczepienie przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B wykonuje się obowiązkowo w całej Polsce od 1996 roku, dlatego przed ciążą szczepieniu podlegają tylko kobiety, u których nie było wykonane pełne szczepienie trema dawkami szczepionki;
    • Szczepienie przeciw ospie wietrznej warto wykonać u kobiety, która nie chorowała z zachowaniem minimum 3 miesięcznej przerwy między podaniem szczepionki a ciążą;
    • Szczepienie przeciw grypie powinno być zastosowane u kobiety starającej się o ciążę, dopuszcza się nawet podanie szczepionki w II lub III trymestrze, jeżeli przypadają one na okres wzmożonego zachorowania. Należy pamiętać, że każde szczepienie jest ważne tylko na dany „sezon grypowy”, dlatego należy szczepić się co roku;
    • Szczepienie przeciw wirusowi brodawczaka ludzkiego (HPV) jest szczepieniem stosunkowo nowym. Kobieta, która planuje zajście w ciążę, a nie była wcześniej szczepiona powinna zostać poddane temu uodpornieniu. W chwili obecnej na polskim rynku dostępne są dwie szczepionki: dwuwalentna na wirusa typu 16 i 18 oraz czterowalentna na wirusa typu 6, 11, 16 i 18. Szczepienie należy wykonać przed zajściem w ciążę.

    Ze względu na wiele obostrzeń, które obowiązują we współczesnej wakcynologii, istnieje bardzo dużo sytuacji szczególnych, kiedy kobiety nie będzie można uodpornić daną szczepionką lub, wręcz przeciwnie, będą istniały dodatkowe wskazania do podania powyższych szczepionek bądź nawet rozszerzenia zakresu uodpornienia. Biorąc powyższe pod uwagę każdorazowo o zamiarze dokonania szczepienia kobieta planująca ciążę powinna poinformować swojego ginekologa i w razie potrzeby innego lekarza, pod którego jest opieką.

    Autor: lek. Dawid Lisiecki

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.