zarejestruj się zaloguj się

Jak dbać o wątrobę?

Tekst: Hanna Cholewa
Jak dbać o wątrobę?
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 26. maja, 2015

By skutecznie zadbać o wątrobę, konieczne jest nie tylko stosowanie odpowiedniej diety, ale także unikanie czynników ryzyka, które mogą prowadzić do rozwoju chorób wątroby. Tym, co uszkadza wątrobę jest – obok złej diety – alkohol. Aby dbać o wątrobę, należy zmniejszyć ryzyko zakażenia wirusowym zapaleniem wątroby. W tym przypadku konieczne staje się np. stosowanie antykoncepcji i uczęszczanie do sprawdzonych gabinetów kosmetycznych.

SPIS TREŚCI:

    Jak dieta wpływa na wątrobę?

     

    Wątroba jest magazynem substancji odżywczych, witamin, ważnych pierwiastków chemicznych. Dzięki niej spożyte pokarmy zostają przekształcone na istotne dla nas substancje chemiczne, m.in. glukozę i aminokwasy (małe cząsteczki, z których powstają białka). Żółć produkowana w wątrobie ułatwia wchłanianie tłuszczów oraz witamin rozpuszczalnych w tłuszczach, czyli witamin F, A, D, E i K.

    Stosowana dieta może wpłynąć na wątrobę w dwojaki sposób: albo ją wspomóc, albo zaszkodzić. W krajach Europy Zachodniej oraz w Ameryce Północnej coraz częstszym schorzeniem staje się niealkoholowa stłuszczeniowa choroba wątroby spowodowana zazwyczaj dietą z dużą zawartością tłuszczu, niewrażliwością tkanek na insulinę, siedzącym trybem życia i brakiem wysiłku fizycznego. W końcowym etapie wspomnianej choroby może rozwinąć się niewydolność wątroby, czyli tzw. marskość wątroby. Z powyższych względów niezwykle istotna jest wiedza, jak dbać o wątrobę.

     

    Jaką dietę wybrać, by zadbać o wątrobę?

     

    Aby wspomóc wątrobę, należy stosować zróżnicowaną dietę, w której posiłki są niezbyt obfite i regularne. Wskazane jest unikanie przejadania się. Należy też pamiętać, że pokarmy świeże są zazwyczaj zdrowsze dla wątroby.

    • Należy często spożywać produkty bogate w białko, np. mięso, drób, ryby, fasolę, groszek, soczewicę.
    • W miarę możliwości powinno się kupować produkty organiczne (produkty powszechnie znane jako bio) pozbawione zanieczyszczeń w postaci hormonów, antybiotyków, chemikaliów oraz pestycydów. Przed zjedzeniem owoców i warzyw należy je dokładnie umyć, aby usunąć z nich ślady pestycydów.
    • Produkty zbożowe powinny być gruboziarniste. Należy spożywać dużo owoców i warzyw, szczególnie pomarańczowych, żółtych, czerwonych oraz zielonych, np.: mango, oliwki, kiwi, szparagi, szpinak, paprykę, pomidory, brokuły, cytrusy, jabłka.
    • W diecie bardzo ważne są surowe warzywa o względnie dużej zawartości siarki (czosnek, kalafior, cebula, brukselka, kapusta, brokuły).
    • Owoce i warzywa należy gotować na parze lub piec, a nie gotować, aby nie straciły wartości odżywczej podczas przyrządzania. Należy  także zwracać uwagę na ich pochodzenie.
    • Należy unikać spożywania grzybów z niewiadomego źródła, gdyż wiele gatunków trujących można pomylić z jadalnymi, np. śmiertelny muchomor sromotnikowy w niektórych przypadkach do złudzenia przypomina jadalną czubajkę kanię. Niefortunna pomyłka może skończyć się koniecznością przeszczepu, transplantacji wątroby, a nawet śmiercią.
    • Nie wolno zapominać o spożywaniu obfitej ilości napojów, szczególnie wody (około 6–8 szklanek dziennie).

     

    Jak alkohol wpływa na wątrobę?

     

    Powszechnie wiadomo, iż wątroba oczyszcza organizm z alkoholu etylowego (komórki wątrobowe metabolizują alkohol). Należy pamiętać, że każda ilość alkoholu jest szkodliwa dla wątroby, ponieważ w procesie rozkładu etanolu powstaje aldehyd octowy – związek do 30 razy bardziej toksyczny niż sam etanol. Jeśli jednak decydujemy się na spożycie alkoholu, konieczne staje się zastosowanie pewnych ograniczeń.

    To, jak dbamy o wątrobę, zależy od ilości spożywanego alkoholu. Mężczyźni powinni ograniczyć dzienne spożycie alkoholu do maksymalnie 20–30 g w przeliczeniu na czysty etanol. Odpowiada to około 500–750 ml piwa, 200–300 ml wina lub 50–75 g wódki. U kobiet dzienne spożycie etanolu może wynosić maksymalnie 10–20 g, czyli 250–500 ml piwa, 100–200 ml wina lub 25–50 g wódki.

    Jednak, aby zapewnić wątrobie odpoczynek i możliwość regeneracji, nie powinno się pić alkoholu codziennie. Nadmierne spożywanie alkoholu, niezależnie od tego, czy pije się bardzo rzadko, ale w dużych ilościach, czy bardzo często, ale w małych ilościach, powoduje uszkodzenie wątroby – od jej stłuszczenia, poprzez zapalenie, do marskości. Aby powyższe komplikacje nie wystąpiły, trzeba pamiętać o kilku kwestiach:

    • każdy z nas toleruje inną ilość alkoholu, zależnie od płci, wieku, rasy i stanu zdrowia;
    • kobiety metabolizują alkohol gorzej niż mężczyźni oraz są bardziej podatne na choroby wątroby o podłożu alkoholowym, nawet jeśli spożywają go mniej niż mężczyźni;
    • nie można mieszać alkoholu z lekami – nawet tak powszechny lek, jak paracetamol w połączeniu z alkoholem może spowodować niewydolność wątroby;
    • przekonanie o tym, że np. wódka jest bardziej/mniej szkodliwa niż inne alkohole jest błędne; szkodliwość trunku zależy od spożytej ilości, a nie rodzaju;
    • zdiagnozowanie choroby wątroby (np. wirusowego zapalenia wątroby) powinno być równoznaczne z zakazem spożywania alkoholu, aby nie pogorszyć stanu chorego narządu.

     

    Jak zadbać o wątrobę – wirusowe choroby wątroby

     

    Wyjeżdżając w podróż, szczególnie do krajów egzotycznych, należy rozważyć wykonanie szczepienia ochronnego. Ma to szczególne znaczenie w przypadku wirusowego zapalenia wątroby typu A i B. W wyniku kontaktu z wirusem może dojść do zakażenia i do zapalenia wątroby, a nawet marskości oraz rozwoju nowotworu.

    Szczepienia te są ujęte w Programie Szczepień Ochronnych Ministerstwa Zdrowia (w zakładce „Zalecane”). To szczepienia, które powinniśmy wykonać przed podróżą, ale za które musimy zapłacić sami. Należą do nich szczepienia przeciw:

    • wirusowemu zapaleniu wątroby typu A (WZW A) przenoszonemu przez zanieczyszczony pokarm lub wodę; otrzymuje się 2 dawki szczepionki w odstępie 6–12 miesięcy;
    • wirusowemu zapaleniu wątroby typu B (WZW B) transmitowanemu poprzez kontakty seksualne lub krew; otrzymuje się 3 dawki, w dniu 0, dniu 30 i po 6 miesiącach.

    Oprócz szczepionek dostępne są również inne preparaty, które mogą zmniejszyć ryzyko zakażenia innymi chorobami uszkadzającymi wątrobę. Należą do nich m.in. leki, np. doustne leki zapobiegające malarii – chorobie pierwotniakowej przenoszonej przez komary, gdzie niszczeniu ulegają krwinki czerwone. Leki te przyjmuje się przed wyjazdem, w trakcie oraz po powrocie do Polski. Trzeba pamiętać, iż zarówno szczepionki, jak i inne leki należy obowiązkowo przyjmować wedle wskazań producenta. Pomijanie niektórych dawek może skutkować niewystarczającą ochroną i zachorowaniem.

     

    Wirusowe zapalenie wątroby a seks

     

    Dbałość o wątrobę wiąże się również z zachowaniami seksualnymi. Należy pamiętać o tym, że ochrona przed chorobami zakaźnymi przenoszonymi drogą płciową wymaga stosowania barier mechanicznych, np. prezerwatyw, a nie jedynie antykoncepcji hormonalnej.

    Antykoncepcja hormonalna zabezpiecza tylko przed niechcianą ciążą, ale nie przed chorobami zakaźnymi. Trzy z najczęstszych wirusowych zapaleń wątroby, czyli wirusowe zapalenie wątroby typu A, B i C, mogą zostać przeniesione drogą płciową.

    WZW A może być przeniesione podczas seksu analnego, WZW B przy kontakcie z krwią lub podczas seksu waginalnego, a WZW C w czasie kontaktu z krwią, co może zdarzyć się również podczas stosunku. O ile na WZW A i B istnieją szczepionki, o tyle na WZW C szczepienie jest jeszcze niedostępne. Wirusy zapalenia wątroby po przejściu w stan przewlekły mogą prowadzić do marskości wątroby, a nawet raka wątrobowokomórkowego.

     

    WZW a zabiegi kosmetyczne i kolczykowanie

     

    Wirusowe zapalenie wątroby typu C i B może zostać przeniesione przez zanieczyszczone narzędzia używane podczas wykonywania tatuaży, zabiegów manicure i pedicure oraz makijażu permanentnego. Z tego względu należy poddawać się wymienionym procedurom jedynie w salonach spełniających wysokie standardy. Przed zdecydowaniem się na zabieg należy m.in. upewnić się, że:

    • zakład sterylizuje przyrządy w autoklawie, specjalnej maszynie, która jest w stanie zabić wirusa WZW;
    • zakład jest czysty;
    • pracownicy noszą czyste fartuchy, myją lub dezynfekują ręce przed zabiegami kosmetycznymi, noszą rękawiczki, jeśli istnieje możliwość kontaktu z krwią, innymi płynami ustrojowymi lub tkankami;
    • pracownicy używają zawsze nowych, jednorazowych igieł i świeżych tuszów/barwników.

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.