zarejestruj się zaloguj się

Choroby dietozależne

Tekst: mgr Paulina Kruk
Choroby dietozależne
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 12. maja, 2014

Stosowanie odpowiedniej diety jest elementem kluczowym w dietoterapii chorób. Pozwala ona zmniejszyć dolegliwości zdrowotne, może doprowadzić do znacznej poprawy stanu zdrowia, jak również do całkowitego wyleczenia chorego. Odpowiednio skomponowana dieta niejednokrotnie przynosi ulgę pacjentom chorującym m.in. na cukrzycę, chorobę nadciśnieniową, miażdżycę, chorobę wrzodową oraz kamicę nerkową.

mgr Paulina Kruk
AUTOR
mgr Paulina Kruk dietetyk
SPIS TREŚCI:

    Dieta w cukrzycy

     

    Niezależnie od typu choroby, dieta stanowi istotny element leczenia. Bagatelizowanie jej może doprowadzić do uszkodzenia wzroku, zaburzonego funkcjonowania układu moczowego oraz pracy serca.

    Do chorób dietozależnych należy cukrzyca. Jej objawy to:

    • podwyższony poziom glukozy,
    • wzmożone pragnienie,
    • wzmożone oddawanie moczu,
    • zwiększone łaknienie,
    • zmniejszenie masy ciała,
    • osłabienie, zmęczenie.

    Celem dietoterapii jest wyrównanie cukrzycy, utrzymanie prawidłowej masy ciała oraz zapobieganie powikłaniom. W ostatnich latach coraz częściej stosuje się metodę opartą o niski indeks glikemiczny (IG).

    Indeks glikemiczny określa szybkość z jaką wzrasta glukoza we krwi. Produkty z IG poniżej 55 mogą być spożywane przez diabetyków. Należą do nich: pełne pieczywo, makaron razowy, ryż brązowy, płatki owsiane, surowa marchewka, warzywa, niektóre owoce, chudy nabiał, mięso, warzywa strączkowe. Powinno się unikać m.in. słodyczy, ziemniaków, białego pieczywa, tłustego mięsa i nabiału, kukurydzy, buraków, gotowanej marchewki. Wpływają one na zwiększenie ilości insuliny we krwi oraz przybieranie na wadze.

    Podczas przyrządzania posiłków należy pamiętać o:

    • gotowaniu na parze, pieczeniu bądź duszeniu,
    • unikaniu potraw smażonych,
    • jedzeniu surowych owoców i warzyw,
    • nierozgotowywaniu potraw (zwiększa to IG potrawy),
    • unikaniu dodawania soli kuchennej,
    • dodatkach ziołowych przypraw.

    Oprócz odpowiedniej dietoterapii wskazany jest przede wszystkim wysiłek fizyczny, dopasowany indywidualnie do pacjenta. Aktywność ruchowa wpływa korzystnie na zachowanie odpowiedniego poziomu glukozy we krwi.

     

    Dieta przy nadciśnieniu

     

    Kolejną z chorób dietozależnych jest nadciśnienie tętnicze. Dieta w tej chorobie nie różni się bardzo od racjonalnego żywienia. Powinna być odpowiednio zbilansowana, o niskiej zawartości tłuszczów nasyconych oraz odpowiedniej ilości energii. Oprócz diety należy wprowadzić aktywność fizyczną, przestać palić papierosy oraz unikać stresu. Objawami nadciśnienia tętniczego są:

    • bóle głowy (zwłaszcza w obrębie potylicy),
    • zawroty głowy,
    • bezsenność,
    • zaburzenia widzenia i orientacji,
    • nawracające krwawienia z nosa,
    • przyspieszona praca serca.

    Celem żywienia jest w głównej mierze ograniczenie spożycia soli kuchennej (do 1–3 g). Sól można zastąpić solą potasową oraz przyprawami ziołowymi (np. czosnkiem, który ma działanie obniżające ciśnienie). Pokarmy mają być łatwostrawne, gotowane na parze bądź duszone. Należy zwiększyć spożycie potasu – ma on działanie ochronne dla mózgu. Potas znajdziemy w kaszach, mięsie, pieczywie żytnim, płatkach owsianych, rybach, pomidorach, szpinaku, bananach, rodzynkach, otrębach pszennych i owsianych.

    Wskazane jest zwiększenie ilości witamin w diecie, szczególnie witaminy C (przy lekach moczopędnych podawanych u chorych wzmaga się wydalanie witamin wraz z moczem). Zwiększona ilość owoców i warzyw wpłynie pozytywnie na chorego. Należy unikać produktów podnoszących ciśnienie krwi: kawy, alkoholu i mocnej herbaty. Produkty bogate w sód (słone paluszki, chipsy, orzeszki solone, wędliny) należy również odstawić.

     

    Miażdżyca a dieta

     

    Miażdżyca polega na odkładaniu się w tętnicach cholesterolu i tłuszczów oraz tworzeniu blaszek miażdżycowych. W razie niepodjęcia żadnych kroków, w przypadku tej z chorób dietozależnych dochodzi do zgrubienia ściany tętnic i ich zwężenia. Przyczynami powstawania miażdżycy są:

    • nieprawidłowe odżywianie – duża zawartość tłuszczów nasyconych oraz cholesterolu,
    • nadciśnienie tętnicze,
    • otyłość,
    • mała aktywność fizyczna,
    • palenie papierosów,
    • stres,
    • geny.

    W zależności od umiejscowienia miażdżycy występują różne objawy. Jeśli doszło do miażdżycy tętnic mózgowych, pojawiają się bóle i zawroty głowy, szum w uszach, bezsenność. Miażdżyca w kończynach objawia się bolesnymi skurczami (podczas chodzenia) w łydkach lub udach.

    Żywienie w miażdżycy polega na:

    • ograniczeniu tłuszczu,
    • ograniczeniu spożycia cholesterolu,
    • zwiększeniu ilości błonnika w diecie,
    • normalizacji masy ciała (w przypadku nadwagi).

    Spożywanie odpowiednich tłuszczów wpłynie korzystnie na stężenie HDL i LDL chorego. Należy zwiększyć spożycie kwasów tłuszczowych wielonienasyconych (oleje rybne i roślinne) oraz jednonienasyconych (oliwa z oliwek, olej rzepakowy bezerukowy). Potrawy przygotowujemy podobnie jak w przypadku nadciśnienia tętniczego. Należy jadać produkty mleczne z małą zawartością tłuszczu. Masło używać sporadycznie, natomiast jajka jadać nie częściej niż 2 razy w tygodniu.

    Wskazane jest zmniejszenie spożycia tłuszczów, podrobów, słodyczy, potraw słonych, „fast foodów” oraz alkoholu. Zdrowe odżywianie razem z aktywnością fizyczną stosuje się zarówno w leczeniu, jak i profilaktyce miażdżycy.

     

    Dieta w chorobie wrzodowej

     

    Choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy polega na tworzeniu się ubytków w błonie śluzowej. Groźnym powikłaniem jest drążenie wrzodów do innych narządów – stanowi to zagrożenie dla życia pacjenta. Najczęściej przyczyną choroby jest bakteria Helicobacter pylori. Wykrywa się ją także u zdrowych osób. Zakażeniom sprzyja niski poziom higieny oraz trudne warunki bytowe.

    Objawem choroby jest ból w nadbrzuszu; pojawia się on okresowo – zwykle wiosną i jesienią, przy wrzodach żołądka nasila się pół godziny po jedzeniu, natomiast do 2–3 godzin przy wrzodach dwunastnicy.

    Wskazane produkty przy chorobie wrzodowej:

    • mleko, masło, śmietana,
    • kasze drobne i płatki zbożowe,
    • pieczywo pszenne,
    • gotowane owoce, przeciery,
    • łagodne przyprawy: koperek, natka, sól,
    • chude mięso, wędliny,
    • słaba herbata i kawa,
    • jajka na miękko, jajecznica na parze,
    • ziemniaki gotowane,
    • gotowane, rozdrobnione warzywa.

    Niewskazane produkty przy chorobie wrzodowej:

    • zsiadłe mleko, kefiry, sery żółte,
    • kasza gryczana,
    • pieczywo żytnie,
    • surowe owoce,
    • rosół, tłuste zupy,
    • warzywa kapustne,
    • smalec, boczek,
    • mocna herbata i kawa, alkohol, kakao,
    • jajka na twardo, jajecznica smażona,
    • tłuste mięsa.

    Istotne jest regularne spożywanie posiłków, 4–5 razy dziennie o stałych porach. Należy jeść w spokoju, dokładnie przeżuwając, bez pośpiechu. W przypadku palenia papierosów należy tego zaprzestać.

     

    Dieta w kamicy nerkowej

     

    Kamice nerkowe polegają na powstawaniu złogów ze składników moczu i ich odkładaniu w układzie moczowym. Pacjenci uskarżają się na silny ból w okolicy lędźwiowej oraz kolki nerkowe. Zalecenia dietetyczne różnią się od siebie ze względu na skład złogów.

     

    Kamica szczawianowo-wapniowa

     

    Wskazane: minimum 2 l płynów na dzień, soki owocowe (np. cytrusowe), produkty pełnoziarniste, warzywa, ogórki, cebula, masło.

    Przeciwwskazane: szpinak, szczaw, rabarbar, boćwina, figi, czekolada, kakao, mocna kawa i herbata, konserwy, ostre przyprawy oraz te z glutaminianem sodu.

     

    Kamica fosforanowo-wapniowa

     

    Wskazane: minimum 2 l płynów na dzień, gruboziarniste kasze i pieczywo, mięso, ryby, miód, masło, soki i owoce cytrusowe.

    Przeciwwskazane: alkaliczne wody mineralne, warzywa strączkowe, szpinak, szczaw, rabarbar, czekolada, kakao, przetwory solone, przyprawy z glutaminianem sodu, mocna kawa i herbata.

     

    Kamica moczanowa

     

    Wskazane: minimum 2 l płynów na dzień, wody mineralne, warzywa i owoce (zwłaszcza cytryny), ziemniaki, twaróg, mleko, miód, cukier.

    Przeciwwskazane: podroby, baranina, wieprzowina, śledzie, sardynki, szprotki, warzywa strączkowe, grzyby, czekolada, kakao, orzechy, wywary mięsne i rybne, mocna kawa i herbata.

     

    Chorób dietozależnych jest o wiele więcej. Wynikają one nie tylko ze złych nawyków żywieniowych, zaburzeń funkcjonowania narządów, małej aktywności fizycznej, ale i czynników genetycznych. Wykluczając ostatnią przyczynę, możemy w łatwy sposób zadbać o zdrowie własne, jak i swoich bliskich.

    Autor: mgr Paulina Kruk

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.