zarejestruj się zaloguj się

Gruźlica

Tekst: Agnieszka Wasilewska
Gruźlica
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 19. lipca, 2013

W Polsce zachorowalność na gruźlicę (łac. tuberculosis) jest obecnie na niskim poziomie, a farmaceuci odkrywają coraz to skuteczniejsze leki i szczepionki na tę chorobę. Przypadki gruźlicy wciąż jednak się zdarzają i zarówno pacjenci, jak i lekarze muszą się z nią zmagać. Diagnozowanie choroby wymaga wykonania badań bakteriologicznych oraz zdjęć RTG. W leczeniu gruźlicy stosuje się np. ryfampicynę, izoniazyd, pyrazynamid, streptomycynę.

SPIS TREŚCI:

    Gruźlica – zakażenie a zachorowanie

     

    Na samym początku warto wprowadzić pewne rozróżnienie. Otóż zakażenie prątkami gruźlicy (bakteriami z grupy Mycobacterium tuberculosis complex) nie jest jednoznaczne z zachorowaniem na gruźlicę.

    Kontakt z prątkującą (zarażającą) osobą może skutkować przedostaniem się do organizmu bakterii i aktywacją mechanizmów odpornościowych – jest to zakażenie. U niektórych gruźlica rozwinie się od razu. Zakażenie może jednak przebiegać bezobjawowo, kiedy niewielkie ilości prątków zostają sprawnie wyeliminowane z organizmu lub pozostają w organizmie, ale są „nieaktywne”. Taka osoba może nigdy nie mieć żadnych objawów choroby (mówi się o tzw. gruźlicy utajonej), chyba że w wyniku obniżenia odporności prątki się „uaktywnią” i dojdzie do tzw. gruźlicy popierwotnej.

    Warto więc zaznaczyć, że ze wszystkich osób, które miały kontakt z prątkami (uległy zakażeniu), a w społeczeństwie jest to dość znaczny odsetek, na gruźlicę zachoruje najwyżej co dziesiąta zakażona osoba.

     

    Gruźlica – źródła zakażenia

     

    Jak może dojść do zakażenia? Rezerwuarem, czyli źródłem prątków gruźlicy jest chory człowiek. Drobnoustroje chorobotwórcze rozprzestrzeniają się drogą kropelkową, zwłaszcza gdy chory kaszle, kicha, mówi, a nawet gdy oddycha. Bakterie są wtedy aspirowane do układu oddechowego przez znajdującą się w pobliżu osobę, a czasem mogą się rozsiewać po całym organizmie drogą naczyń krwionośnych.

    Wiemy, że obecnie dzieci i młodzi ludzie bardzo rzadko zapadają na gruźlicę, ponieważ chronią ich szczepienia. A jakie czynniki warunkują wystąpienie gruźlicy u dorosłego? Kto jest w szczególny sposób narażony na zachorowanie? Otóż do takiej grupy należą osoby z osłabionymi mechanizmami odpornościowymi, czyli m.in.:

    • zakażone wirusem HIV,
    • cierpiące na chorobę nowotworową,
    • pacjenci poddani leczeniu immunosupresyjnemu,
    • uzależnieni od alkoholu lub narkotyków,
    • osoby z niewydolnością serca, wątroby czy nerek.

    Poza tym oczywiście narażeni są ludzie mający bezpośredni kontakt z chorym na gruźlicę. W szczególnej sytuacji znajdują się też mieszkańcy tych obszarów kuli ziemskiej, gdzie gruźlica spotykana jest dość powszechnie – są to zwłaszcza niektóre kraje Afryki i Azji Wschodniej.

     

    Gruźlica – przebieg

     

    Sama gruźlica może mieć różny przebieg. Zdecydowanie najczęstsza jest gruźlica płuc, w której dochodzi do powstania gruzełków gruźliczych, czyli skupisk prątków i komórek żernych układu odpornościowego. Jest to miejsce intensywnej reakcji zapalnej, w przebiegu której dochodzi do martwicy części tkanki płuc, później także zwłóknienia lub też w zaawansowanej postaci w płucach pojawiają się jamy gruźlicze.

    Chorzy na gruźlicę doświadczają takich dolegliwości, jak przewlekły kaszel z odkrztuszeniem wydzieliny, krwioplucie, duszność. Wśród ogólnych objawów choroby wymienia się także gorączkę i osłabienie, potliwość, utratę łaknienia i chudnięcie.

    Oprócz płuc gruźlica może atakować inne struktury organizmu (jest to tzw. gruźlica pozapłucna), takie jak układ kostno-stawowy (gruźlica kości), układ moczowo-płciowy, układ nerwowy (gruźlicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych – bardzo ciężka postać). Wyróżnia się też m.in. gruźlicę jelit, kręgosłupa, węzłów chłonnych czy gruźlicę prosówkową, czyli rozsianą po całym organizmie.

     

    Gruźlica – leczenie

     

    Aby zdiagnozować gruźlicę, wykonuje się m.in. badania bakteriologiczne oraz obrazowe (RTG klatki piersiowej). Określa się też, czy pacjent mógł mieć kontakt z kimś chorym i – z drugiej strony – czy sam mógł być dla kogoś źródłem zakażenia.

    Stosowanymi obecnie lekami są m.in. ryfampicyna, izoniazyd czy pyrazynamid. Czasem też podaje się streptomycynę (pierwszy odkryty lek na gruźlicę).

    Leczenie przeciwprątkowe trwa całe miesiące i często kończy się sukcesem, jednak zdarzają się również i wznowy choroby. Obecnie problemem staje się nabywanie przez niektóre szczepy bakterii oporności na standardowe antybiotyki, co znacznie utrudnia leczenie i zmusza do sięgnięcia po terapeutyki o bardzo radykalnym działaniu.

    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Choroby płuc

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.