zarejestruj się zaloguj się

Endometrioza a zapłodnienie

Tekst: lek. Natalia Ignaszak-Kaus
Endometrioza a zapłodnienie
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 21. sierpnia, 2014

Endometrioza oznacza najczęściej utrudnione zajście w ciążę. Leczenie niepłodności w tym przypadku polega na zastosowaniu technik ułatwiających zapłodnienie. Problemy z zajściem w ciążę rozwiązuje się stosując operację (laparoskopię ginekologiczną), inseminację, zapłodnienie in vitro a także docytoplazmatyczne podanie plemnika. Szansa na dziecko zależy od stosowanego leczenia i stopnia zmian w endometriozie.

SPIS TREŚCI:

    Czym jest endometrioza?

     

    Endometrioza to schorzenie ginekologiczne, które cechuje się występowaniem ognisk błony śluzowej macicy (endometrium) poza jej jamą. Taka ektopowa (nieprawidłowo położona) tkanka zachowuje się identycznie jak właściwe endometrium i podlega tym samym wpływom. Hormony płciowe, głównie estrogeny, powodują jej rozrost i nasilają dolegliwości.

    Szacuje się, że w Polsce z powodu endometriozy cierpi około 1 milion kobiet, a statystyki te i tak najprawdopodobniej są zaniżone. Wynika to z faktu, iż jedynym obiektywnym i pewnym badaniem potwierdzającym jej rozpoznanie jest diagnostyczna laparoskopia połączona z biopsją pobranych wycinków. Same objawy mogą tylko sugerować to zaburzenie.

     

    Problem z zajściem w ciążę

     

    Problem endometriozy dotyczy głównie kobiet w wieku rozrodczym, a oprócz dolegliwości bólowych powoduje ona problemy z zajściem w ciążę. Obecnie jest ona jedną z głównych przyczyn niepłodności żeńskiej, a leczenie, zarówno farmakologiczne jak i chirurgiczne, często bywa nieskuteczne. Planowanie ciąży u chorych na endometriozę powinno odbywać się pod kontrolą lekarza ginekologa.

    Wszystkie formy leczenia endometriozy stanowią tylko leczenie objawowe, które nie eliminuje przyczyn endometriozy. Dlatego bardzo szybko po zakończeniu leczenia choroba powraca. Wiele kobiet, które z powodu endometriozy pozostają niepłodne, poddają się technikom wspomaganego rozrodu. Należy do nich m.in.:

     

    Przyczyny niepłodności u pacjentek z endometriozą

     

    Ogniska endometriozy, które lokalizują się w obrębie jajowodów, jajników, w jamie otrzewnej, istotnie zaburzają funkcjonowanie narządów płciowych. Powstające zrosty mogą powodować niedrożność jajowodów lub wsteczny transport komórki jajowej. Stąd zwiększony odsetek ciąż ektopowych wśród pań cierpiących na to schorzenie. O ciąży ektopowej mówimy wtedy, gdy zarodek zagnieździ się nie w jamie macicy, ale w innym miejscu, najczęściej w jajowodzie. Taka ciąża ma właściwie zerowe szanse na szczęśliwe zakończenie, a nawet zagraża życiu kobiety.

    Torbiele endometrialne jajnika z kolei zmniejszają jego rezerwę jajnikową, czyli ilość komórek jajowych, które w przyszłości mogą zostać zapłodnione. Endometrioza zaburza funkcje hormonalne jajnika, stąd np. nieregularne miesiączki i jajeczkowanie.

    Istnieje wiele klasyfikacji endometriozy; jedną z nich, która ocenia wpływ endometriozy na funkcje rozrodcze i płodność, jest klasyfikacja Amerykańskiego Towarzystwa Płodności. Jest to skala VI- stopniowa, gdzie stopień I oznacza zmiany minimalne, a VI- bardzo zaawansowane. Wyjaśnienie niepłodności u kobiet z zaawansowaną postacią jest logiczne i może tłumaczyć to chociażby mechaniczną przeszkodą dla komórki jajowej.

    Do tej pory zagadkowe były trudności z zajściem w ciążę u pacjentek z niewielkimi ogniskami ektopowej błony śluzowej macicy. Okazuje się, że błędnie zlokalizowane komórki endometrium mogą wywoływać reakcje autoimmunologiczne i powstawanie przeciwciał. Może prowadzić to do niemożności implantacji zarodka lub przyczyniać się do nawykowych poronień. Naukowcy więc coraz częściej zaliczają endometriozę do chorób o podłożu autoimmunologicznym.

    Na podstawie najnowszych badań zaobserwowano, że receptywność endometrium macicy jest gorsza u kobiet z endometriozą. Oznacza to, że „przyswajalność” zarodka jest gorsza. Dlatego kobiety te mają znacznie niższy odsetek ciąż po inseminacji - limitowane jest to niewłaściwą implantacją.

     

    Techniki rozrodu wspomaganego przy endometriozie

     

    Niepłodnym kobietom cierpiącym na endometriozę, w pierwszej kolejności zaleca się leczenie chirurgiczne. W I i II stopniu nasilenia zmian laparoskopowe usunięcie ognisk endometriozy i zrostów zwiększa dwukrotnie szanse na zajście w ciążę. Należy mieć na uwadze, że są one największe w pierwszym roku po zabiegu. Nawrót choroby w późniejszych latach, który jest właściwie nieunikniony ze względu na charakter zaburzenia, zmniejsza szanse na posiadanie potomstwa.

    W przypadku nieskuteczności terapii chirurgicznej, leczeniem endometriozy drugiego rzutu, które można zaproponować pacjentce jest inseminacja. Polega ona na wprowadzeniu po dróg rodnych kobiety nasienia męskiego, najczęściej po uprzedniej kontrolowanej stymulacji jajeczkowania. Wyróżnia się kilka typów inseminacji, m.in. inseminację dopochwową, doszyjkową i domaciczną. Każda kolejna zmniejsza drogę, jaką musi przebyć plemnik do komórki jajowej.

    Pacjentki z endometriozą nie są jednak idealnymi kandydatkami do tej procedury. Wynika to z faktu, iż w przypadku niedrożnych jajowodów komórka jajowa i tak nie ma szans na połączenie się z plemnikiem i na ostateczne zagnieżdżenie się w jamie macicy. Zabieg ten może być wykonywany tylko po uprzednim upewnieniu się, że przynajmniej jeden z jajowodów jest drożny. Najprostszą metoda jest wykonanie badania obrazowego jakim jest histerosalpingografia. Najlepszymi pacjentkami dla inseminacji są kobiety z niepłodnością idiopatyczną (o nieokreślonej przyczynie) oraz te, których partner ma zmniejszoną wartość nasienia lub zaburzenia ejakulacji (niepłodność męska).

     

    Zapłodnienie ustrojowe a endometrioza

     

    Najnowsze rekomendacje dotyczące leczenia niepłodności sugerują, że kobietom do 35. roku życia po 6 nieudanych cyklach inseminacji zaleca się program zapłodnienia pozaustrojowego, a po 35. roku życia- już po 3 cyklach.

    Kolejną procedurą, którą proponuje się parze starającej się o dziecko, jest zapłodnienie pozaustrojowe. W przypadku endometriozy I i II stopnia kwalifikowane są te pary, które mają udokumentowane staranie się o dziecko minimum przez 3 lata. Od tej reguły odchodzi się, gdy pacjentka ma więcej niż 35 lat. Kobieta z endometriozą III i IV stopnia z niefunkcjonującymi jajowodami od razu kierowana jest do procedury zapłodnienia pozaustrojowego.

    Przed IVF (zapłodnienie in vitro) pacjentkę również poddaje się stymulacji jajeczkowania, komórkę jajową pobiera się w krótkim znieczuleniu dożylnym za pomocą igły aspiracyjnej przez pochwę, pod kontrolą ultrasonografu. Jednocześnie mężczyzna oddaje nasienie; w sytuacji słabych wyników nasienia wykonuje się biopsję jądra lub najądrza w celu ich pobrania. Do zapłodnienia dochodzi w przygotowanym naczyniu; normalne plemniki nie mają zwykle trudności w pokonaniu osłonek komórki jajowej. Gdy parametry nasienia jednoznacznie wskazują na ciężkie zaburzenia, przeprowadza się wariant zapłodnienia in vitro- ICSI. ICSI to docytoplazmatyczne wstrzyknięcie plemnika do komórki jajowej. W następnej kolejności zarodki, w maksymalnej liczbie 2, przenosi się do jamy macicy. Zapobiega to ciążom wielopłodowym. Transfer ten ma miejsce w 2,3 lub 5 dniu po zapłodnieniu. Wszystkim kobietom zaleca się suplementację progesteronu, zarówno naturalnego jak i dydrogesteronu, aż do wykonania testu ciążowego. Test najlepiej wykonywać 10 dni po transferze zarodka.

     

    Powikłania po technikach wspomaganego rozrodu

     

    Do ewentualnych powikłań technik wspomaganego rozrodu zaliczamy powikłania związane z uprzednim przygotowaniem pacjentki do pobrania komórki jajowej oraz możliwe powikłania po transferze zarodka. Do pierwszej grupy należy tzw. zespół hiperstymulacji jajników. W wyniku podawania preparatów hormonalnych następuje rozwój i dojrzewanie nie jednego, jak to wygląda w normalnym cyklu miesięcznym, ale wielu pęcherzyków jajowych. Czasem może doprowadzić to do nadmiernego powiększenia jajnika i wycieku z niego płynu do jamy brzusznej. Objawia się do bólami brzucha, wymiotami, może grozić powikłaniami zakrzepowo- zatorowymi i uszkodzeniem nerek.

    Drugim powikłaniem technik wspomaganego rozrodu są ciąże mnogie; obecnie ich odsetek jest znacznie niższy, ponieważ transferowi poddaje się maksymalnie dwa zarodki.

    Wśród kobiet poddanym tego typu zabiegom obserwuje się znacząco wyższy odsetek ciąż ektopowych i heterotopowych. Ciąża ektopowa to ciąża rozwijająca się poza jamą macicy, a heterotopowa- gdy jeden zarodek rozwija się prawidłowo, a drugi poza macicą.

    Podsumowując, kobiety cierpiące nawet na zaawansowaną endometriozę, mają szanse na szczęśliwe macierzyństwo. Coraz nowocześniejsze i bezpieczniejsze techniki wspomaganego rozrodu umożliwiają wielu pacjentkom zajść w upragniona ciążę. Ich skuteczność wynosi od 20 do 40%, a im kobieta młodsza, tym większe szanse na powodzenie. Obecny program refundacyjny obowiązujący od 1 lipca, pozwoli wielu parom na nie poddawanie się i wiarę w powodzenie terapii.

    Autor: lek. Natalia Ignaszak-Kaus
    Znaleziono: 1 wyników

    Powiązane filmy

    Znaleziono: 1 wyników
    Wyświetlaj: 10 20 wyników

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.