zarejestruj się zaloguj się

Grzybica przewodu pokarmowego – przyczyny, objawy, leczenie

Tekst: lek. Karolina Kołodziejczak
Dodane: 18. maja, 2015

Grzybica przewodu pokarmowego to choroba, która może dotyczyć drogi pokarmowej na każdym odcinku (grzybica przełyku, grzybica żołądka, grzybica jelit) i dawać różne objawy w zależności od umiejscowienia. Grzybice zazwyczaj występują u osób z zaburzeniami odporności lub po antybiotyku. W leczeniu grzybicy przewodu pokarmowego stosuje się leki przeciwgrzybicze.

SPIS TREŚCI:

    Czym jest grzybica przewodu pokarmowego?

     

    Grzybica przewodu pokarmowego jest infekcyjną chorobą wywołaną przez grzyby. Częstym czynnikiem chorobotwórczym są grzyby z rodzaju Candida (stąd inna nazwa grzybicy – kandydoza), zwykle Candida albicans (należy do drożdżaków). Także grzyby należące do rodzaju Histoplasma, Coccidioides, Blastomyces oraz Aspergillus mogą wywoływać grzybicę u ludzi.

    Grzyby, głównie drożdżaki (np. Candida albicans) są obecne w przewodzie pokarmowym u wielu zdrowych ludzi, są elementem prawidłowej flory ustroju i nie wywołują objawów. Nosicielstwo (bezobjawowa obecność Candida albicans) nie wymaga leczenia u osób bez obciążeń. 

    W ciągu ostatnich dziesięcioleci, w wyniku rozwoju medycyny, pojawienia się nowych metod leczenia (np. transplantacji), stosowania na szeroką skalę antybiotyków i pojawienia się innych sprzyjających czynników, doszło do wzrostu częstości zachorowań na grzybicę przewodu pokarmowego.

    Kandydoza przewodu pokarmowego może być grzybicą:

     

    Przyczyny grzybicy przewodu pokarmowego

     

    W większości przypadków grzybice przewodu pokarmowego występują u osób, u których obecne są czynniki ryzyka grzybicy. Chorzy z zaburzeniami odporności są bardziej narażeni na grzybicę. Sprzyjać powstaniu grzybicy mogą choroby przewlekłe, stosowanie niektórych leków, a nawet nieprawidłowa dieta.

    Na wzrost ryzyka rozwoju grzybicy przewodu pokarmowego wpływają następujące czynniki:

    • długotrwała antybiotykoterapia,
    • przewlekłe leczenie glikokortykosteroidami (GKS), cytostatykami, lekami stosowanymi w terapii choroby wrzodowej, lekami immunosupresyjnymi,
    • AIDS,
    • niedożywienie (np. wynikające z zaburzeń wchłaniania),
    • niedoczynność nadnerczy, niedoczynność tarczycy, niedoczynność przytarczyc,
    • nowotwory, w tym choroby hematologiczne (chłoniaki, białaczki),
    • cukrzyca (niewyrównana),
    • toczeń rumieniowaty układowy,
    • choroby zakaźne (o etiologii bakteryjnej, wirusowej),
    • twardzina, achalazja przełyku (powodują zaleganie pokarmu w przełyku),
    • transplantacje, zabiegi protezowania, cewnikowania,
    • nadużywanie alkoholu, zażywanie narkotyków,
    • niska urodzeniowa masa ciała noworodków,
    • podeszły wiek,
    • leczenie na oddziałach intensywnej terapii,
    • rany po zabiegach, urazach,
    • niedobór żelaza, witamin (A, B1 – tiamina, B2 – ryboflawina),
    • dieta bogata w węglowodany,
    • nieodpowiednia higiena jamy ustnej, smoczków (w przypadku dzieci), źle dopasowane protezy zębowe.

     

    Objawy grzybicy przewodu pokarmowego

     

    Grzybica przewodu pokarmowego daje objawy w zależności od miejsca jej występowania.

    Objawy grzybicy jamy ustnej:

    • białawy nalot na języku i w jamie ustnej, wyglądający jak zsiadłe mleko, na policzkach, dziąsłach, języku (u niemowląt nazywa się te zmiany pleśniawkami),
    • u dorosłych dno zmian może krwawić przy próbie ich usunięcia,
    • suchość w jamie ustnej,
    • zaburzenia odczuwania smaku.

    Kandydoza jamy ustnej może się objawiać także czerwonymi plamami z nadżerkami (miejsca zanikania błony śluzowej), wygładzaniem się języka, obecny jest ból. Powyższe symptomy mogą wiązać się ze stosowaną antybiotykoterapią (kandydoza ostra poantybiotykowa). Zakażeniem grzybiczym jest także zapalenie kącików ust (tzw. zajady) – bolesne pęknięcia kątów ust.

    Objawy grzybicy przełyku to:

    Często stwierdza się jednocześnie zmiany grzybicze w jamie ustnej, kandydoza przełyku może jednak także przebiegać bezobjawowo.

    Objawy grzybicy żołądka i dwunastnicy:

    • uczucie pełności w górnych partiach brzucha,
    • nudności,
    • wymioty,
    • bolesność nadbrzusza,
    • utrata apetytu,
    • krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego.

    Nie są to objawy typowe dla grzybicy żołądka i mogą być także symptomami innych chorób.

    Objawy grzybicy jelit:

    • biegunka,
    • wzdęcia,
    • oddawanie stolca tłuszczowego,
    • krwawienie z dolnego odcinka układu pokarmowego,
    • świąd (jeżeli zajęta jest skóra w pobliżu odbytu).

     

    Grzybica przewodu pokarmowego – rozpoznanie

     

    Do rozpoznania grzybicy przełyku wykorzystuje się gastroskopię, dzięki której można zobaczyć białe masy znajdujące się na zapalnie zmienionej błonie śluzowej. W zależności od stopnia nasilenia kandydozy przełyku nalotom może towarzyszyć obrzęk, obecne mogą być też owrzodzenia.

    W trakcie gastroskopii pobierane są wycinki błony śluzowej do badania histologicznego. Wykonuje się posiew. Badaniem pomocniczym może być także badanie radiologiczne, nie jest ono jednak w stanie wskazać bezpośrednio na grzybiczą przyczynę zmian.

    W rozpoznaniu kandydozy dalszych odcinków przewodu pokarmowego wykorzystuje się także badania endoskopowe, badanie histopatologiczne wycinków, a także wykrywanie przeciwciał przeciwgrzybiczych lub antygenów we krwi. Można również wykonać posiew stolca (grzyb może zostać wyhodowany również u zdrowego człowieka).

     

    Leczenie i profilaktyka grzybicy przewodu pokarmowego

     

    Kandydoza jamy ustnej zwykle wymaga leczenia miejscowego nystatyną, klotrimazolem. W przypadku zakażenia cięższego zalecany jest flukonazol. W leczeniu grzybicy przełyku stosuje się flukonazol doustnie, może być wymagane leczenie dożylne flukonazolem, amfoterycyną B.

    W leczeniu grzybicy dalszych odcinków przewodu pokarmowego stosuje się leki przeciwgrzybicze, np. amfoterycynę B, nystatynę, flukonazol, itrakonazol.

    Jak zapobiegać grzybicy? Należy w miarę możliwości kontrolować wyżej wymienione czynniki ryzyka grzybicy. Prawidłowo leczyć choroby przewlekłe, np. kontrolować i utrzymywać prawidłowe stężenia glukozy w przypadku cukrzycy, nie nadużywać alkoholu. W zapobieganiu grzybicy, jak i przy jej występowaniu zaleca się stosowanie diety ubogiej w cukry proste, a bogatej w pokarmy zawierające błonnik i witaminy, np. warzywa.

     

    Grzybica przewodu pokarmowego po antybiotyku

     

    Ilość drożdżaków kolonizujących (zasiedlających) przewód pokarmowy może ulec zwiększeniu po leczeniu antybiotykiem (szczególnie długotrwałym stosowaniu antybiotyku o szerokim zakresie działania). W celu zachowania prawidłowej flory przewodu pokarmowego i uniknięcia grzybicy przewodu pokarmowego po antybiotykoterapii należy stosować probiotyk w trakcie leczenia.

    Autor: lek. Karolina Kołodziejczak

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.