zarejestruj się zaloguj się

Wysoka gorączka

Tekst: lek. Paweł Stacha
Wysoka gorączka
Źródło: Wikimedia Commons; CC BY-SA 3.0; Menchi; es.wikipedia.org
Dodane: 20. marca, 2015

Wysoka gorączka jest zawsze niepokojącym objawem, zwłaszcza jeżeli wystąpi u dziecka. U małego pacjenta może wywołać drgawki i doprowadzić do odwodnienia. Za wysoką gorączkę uważa się podwyższenie temperatury ciała powyżej 40,5°C. Zbijanie wysokiej temperatury warto rozpocząć od domowych sposobów. Skutecznym lekiem na gorączkę jest paracetamol i ekstrakt z lipy, który jest zalecany u dzieci.

lek. Paweł Stacha
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Wysoka gorączka – jak i dlaczego się rozwija?

     

    Narządem, który ma podstawowy udział w regulacji temperatury ciała jest mózg, a dokładniej jego część zwana podwzgórzem. Komórki nerwowe podwzgórza odbierają impulsy z termoreceptorów i odpowiednio reagują podwyższeniem lub obniżeniem temperatury. W przypadku najczęstszej przyczyny gorączki – infekcji – substancje wydzielane przez czynniki infekcyjne (a więc zwykle bakterie lub wirusy) powodują podwyższenie tak zwanego punktu nastawczego podwzgórza, przez co organizm zaczyna wydzielać ciepło. Odbywa się to poprzez:

    • procesy metaboliczne w wątrobie, podczas których wydziela się energia cieplna;
    • drżenia mięśniowe (tak zwana termogeneza drżeniowa), podczas których także powstaje ciepło;
    • reakcje biochemiczne zachodzące w brunatnej tkance tłuszczowej; jest to specyficzny rodzaj tkanki tłuszczowej, która występuje w największej ilości u niemowląt (między innymi między łopatkami, na karku, w śródpiersiu oraz w otoczeniu dużych naczyń i nerek), a następnie powoli zanika;
    • przyspieszenie metabolizmu w wyniku zwiększenia aktywności tarczycy w zakresie wydzielana tyroksyny.

     

    Wysoka gorączka – przyczyny

     

    Przyczyny wysokiej gorączki mogą być różne, jednak w przeważającej większości przypadków towarzyszy ona stanom infekcyjnym. W wyniku metabolizmu bakterii i wirusów dostających się do organizmu powstają białka zwane pirogenami, które zmieniają punkt nastawczy podwzgórza (część mózgu), powodując wysoką temperaturę ciała. Najczęściej występujące infekcje to zakażenia wirusowe górnych dróg oddechowych. Do innych, rzadszych przyczyn wysokiej gorączki zaliczamy:

    • choroby autoimmunologiczne – toczeń rumieniowaty układowy, niektóre zapalenia stawów lub guzkowe zapalenie tętnic;
    • choroby nowotworowe – najczęściej białaczki i chłoniaki, a także nowotwory wątroby, nerek, trzustki oraz ośrodkowego układu nerwowego;
    • stosowanie niektórych leków, częściej kilku naraz – antybiotyków, interferonu lub niektórych leków przeciwpsychotycznych i przeciwdepresyjnych.

    Wysoka temperatura ciała może być także wywołana przyczynami niezwiązanymi z infekcją. Są to: ciąża, owulacja, intensywny wysiłek fizyczny. U dorosłych gorączka zwykle nie jest bardzo wysoka (mieści się w granicach 38–39°C). Uważa się, że każda wysoka gorączka u dziecka powinna być obniżana.

     

    Jak sprawdzić, czy temperatura jest wysoka?

     

    Prawidłowa temperatura powierzchni ciała wynosi 36,6°C. Pomiar temperatury ciała ma zasadnicze znaczenie w rozpoznawaniu gorączki, a sposób pomiaru jest uzależniony od wieku:

    • u niemowląt i dzieci do 3 roku życia temperaturę powinno się mierzyć w odbycie, pamiętając o tym, że temperatura w tym miejscu prawidłowo wynosi około 37,0–37,1°C;
    • u dzieci w wieku 3–5 lat pomiaru dokonujemy za pomocą termometru lub pirometru w uchu, mierząc w ten sposób temperaturę błony bębenkowej, która podobnie jak w odbycie jest prawidłowo o około 0,5 stopnia wyższa niż 36,6°C;
    • u starszych dzieci temperaturę można mierzyć w ustach, wkładając końcówkę termometru pod język; prawidłowy pomiar w tym miejscu powinien wynieść około 36,9°C;
    • u dorosłych zwykle stosuje się pomiar temperatury pod pachą, należy jednak zaznaczyć, że jest to pomiar najmniej dokładny.

     

    Sposoby na obniżenie wysokiej gorączki

     

    Gorączka do 39°C jest uważana za sprzyjający objaw i świadczy o walce organizmu z infekcją. Podwyższona temperatura ciała powoduje zwiększone wydzielanie przeciwciał i substancji o działaniu przeciwdrobnoustrojowym oraz osłabia namnażanie bakterii i wirusów. Jednak wysoka gorączka, zwłaszcza u dzieci, może być niebezpieczna, ponieważ zaburza działanie ośrodkowego układu nerwowego.

    Wysoka temperatura ciała może spowodować denaturację białek komórek nerwowych, co prowadzi do zaburzeń świadomości, obrzęku mózgu oraz drgawek gorączkowych, w skrajnych przypadkach powodując zgon. Aby zbić wysoką gorączkę, można stosować domowe metody i leki przeciwgorączkowe.

    • Metody niefarmakologiczne – domowe sposoby na wysoką gorączkę to:
      • używanie przewiewnych ubrań,
      • nieprzegrzewanie dziecka,
      • utrzymywanie niezbyt wysokiej temperatury otoczenia,
      • chłodne okłady na ciało,
      • kąpiele w letniej wodzie.
    • Leki przeciwgorączkowe – zazwyczaj stosuje się paracetamol w postaci syropów i zawiesin lub – u starszych dzieci – tabletek. W razie jego nieskuteczności można zastosować inne leki z grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych, zazwyczaj ibuprofen. W przypadku infekcji wirusowych bezwzględnie przeciwwskazane jest podawanie dzieciom kwasu salicylowego (popularnej Aspiryny), gdyż istnieje ryzyko rozwoju zespołu Reye'a.

     

    Wysoka gorączka u dziecka

     

    Należy pamiętać o tym, że w czasie gorączki, a także w trakcie jej obniżania organizm pozbywa się nadmiaru ciepła poprzez zwiększone wydzielanie potu oraz zwiększenie ilości oddawanego moczu. U dzieci może to szybko doprowadzić do odwodnienia, więc bardzo istotnym elementem zwalczania gorączki jest odpowiednie nawodnienie poprzez podawanie doustne płynów w temperaturze pokojowej. W przypadku utrzymywania się gorączki przez kilka dni bez reakcji na leki lub wzrostu temperatury pomimo stosowania leków należy skonsultować się z lekarzem.

    Problemem jest wysoka gorączka u niemowląt i dzieci – z uwagi na niedojrzałość układu termoregulacji podwzgórza temperatura może wzrastać nawet do 40–41°C. Taka temperatura jest niebezpieczna dla zdrowia i powinna być obniżana.

    Bezwzględnie należy zwalczać temperaturę powyżej 39°C. U małych dzieci należy łączyć domowe sposoby na gorączkę wraz z tymi farmakologicznymi. Sprawdzają się wspomniane wyżej zimne okłady, które można nakładać na czoło i kark dziecka. Zmniejszają one temperaturę i dają przyjemne odczucie chłodu.

    Bardzo dobrym i bezpiecznym lekiem na gorączkę u dziecka jest ekstrakt z lipy. Pozostałe leki na gorączkę dla dziecka dostępne są w postaci tabletek (dla starszych dzieci, które nie mają problemów z przełykaniem), w postaci czopków (dla niemowląt i bardzo małych dzieci) oraz w postaci syropów. Ta ostatnia forma wydaje się najwygodniejsza dla rodziców, jak i dla małego pacjenta.

    Autor: lek. Paweł Stacha
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Gorączka u dziecka
    Znaleziono: 1 wyników

    Powiązane filmy

    Znaleziono: 1 wyników
    Wyświetlaj: 10 20 wyników

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.