zarejestruj się zaloguj się

Jak chronić wątrobę? Jak zapobiegać chorobie i uszkodzeniu wątroby?

Tekst: lek. Sylwia Jastrzębowska
Jak chronić wątrobę? Jak zapobiegać chorobie i uszkodzeniu wątroby?
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 14. kwietnia, 2016

Ze względu na szereg ważnych funkcji, jakie spełnia wątroba, należy szczególnie zatroszczyć się o jej prawidłowe funkcjonowanie. Aby chronić wątrobę, warto stosować się do zaleceń diety wątrobowej, które koncentrują się m.in. na ograniczeniu spożycia tłuszczów i alkoholu, a także zażywania niektórych leków. Działanie wątroby wesprą także suplementy na bazie leczniczych roślin.

SPIS TREŚCI:

    Jak dbać o wątrobę?

     

    Aby chronić wątrobę należy przede wszystkim unikać alkoholu i to w każdej postaci. Szczególnie szkodliwe są alkohole wysokoprocentowe – wódki, koniaki, whisky. Drugim przykazaniem jest unikanie nadmiernej ilości tłuszczów zwierzęcych w diecie. Wbrew panującej opinii, że „kieliszek” nie zaszkodzi, jeśli przegryziemy go czymś tłustym, takie połączenie jest podwójnie szkodliwe dla wątroby. Warto pamiętać o regularnych posiłkach, utrzymywaniu prawidłowej wagi – bez gwałtownych wahań masy ciała.

    By dbać o wątrobę, warto wystrzegać się zażywania nadmiaru leków i pamiętać, aby informować lekarza o przyjmowanych tabletkach dostępnych bez recepty, czy innych preparatach np. środkach antykoncepcyjnych w przypadku kobiet. Połączenie kilku popularnych leków np. na przeziębienie, może okazać się toksyczne dla wątroby. Wiele z preparatów złożonych zawiera w składzie wspomniany paracetamol, którego dawka toksyczna wynosi już 5 gramów dla osoby dorosłej. Znaczne jej przekroczenie może doprowadzić nawet do uszkodzenia wątroby.

    Profilaktyka i regularne wizyty u lekarza pozwolą kontrolować stan wątroby. Raz na kilka lat warto wykonać usg oraz badania w kierunku infekcji wirusami wątrobowymi, zwłaszcza u osób które mogły być narażone na zakażenie (przebyte narażenie na kontakt z krwią innej osoby, transfuzje, operacje i zabiegi inwazyjne, w tym kosmetyczne, wykonywanie tatuaży itp., przygodne stosunki seksualne). Infekcji wirusem HBV zapobiega szczepionka, natomiast przeciw wirusowi HCV do tej pory nie opracowano skutecznej szczepionki.

     

    Co szkodzi wątrobie i powoduje jej uszkodzenie?

     

    Czynnikiem szkodliwym dla wątroby są infekcje wirusowe i bakteryjne (głównie zakażenie wirusem HBV i HCV), narażenie na toksyny środowiskowe np. metale ciężkie czy wreszcie – zatrucia grzybami. Co roku zdarzają się przypadki śmiertelnego zatrucia muchomorem sromotnikowym, który powoduje nieodwracalne uszkodzenie hepatocytów.

    Wątrobie szkodzi ponadto otyłość, ale także gwałtowne zmiany masy ciała np. w wyniku drakońskich diet, nieregularny tryb życia – niedobór snu i rzadkie, ale obfite posiłki. Otyłość oraz cukrzycą wiążą się także ze zmianami w gospodarce węglowodanowej i lipidowej, które skutkują nadmiernym odkładaniem się lipidów w wątrobie, prowadząc ostatecznie do stłuszczenia wątroby. Jest to pierwszy krok do rozwoju stłuszczeniowego zapalenia wątroby i ostatecznie marskości wątroby.

    Czynnikiem, który w ogromnym stopniu szkodzi wątrobie jest alkohol. Nadużywanie napojów wysokoprocentowych prowadzi do wzrostu markerów uszkodzenia wątroby we krwi (m.in. transaminaz), a w obrazie ultrasonograficznym lekarz stwierdza obraz stłuszczenia. Przy dalszym nadużywaniu alkoholu proces uszkadzania przechodzi w fazę nieodwracalną, tkanki tworzące wątrobę zostają zastępowane przez tkankę włóknistą, co przypomina powstawanie blizny. W takim przypadku wątroba przestaje stopniowo, ale nieuchronnie spełniać swoje funkcje. Ratunkiem zostaje jedynie przeszczep od odpowiedniego dawcy.

     

    Jakie leki szkodzą wątrobie?

     

    Komórki budujące wątrobę – hepatocyty, należą do struktur niezwykle wrażliwych na uszkodzenia. Tkanka wątroby jest szczególnie wrażliwa na substancje, które znajdują się w naszej diecie: alkohol, tłuste i ciężkostrawne pokarmy, nadmiar leków, w tym antybiotyków i popularnych leków przeciwbólowych. Do leków szczególnie szkodliwych dla wątroby nalezą:

    • leki przeciwgruźlicze;
    • niektóre antybiotyki stosowane w dużych dawkach;
    • leki przeciwpadaczkowe;
    • leki hormonalne i doustne leki antykoncepcyjne.

     

    Dieta wątrobowa – dieta na regenerację wątroby

     

    Kilka prostych zasad, o których wystarczy pamiętać przygotowując posiłki, pozwoli łatwo wspomóc pracę wątroby. A zatem, jak dbać o wątrobę? Przede wszystkim należy stosować dietę bogatą w białko i węglowodany z ograniczeniem tłuszczu i błonnika. W praktyce oznacza to unikanie potraw smażonych, grillowanych, tłustych wędlin i mięsa, grzybów, ostrych przypraw, pokarmów wzdymających (rośliny strączkowe), czosnku, cebuli, szpinaku, szczawiu i oczywiście alkoholu.

    Dieta na wątrobę nie zakłada całkowitej eliminacji tłuszczu z diety, ale stosowanie go w postaci łatwostrawnej. Warto sięgnąć po tłuszcze pochodzące z ryb i orzechów, oliwę z oliwek, olej słonecznikowy. Posiłki powinny być mniejsze i częstsze, optymalnie 5 razy na dobę. Najlepsze dla wątroby są potrawy gotowane na parze lub w wodzie, ewentualnie pieczone w pergaminie lub duszone bez dodatku tłuszczu. Na talerzu powinny dominować chude wędliny i mięso, ryby, odtłuszczony nabiał i mleko, białe pieczywo, świeże owoce i warzywa z wyjątkiem wspomnianych wyżej.

     

    Suplementy na wątrobę – jak wybrać dobre leki i zioła na wątrobę?

     

    Dla sprawnego działania wątroby niezbędne są między innymi antyoksydanty, czyli przeciwutleniacze takie jak witamina C, beta-karoten, witamina A i E. Wątroba potrzebuje także obecnych w rybach morskich kwasów omega 3 i 6. Ich najlepszym źródłem jest racjonalna i zdrowa dieta, jednak znajdziemy je także w suplementach dostępnych bez recepty. Podobnie, jak naturalne substancje roślinne wspomagające wytwarzanie żółci w wątrobie i procesy metaboliczne. Najlepsze zioła na wątrobę występujące w składzie suplementów to:

    • wyciąg z liści karczocha;
    • ostropest;
    • lecytyna sojowa;
    • cholina;
    • ornityna;
    • ekstrakt z liścia mięty pieprzowej;
    • ekstrakt z korzenia mniszka lekarskiego;
    • fosfolipidy, czyli estry kwasu cholinofosforowego i nienasyconych kwasów tłuszczowych – linolowego, linolenowego, oleinowego.

    Należy pamiętać, że zażywanie suplementów musi iść z parze ze zdrowym trybem życia. Jedynie połączenie tych elementów umożliwi regenerację wątroby i wsparcie zachodzących w niej procesów.

    Autor: lek. Sylwia Jastrzębowska

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.