zarejestruj się zaloguj się

Uporczywe zaparcia

Tekst: Agnieszka Darocha
Dodane: 07. października, 2013

Zaparcie (łac. constipatio) oznacza małą liczbę wypróżnień, mniejszą niż dwa razy w ciągu tygodnia. Zaparcie oznacza także oddawanie stolców twardych, co często połączone jest ze znacznym wysiłkiem oraz uczuciem niepełnego wypróżnienia. O ciężkim zaparciu mówimy wtedy, gdy wypróżnienia występują mniej niż dwa razy w przeciągu dwóch miesięcy. Leczenie uzależnione jest od przyczyny zaparcia.

SPIS TREŚCI:

    Co to jest zaparcie i jakie są jego przyczyny?

     

    Aby mówić o uporczywych zaparciach, należy się zastanowić, co wpływa na proces oddawania stolca (defekację). Mechanizm defekacji polega najpierw na formowaniu stolca o odpowiedniej objętości i konsystencji. Następnie ważna jest prawidłowa perystaltyka oraz unerwienie odbytu i odbytnicy. Nieprawidłowości, jak to bywa w każdym mechanizmie, mogą mieć miejsce na każdym etapie.

    U osób z uporczywymi zaparciami stwierdza się zwolnienie odcinkowego i całkowitego pasażu w okrężnicy bądź też dysfunkcję mięśni dna miednicy. Kiedy treść jelitowa przesuwa się wolniej, wówczas dochodzi do jej nadmiernego odwodnienia, masy kałowe stają się twarde, zbite, co utrudnia ich przesuwanie i wydalanie. Tak się dzieje w przypadku zaparć o etiologii czynnościowej oraz w niektórych chorobach ogólnoustrojowych, np. w cukrzycy.

    Kiedy przyczyną zaparć jest dysfunkcja mięśni dna miednicy, pasaż w jelicie grubym jest prawidłowy, jednak dochodzi do zatrzymanie uformowanego kału w odbytnicy.

    Inaczej sytuacja wygląda, jeśli mamy do czynienia z nowotworami dolnego odcinka przewodu pokarmowego. Wówczas zaparcia wynikają ze zwężenia światła przewodu pokarmowego. Taki sam mechanizm występuje w chorobie Leśniowskiego-Crohna, w przypadku dużych polipów, zrostów pooperacyjnych, ucisku z zewnątrz bądź w chorobie Hirschsprunga (wrodzonym zwężeniu jelita grubego).

    Uporczywe zaparcia są częstym objawem, dotykającym praktycznie każdego człowieka. Ich przyczyną może być wiele czynników, a do najważniejszych zaliczamy:

    • zaparcia o etiologii idiopatycznej,
    • choroby jelita grubego,
    • choroby odbytu i odbytnicy,
    • leki,
    • choroby miednicy mniejszej,
    • choroby ośrodkowego układu nerwowego.

     

    Zaparcia idiopatyczne

     

    Najczęstszą przyczyną zaparć są zaparcia idiopatyczne, czyli takie, w których nie występuje konkretna choroba organiczna. Przyczyna tych zaparć leży najczęściej w zaburzeniach czynnościowych, związanych z perystaltyką jelita, formowaniem mas kałowych oraz procesem wydalania. Jest to przyczyna przewlekłych zaparć.

    Przyczyną zaparć czynnościowych jest najczęściej nieprawidłowa dieta (mała ilość błonnika, zbyt mała ilość spożywanych płynów), siedzący tryb życia oraz czynniki emocjonalne.

     

    Choroby jelita grubego

     

    To kolejna, częsta grupa przyczyn uporczywych zaparć. W tej grupie najczęściej występują: zespół jelita drażliwego, uchyłkowatość jelita grubego, nowotwory dolnego odcinka przewodu pokarmowego, zwężenie w chorobie Leśniowskiego-Crohna, przepukliny i skręty jelita.

     

    Zespół jelita drażliwego

     

    Zespół jelita drażliwego jest przewlekłą chorobą jelita cienkiego i grubego, której przyczyna nie jest do końca poznana, a której towarzyszą bóle brzucha, wzdęcia brzucha, zaburzenia rytmu wypróżnień, nudności, wymioty. Leczenie jest tutaj objawowe, leczy się dolegliwości pacjenta oraz stosuje delikatną dietę.

     

    Uchyłki jelita grubego

     

    Mogą być one wrodzone lub nabyte. Są to uwypuklenia ściany jelita przypominające kieszonki, woreczki. Przyczyną ich jest prawdopodobnie zbyt mała ilość błonnika w pożywieniu. Najczęściej są bezobjawowe, pacjenci nie wiedzą, że je posiadają i wykrywa się je przypadkowo podczas badań diagnostycznych z innego powodu. Jednak u około 20–30% osób mogą dawać objawy w postaci zmiany rytmu wypróżnień, wzdęć, bólu brzucha. Leczy się je poprzez spożywanie większej ilości błonnika oraz stosowanie leków rozkurczowych.

     

    Nowotwory jelita grubego

     

    Jest to druga przyczyna zgonów na świecie, dlatego tak ważna jest kolonoskopia u pacjentów po 50 roku życia oraz u osób, w których rodzinach występował rak jelita grubego. Jest to badanie przesiewowe, które pozwala na wczesne wykrycie zmian. W 85% są to gruczolakoraki, które dają objawy różne w zależności od lokalizacji w obrębie jelita grubego. Objawiają się one utajonym krwawieniem, biegunką lub zaparciami, niedokrwistością.

     

    Choroba Leśniowskiego-Crohna

     

    Jest ona jednostką chorobową pojawiającą się coraz częściej w społeczeństwie. Choroba ta może dotykać każdego odcinka przewodu pokarmowego, a jej przyczyna nie jest w pełni poznana. Choroba trwa latami, z okresami zaostrzeń i remisji. Objawy kliniczne są ogólne (osłabienie, gorączka, zmniejszenie masy ciała) oraz konkretne, w zależności od miejsca, w którym się lokalizuje. Skutecznego leczenia dotychczas jeszcze nie opracowano.

     

    Choroby odbytu i odbytnicy

     

    Do chorób odbytu zaliczamy nietrzymanie stolca oraz ciężkie zaparcia. Ciężkie zaparcia są tutaj wynikiem dysfunkcji mięśni dna miednicy i samego odbytu. Należy je różnicować z zaparciami wynikającymi ze zwolnionego pasażu jelitowego. Objawy są miejscowe, takie jak ból, obrzęk, krwawienia z odbytu oraz wspomniane powyżej nietrzymanie stolca bądź zaparcia. Do tej grupy zaliczamy także zwężenie odbytu, raka odbytu, guzki krwawnicze.

     

    Leki mogące powodować zaparcia

     

    Jest wiele grup leków, które u poszczególnych osób mogą dawać efekt niepożądany w postaci uporczywych zaparć. Należą do nich leki znieczulające i przeciwbólowe, przeciwcholinergiczne, przeciwdepresyjne, środki antykoncepcyjne oraz leki przeciwnadciśnieniowe.

     

    Choroby miednicy mniejszej

     

    Chorobami miednicy mniejszej powodującymi uporczywe zaparcia są guzy jajnika i macicy oraz endometrioza. Endometrioza jest to występowanie tkanki endometrium poza macicą, gdzie powinna fizjologicznie się znajdować. W endometriozie tkanki endometrium występować mogą w przeróżnych miejscach naszego organizmu, m.in. w jajniku, jajowodzie, jamie otrzewnej, okolicach pępka. Jak podają źródła naukowe, może ona być także przyczyną zaparć, jeżeli tkanka endometrium znajduje się w odpowiednim miejscu.

    Zaparcia mogą być wywołane także ciążą.

     

    Choroby ośrodkowego układu nerwowego

     

    Także choroby związane z naszym układem nerwowym mogą powodować zaparcia. Do tej grupy zaliczamy: choroby naczyniowe mózgu, chorobę Parkinsona, pourazowe uszkodzenie mózgu, guzy rdzenia kręgowego, stwardnienie rozsiane. Stwardnienie rozsiane to jednostka występująca niestety coraz częściej, dotykająca w szczególności osoby młode. Jest to choroba autoimmunologiczna. Charakteryzuje się ona narastającymi i słabnącymi zaburzeniami neurologicznymi. Najczęstszymi objawami są:

    • zaburzenia widzenia,
    • parestezje,
    • zaburzenia mowy,
    • zaburzenia chodu,
    • zaburzenia psychiczne i emocjonalne.

    Zaparcia mogą współistnieć, ale jest to bardzo znikomy objaw wśród innych, poważniejszych i trudniejszych do opanowania objawów.

     

    Rozpoznanie i leczenie zaparć

     

    Rozpoznanie ustala się na podstawie wywiadu, głównie dotyczącego częstości wypróżnień, wyglądu stolca oraz czasu trwania zaparć i objawów towarzyszących. Następnie wykonuje się badania laboratoryjne stolca, krwi (morfologia, elektrolity, OB, CRP) oraz inne ukierunkowane na podejrzewaną jednostkę chorobową.

    Leczenie zależy od przyczyny zaparcia. Jeśli chodzi o najczęstszą grupę (zaparcia czynnościowe), są to leki niefarmakologiczne, takie jak dieta bogata w błonnik (otręby pszenne, owoce), zmiana stylu życia (zwiększenie aktywności fizycznej) oraz leczenie farmakologiczne, czyli odpowiednie leki przeczyszczające. Zaparcia z innej grupy niż zaparcia czynnościowe wymagają zastosowania innych leków.

    Reasumując, przyczyn uporczywych zaparć jest wiele, dlatego nie wolno tego objawu bagatelizować. W szczególności, kiedy trwają długo i towarzyszą temu inne objawy. Należy wówczas niezwłocznie udać się do lekarza i nie ukrywać problemu.

    Znaleziono: 3 wyników

    Powiązane filmy

    Znaleziono: 3 wyników
    Wyświetlaj: 10 20 wyników

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.