zarejestruj się zaloguj się

Skuteczne sposoby na zaparcia – jak zapobiegać zaparciom?

Tekst: lek. Karolina Kołodziejczak
Skuteczne sposoby na zaparcia – jak zapobiegać zaparciom?
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 16. stycznia, 2015

Zaparcie definiowane jest jako zbyt mała częstość wypróżnień lub oddawanie z trudnością twardych stolców. Najczęściej rozpoznawanym typem zaparcia jest zaparcie idiopatyczne, którego przyczyną nie jest choroba organiczna. Zaparciom można zapobiegać, stosując między innymi odpowiednią dietę oraz zwiększając aktywność fizyczną. Jeśli istnieje taka możliwość, należy zaprzestać przyjmowania leków, które mogą być przyczyną zaparć.

SPIS TREŚCI:

    Dokuczliwe zaparcia – jakie są przyczyny zaparć?

     

    Zaparciem stolca nazywa się za małą częstość wypróżnień (dwa wypróżnienia lub mniej tygodniowo, ciężkie zaparcie to oddawanie dwóch lub mniej stolców w ciągu miesiąca). Zaparcie stolca to także oddawanie stolców zbitych, twardych, wymagające zwiększonego wysiłku w czasie wypróżnienia.

    Zaparciom towarzyszy często uczucie niecałkowitego wypróżnienia. W ponad 90% przypadków stwierdzane jest zaparcie idiopatyczne, niespowodowane chorobą organiczną. Jednak przyczynami zaparć mogą być też m.in. schorzenia jelita grubego, odbytu, procesy chorobowe toczące się w miednicy mniejszej, choroby endokrynologiczne, schorzenia układu nerwowego. Wyjątkowo dokuczliwe są zaparcia nawykowe.

     

    Dieta przy zaparciach – jak walczyć z zaparciami?

     

    Częstą przyczyną zaparć jest nieprawidłowa dieta. Domowe sposoby na zaparcia w większości opierają się na prowadzeniu zdrowego trybu życia. Dotyczy to również diety, która powinna być stosowana zarówno przy obecnych już zaparciach, jak i jako zapobieganie zaparciom. Pojawiają się one często jako skutek diety zawierającej wysoko przetworzone produkty (słodycze, potrawy typu fast food).

    Dobry sposób na zaparcia to spożywanie produktów bogatych w błonnik pokarmowy. Błonnik nie zostaje strawiony w przewodzie pokarmowym, wiąże wodę, powoduje wzrost objętości mas kałowych i przyspiesza pasaż przez jelita. W przypadku występowania zaparć należy spożywać większe ilości błonnika, około 20–40 g na dzień. Co na zaparcia jest najlepsze? Produktami spożywczymi bogatymi w błonnik są:

    • pełnoziarniste pieczywo (sam fakt, że pieczywo jest ciemne, nie świadczy o tym, że jest pełnoziarniste; ciemny kolor może być wynikiem zabarwienia; pieczywo pełnoziarniste jest cięższe, bardziej zbite, właśnie na te cechy warto zwracać uwagę przy wyborze);
    • otręby (np. pszenne);
    • kasze gruboziarniste;
    • rośliny strączkowe (nasiona), np. fasola, soczewica;
    • suszone owoce (zawierają dość dużo kalorii, dobrze działają suszone śliwki);
    • papryka;
    • siemię lniane (siemię lniane na zaparcia najlepiej zaparzyć i zjeść pestki.

    Przykładowo łyżka stołowa otrąb pszennych, trzy jabłka oraz dwie pomarańcze zawierają po 5 g błonnika. Najlepiej większość warzyw i owoców jeść na surowo. Owoce należy dobrze umyć i – o ile to możliwe – spożywać ze skórką.

     

    Błonnik – skuteczny sposób na zaparcia

     

    Jeżeli ilość błonnika w diecie była do tej pory znacznie ograniczona, należy wprowadzać go do posiłków stopniowo. Zbyt duża ilość spożywanego błonnika może jednak podrażnić jelita, zmniejszyć wchłanianie tłuszczów, a tym samym niektórych witamin (witaminy A, D, E, K rozpuszczają się w tłuszczach).

    Chorobami, w których nie zaleca się wprowadzania do diety zbyt dużych ilości włókna pokarmowego są m.in.:

    W przypadku pojawienia się objawów nietolerancji błonnika (ból brzucha o charakterze kurczowym, wiatry, wzdęcia) należy zmniejszyć jego ilość w pokarmach. Nie zaleca się spożywania większych ilości błonnika w przypadku defekacji dyssynergicznej (nieprawidłowe funkcjonowanie mięśni dna miednicy w trakcie wypróżniania) i okrężnicy olbrzymiej.

    Dieta na zaparcia, szczególnie przy zwiększeniu ilości błonnika w pokarmach, powinna zawierać odpowiednie ilości wypijanych płynów (najlepiej czystej wody, ale także herbaty, soków warzywnych). Zaleca się wypijanie nawet powyżej 3 litrów płynów na dobę. Dobre rezultaty przynosi także wypicie rano, na czczo wody z miodem (najlepiej przygotować ją dnia poprzedniego). Zalecane są także kefiry, jogurty naturalne. Niezmiernie ważna jest także higiena spożywania posiłków, czyli regularność, brak pośpiechu, jedzenie częściej, mniejszych porcji.

     

    Inne sposoby zapobiegania zaparciom

     

    Są także inne sposoby na zaparcia nawykowe. Zmiana stylu życia nie powinna dotyczyć jedynie diety, ale także zwiększenia aktywności fizycznej. Zaleca się także podejmowanie codziennie rano, po śniadaniu, przez około kwadrans, spokojnych prób oddania stolca, bez nadmiernego parcia. Ciągły poranny pośpiech i stres nie wpływa pozytywnie na zapobieganie zaparciom, gdyż naturalny odruch defekacji najsilniejszy jest właśnie w godzinach rannych i nie należy go hamować.

    Przyczyną zaparcia może być także zażywanie niektórych leków, np. przeciwdepresyjnych, przeciwbólowych, leków stosowanych w terapii nadciśnienia tętniczego, a także preparatów zawierających żelazo lub doustnych środków antykoncepcyjnych. Jeżeli to możliwe, aby zwalczyć zaparcia, należy odstawić leki je wywołujące.

    Leczenie defekacji dyssynergicznej opiera się na treningu defekacji.

     

    Leki na zaparcia

     

    Jak leczyć zaparcia? W przypadku nieskuteczności powyższych metod popularne jest stosowanie leków ziołowych, które mają zlikwidować zaparcia. Popularne zioła na zaparcia to liść senesu, kora kruszyny, korzeń rzewienia dłoniastego, owoc kminku. Zastosowanie znajdują także preparaty aloesu, olej rycynowy. Produkty roślinne są zazwyczaj dostępne bez recepty, należy jednak pamiętać, że także ich stosowanie niesie za sobą ryzyko działań niepożądanych. Ważne jest zastosowanie diety bogatoresztkowej.

    Leki na zaparcia (leki przeczyszczające) można podzielić ze względu na sposób działania:

    • preparaty zwiększające objętość stolca (powodujące pęcznienie) – nasiona babki płesznika;
    • leki osmotyczne (ściągające wodę do światła jelita) – makrogole, laktuloza, czopki na zaparcia – czopki glicerynowe, fosforany w postaci wlewek doodbytniczych;
    • leki pobudzające – antranoidy (np. tabletki zawierające liść senesu), bisakodyl;
    • leki zmiękczające stolec i preparaty zapewniające poślizg – dokuzan sodowy, ciekła parafina.

    Jeżeli zaparcia nigdy nie występowały i pojawiły się nagle, a zarazem występują inne, niepokojące objawy, należy zgłosić się do lekarza, który zajmie się leczeniem zaparć.

     

    Zaparcia w ciąży

     

    Zaparcia w ciąży są częstą dolegliwością. Ciężarnym również zaleca się picie dużej ilości płynów, właściwą podaż błonnika, w przypadku ciąży niepowikłanej – odpowiednio dostosowaną aktywność fizyczną. Drażniące preparaty przeczyszczające mogą spowodować skurcze macicy.

    Niewykluczone, że preparaty kory kruszyny, aloesu mogą działać teratogennie (toksycznie) na płód. Jako lek przeczyszczający w ciąży wskazana jest laktuloza. Możliwe jest również stosowanie doustne parafiny (należy uważać na zaburzenia we wchłanianiu witamin).

     

    Zaparcia u dzieci

     

    Zaparcia u dzieci wymagają stosowania diety bogatej w warzywa, produkty pełnoziarniste (dzieci powinny spożywać około 0,5 g błonnika pokarmowego na kilogram masy ciała na dobę, maksymalnie 35 g/dobę). Należy zachęcać dzieci do aktywności fizycznej oraz do picia wody. Ważne jest, aby zwrócić uwagę na częstą przyczynę zaparć u dzieci. Wypróżnienie może kojarzyć się dziecku z czymś nieprzyjemnym (ból podczas oddawania twardego stolca, przyuczanie dziecka do korzystania z nocnika w sposób dla niego stresujący), a to powoduje dalsze wstrzymywanie defekacji.

    Zaleca się podejmować próby oddania stolca przez dziecko około 10 minut po spożyciu posiłku. Warto postarać się tak uregulować rytm wypróżnień, aby dziecko miało potrzebę korzystania z toalety po powrocie do domu (w przedszkolu, szkole dziecko może nie czuć się komfortowo lub być tak zajęte zabawą, że będzie wstrzymywało oddawanie stolca). Objawem zaparcia u dzieci może być także brudzenie bielizny (nie należy go mylić z biegunką).

    Autor: lek. Karolina Kołodziejczak
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Zaparcia nawykowe
    Znaleziono: 3 wyników

    Powiązane filmy

    Znaleziono: 3 wyników
    Wyświetlaj: 10 20 wyników

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.