zarejestruj się zaloguj się

Choroby jelit

Tekst: lek. Dorota Podlipniak
Choroby jelit
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 11. marca, 2014

Choroby jelit obejmują dużą grupę schorzeń, które jako jedne z najczęstszych powodują nieprzyjemne dla pacjenta dolegliwości oraz są przyczyną regularnych wizyt u lekarzy. Wśród chorób jelit występują np.: celiakia, zespół krótkiego jelita, zespół jelita drażliwego, choroba Hirschsprunga czy rak jelita grubego i polipy jelita grubego. Problemem dla bardzo wielu pacjentów są także m.in. hemoroidy oraz zaparcia idiopatyczne.

lek. Dorota Podlipniak
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Celiakia

     

    Przykładem występującej często choroby jelit (1 na 100–300 urodzeń) jest celiakia, zwana także chorobą trzewną. Przebiega ona u wielu ludzi bez żadnych objawów, dlatego spora część osób nie wie, że choruje, a średni czas diagnozy wynosi około 10 lat. Zapalenie jelita cienkiego jest wywoływane przez gluten obecny w produktach spożywczych. Leczenie jest proste – stosowanie diety pozbawionej glutenu szybko eliminuje dolegliwości i już po kilku tygodniach stan zapalny ściany jelita ustępuje. Rokowanie jest więc bardzo dobre, ale nieleczona celiakia zwiększa ryzyko zachorowania na nowotwory jelit.

     

    Choroby jelita cienkiego

     

    Zespół krótkiego jelita to o wiele rzadsza wśród chorób jelit, polegająca na wyłączeniu części lub całości jelita cienkiego z pełnionych funkcji. Jest jednak warta uwagi ze względu na przewlekłe, uciążliwe dolegliwości, jakie powoduje (uporczywe biegunki, niedożywienie) i trudności w postawieniu właściwej diagnozy. Wymaga kompleksowego, specjalistycznego leczenia oraz opieki poradni żywieniowych i przestrzegania specyficznej diety.

    Inną, niezwykle rzadką i jak dotąd słabo poznaną chorobą jelit jest choroba Whipple’a – zakażenie wywołane przez niedawno zidentyfikowaną bakterię, która może atakować wiele ważnych dla życia narządów. Istotne jest postawienie jak najwcześniej diagnozy i wdrożenie prawidłowego leczenia (antybiotykoterapii), aby zapobiec groźnym powikłaniom, zwłaszcza ze strony układu nerwowego.

    Uchyłki jelita cienkiego zdarzają się bardzo rzadko. Na uwagę zasługuje uchyłek Meckela, który jest najczęstszą spośród wad wrodzonych jelita cienkiego. Zazwyczaj nie powoduje on żadnych dolegliwości i jest stwierdzany przypadkowo. Groźne, jeśli do nich dojdzie, są powikłania, takie jak krwawienie (niekiedy bardzo masywne), niedrożność przewodu pokarmowego, przetoki, które wymagają leczenia operacyjnego.

     

    Zespół jelita drażliwego

     

    Zespół jelita drażliwego to przewlekła choroba jelit, obejmująca zarówno jelito cienkie, jak i jelito grube. Około 20–40% dorosłej populacji (w wieku najczęściej 30–40 lat) cierpi na różne dolegliwości dyspeptyczne:

    • bóle brzucha,
    • nudności,
    • wymioty,
    • zaparcia,
    • biegunki, których nie można powiązać z przyczynami organicznymi.

    Rozpoznanie stawia się przez wykluczenie chorób organicznych na podstawie wytycznych rzymskich III. Chociaż choroba ma przebieg łagodny i nie powoduje wyniszczenia organizmu, to często nawraca, jest uciążliwa i wymaga stosowania odpowiedniej diety oraz dobrej współpracy lekarza z chorym.

    Jedną z najczęstszych chorób jelit, która dotyczy około 1/3 populacji osób po 60. roku życia są uchyłki jelita grubego, zaliczane do chorób cywilizacyjnych. Za główną przyczynę powstawania uwypukleń błony śluzowej jelita uznaje się dietę ubogą w błonnik. Tylko u 20–30% ludzi uchyłki powodują objawy w postaci bólów brzucha, problemów z wypróżnianiem oraz wzdęcia. Zwykle wystarcza wprowadzenie do jadłospisu większej ilości świeżych warzyw, owoców oraz otrębów pszennych.

     

    Polipy jelita grubego

     

    Polipy jelita grubego występują u bardzo wielu osób, choć często są wykrywane przypadkowo podczas kontrolnej kolonoskopii. Małe (poniżej 1 cm) nie powodują dolegliwości, te większe mogą być przyczyną domieszki krwi lub śluzu w stolcu, niedokrwistości i uczucia parcia na stolec. Stwierdzenie polipa w badaniu endoskopowym jest wskazaniem do jego usunięcia i zbadania przez histopatologa, ponieważ niektóre typy (gruczolaki) mogą predysponować do rozwoju raka jelita grubego.

     

    Rak jelita grubego

     

    Do genetycznie uwarunkowanych nowotworów jelita grubego należą: zespół polipowatości rodzinnej (FAP) oraz dziedziczny rak niezwiązany z polipowatością (HNPCC, zespół Lyncha). Nie są to choroby bardzo częste, ale warto o nich pamiętać. W przypadku FAP-u całe jelito grube usłane jest setkami polipów. Wiadomo, że każdy chory przed 40 rokiem życia zachoruje na raka.

    Dlatego tak ważne jest wczesne postawienie diagnozy i regularne, coroczne wykonywanie badań endoskopowych po 10–12 roku życia. Leczenie jest okaleczające – u chorych wykonuje się profilaktyczne usunięcie jelita grubego. Zespół Lyncha stanowi 3–5% wszystkich raków jelita grubego i, niestety, może zajmować także inne narządy: macicę, jajniki, żołądek. Osoby spokrewnione z chorymi wymagają diagnostyki genetycznej oraz systematycznych badań kolonoskopowych.

    Rak jelita grubego jest drugą przyczyną zgonów na nowotwory złośliwe w Polsce. Stale przybywa nowych przypadków zachorowań. Niezwykle ważna jest profilaktyka i wykonywanie przesiewowych badań kolonoskopowych, zwłaszcza po 50 roku życia. Objawy alarmujące (nagła utarta masy ciała, domieszka krwi w stolcu, ciemne, smoliste stolce, naprzemienne zaparcia i biegunki) powinny skłonić do szybkiej wizyty u lekarza. Wcześnie wykryty rak jelita grubego jest w ponad 85% wyleczalny.

     

    Choroba Hirschsprunga, nieswoiste zapalenia jelit

     

    Dość częstym (1 na 5000 urodzeń) wrodzonym schorzeniem jelita grubego jest choroba Hirschsprunga. Skutkiem braku zwojów nerwowych na pewnej długości ściany jelita są zaparcia, które pojawiają się tuż po urodzeniu dziecka. Zazwyczaj rozpoznanie nie jest trudne i kończy się wycięciem chorego fragmentu jelita. Zdarzają się jednak sytuacje, w których fragment jelita bez unerwienia jest tak krótki, że objawy pojawiają się w późniejszym wieku, narastają pomału i dostarczają trudności w ustaleniu ich przyczyny.

    Narastającym problemem zdrowotnym, który dotyczy coraz szerszej grupy osób, także bardzo młodych, są nieswoiste zapalne choroby jelit:

    Obydwie mają przebieg przewlekły, nie da się ich całkowicie wyleczyć, a terapia polega na zmniejszaniu dolegliwości i utrzymywaniu jak najdłuższych okresów remisji. Powodują szereg męczących dolegliwości: biegunki, domieszkę krwi w kale, utratę masy ciała, niedożywienie, bóle brzucha. Chorzy pozostają przez całe życie pod opieką specjalistycznych poradni. Nadzieją na lepszą skuteczność leczenia są leki biologiczne, ciągle jednak bardzo drogie i trudno dostępne.

     

    Hemoroidy i zaparcia

     

    Guzki krwawnicze, potocznie zwane żylakami odbytu są przypadłością, na którą cierpi ponad połowa populacji ludzi dorosłych. Powodują szereg niemiłych dolegliwości, takich jak:

    • swędzenie, pieczenie okolicy odbytu,
    • niekiedy ból w trakcie wypróżniania,
    • zaparcia,
    • może pojawić się także domieszka świeżej krwi w kale.

    Rozpoznanie nie nastręcza trudności, a leczenie polega na zapobieganiu zaparciom przez stosowanie diety bogatej w błonnik. W aptekach dostępnych jest wiele maści i czopków doodbytniczych, które łagodzą dolegliwości. Dobrą, domową metodą są także ciepłe nasiadówki.

    Powszechnym problemem, zwłaszcza wśród osób starszych są zaparcia idiopatyczne. Najczęstszą przyczyną kłopotów z wypróżnieniem jest dieta uboga w błonnik oraz siedzący tryb życia, jaki prowadzi wiele osób.

    Aby postawić rozpoznanie, należy najpierw wykluczyć inne powody zaparć, m.in. przyczyny nowotworowe. Poprawę u większości osób uzyskuje się po wprowadzeniu zmian w żywieniu, zwiększeniu ilości ćwiczeń ruchowych oraz podawaniu łagodnych środków przeczyszczających, np. laktulozy. Dokładne badania czynnościowe jelita grubego są zalecane u osób z uporczywymi zaparciami, które nie reagują na standardowe leczenie.

    Autor: lek. Dorota Podlipniak
    Znaleziono: 5 wyników

    Powiązane filmy

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.