zarejestruj się zaloguj się

Kaszel palacza

Tekst: lek. Jolanta Wasilewska
Kaszel palacza
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 02. grudnia, 2013

Kaszel jest odruchem obronnym. Jego zadaniem jest ochrona dróg oddechowych przed czynnikami szkodliwymi i drażniącymi. Osoby palące papierosy przez wiele lat przyzwyczajają się do kaszlu i mogą traktować go jako normalny objaw. Tymczasem może być on oznaką zmian zapalnych, gruźliczych lub nowotworowych. Aby złagodzić kaszel, najlepiej porzucić nałóg tytoniowy, można także przyjmować odpowiednie preparaty (syntetyczne lub roślinne).

lek. Jolanta Wasilewska
AUTOR
lek. Jolanta Wasilewska specjalista chorób wewnętrznych
SPIS TREŚCI:

    Jak powstaje kaszel?

     

    Drogi oddechowe są jednym z punktów stycznych między światem zewnętrznym a organizmem człowieka. Dlatego wraz z wdychanym powietrzem do wewnątrz mogłyby dostawać się wszystkie zawarte w nim składniki. Koniecznością stało się więc wytworzenie mechanizmów obronnych, chroniących organizm przed szkodliwymi czynnikami.

    Jednym z nich jest odruch kaszlu. Polega on na gwałtownym wyrzuceniu powietrza z oskrzeli i tchawicy pod dużym ciśnieniem, które wytwarza się przy zamkniętej głośni i przy udziale mięśni klatki piersiowej i tłoczni brzusznej.

    Ponadto drogi oddechowe pokryte są specjalnym nabłonkiem rzęskowym wydzielającym śluz, na którym osadzają się różne zanieczyszczenia i który jest stale przesuwany w górę i co pewien czas odkrztuszany. W warunkach fizjologicznych dzieje się to niepostrzeżenie w formie niewielkiego pochrząkiwania, zwykle do 10 razy na godzinę.

     

    Co powoduje nasilenie kaszlu?

     

    Oprócz czynników zakaźnych, takich jak bakterie i wirusy, dużą rolę odgrywają zanieczyszczenia powietrza szkodliwymi pyłami i gazami przemysłowymi, spalinami oraz dymem tytoniowym.

    Stwierdzono, iż dym z papierosów zawiera ponad 4 tysiące różnych szkodliwych substancji, takich jak nikotyna, tlenek węgla, substancje smołowe, związki benzenu, metale ciężkie, arsen, nikiel, cyjanowodór, formaldehyd i mnóstwo innych, które nie tylko miejscowo drażnią śluzówkę dróg oddechowych, ale mają niekorzystne działanie ogólnoustrojowe, zwłaszcza na serce, naczynia krwionośne, oskrzela, płuca; działają rakotwórczo i teratogennie (szkodliwie na płód).

    Pod wpływem dymu tytoniowego podrażnione zostają receptory w błonie śluzowej oskrzeli, co zapoczątkowuje liczne reakcje ze strony nerwowego układu wegetatywnego. Następuje osłabienie siły odruchu kaszlowego, dochodzi do skurczu zwieraczy krtani, zwężenia światła oskrzeli i jednocześnie zwiększenia ilości śluzu. Wszystko to prowadzi do niekorzystnego zalegania wydzieliny błony śluzowej w drogach oddechowych.

    Jednocześnie zapoczątkowane są reakcje stanu zapalnego z udziałem wielu czynników i mediatorów zapalnych. Następstwem wieloletniego palenia papierosów jest przewlekła obturacyjna choroba płuc i rozedma płuc.

     

    Jak wygląda kaszel palacza?

     

    Im dłużej trwa nałóg, tym bardziej kaszel staje się dokuczliwy. Początkowo wydzielina daje się dość łatwo odkrztusić, ale w miarę upływu lat staje się to coraz trudniejsze. Kaszel palacza jest najbardziej nasilony rano, po wstaniu z łóżka. Może przybierać formę napadów z odpluwaniem śluzowej lub śluzowo-ropnej plwociny, czasem nawet podbarwionej krwią. Jest ona lepka, gęsta, a jej oderwanie się od oskrzeli wymaga dużego wysiłku ze strony mięśni oddechowych i uzyskania prędkości przepływu wydychanego powietrza około 30 m/s w dużych oskrzelach, a w krtani nawet od 50 do 120 m/s.

     

    Następstwa kaszlu palacza

     

    Uporczywy i długotrwały kaszel palacza oraz zmiany morfologiczne w oskrzelach z ich obrzękiem, zmianami zapalnymi, zwężeniem światła i osłabieniem mięśni gładkich oskrzeli powodują pękanie przegród między pęcherzykami płucnymi. Powstają duże pęcherze rozedmowe, znacznie zmniejsza się powierzchnia wymiany gazowej. Pojawia się duszność, początkowo przy dużych, a z czasem nawet niewielkich, codziennych czynnościach.

    Napady długiego kaszlu palacza mają również niekorzystny wpływ na układ krążenia. Powstające wówczas wysokie ciśnienie w klatce piersiowej utrudnia odpływ krwi z dużych żył do prawego serca. Zmniejsza się ilość krwi wyrzucanej na obwód, maleje przepływ krwi przez mózg. Dlatego gwałtowny kaszel może czasem doprowadzić do krótkotrwałej utraty przytomności. Zmiany w krążeniu małym są także przyczyną rozwoju nadciśnienia płucnego.

     

    Jak palacz może zapobiegać kaszlowi?

     

    Najkorzystniejsze byłoby zaprzestanie palenia papierosów. Wiadomo jednak, jak trudno tego dokonać – mimo podejmowania wielu prób i różnych metod. Nawet jeżeli nie udaje się pokonać nałogu, zawsze warto podjąć działania zmniejszające objawy i spowalniające postęp choroby. Podstawowe znaczenie ma regularne oczyszczanie drzewa oskrzelowego z wydzieliny.

    Obecnie w lecznictwie dostępnych jest wiele preparatów syntetycznych, nadal jednak powszechnie wykorzystywane są substancje uzyskiwane z surowców roślinnych. Najbardziej znane to: ziele kopytnika, liście i korzeń prawoślazu, owoc anyżku, kwiat podbiału, lawendy, ślazu, korzeń mydlnicy, żywokostu, ziele macierzanki, tymianku i wiele innych. Środki wykrztuśne łagodzą kaszel palacza, pobudzają nabłonek rzęskowy i mają działanie ochronne na śluzówkę oskrzeli.

    Należy pamiętać, że ich skutek leczniczy zależy w dużym stopniu od prawidłowego nawodnienia organizmu, co zapewnia odpowiednie upłynnienie i rozluźnienie plwociny. Zwiększenie uwodnienia można uzyskać także przez inhalacje parą wodną z dodatkiem środków odkażających i olejków eterycznych, takich jak eukaliptusowy, mentolowy czy sosnowy.

    Czynnikiem wspomagającym odkrztuszanie flegmy jest tzw. drenaż ułożeniowy. Przyjęcie odpowiedniej pozycji ciała, np. pochylenie do przodu lub ułożenie na prawym lub lewym boku, ułatwia spływanie wydzieliny pod wpływem siły ciężkości.

    Osoby palące papierosy przez wiele lat przyzwyczajają się do kaszlu palacza i mogą traktować go jako normalny objaw. Jednak kaszel jest też oznaką zmian zapalnych, gruźliczych lub nowotworowych. Dlatego każda zmiana charakteru kaszlu lub rodzaju plwociny, a także pojawienie się duszności czy gorączki powinny skłonić do wizyty u lekarza.

    Więcej o kaszlu po papierosach przeczytasz tutaj:

    http://wylecz.to/pl/choroby/uklad-oddechowy/kaszel-po-papierosach.html

    Autor: lek. Jolanta Wasilewska
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Kaszel po papierosach

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.