zarejestruj się zaloguj się

Nietrzymanie moczu u mężczyzn

Tekst: lek. Agnieszka Zaremba
Dodane: 15. stycznia, 2014

Nietrzymanie moczu, czyli bezwiedny, mimowolny wyciek moczu z cewki moczowej, sprawia problemy higieniczne i socjalne. Mimo że problem z nietrzymaniem moczu dotyczy głównie kobiet, bywa spotykany także u mężczyzn. Przyczyną nietrzymania moczu u mężczyzn jest np. blokada cewki moczowej przez przerośniętą prostatę. Leczenie nietrzymania moczu odbywa się przy pomocy leków, ćwiczeń (ćwiczenia mięśni Kegla) lub operacji.

lek. Agnieszka  Zaremba
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Nietrzymanie moczu u mężczyzn – przyczyny

     

    Szacuje się, że problem nietrzymania moczu dotyczy:

    • ok. 5 proc. mężczyzn do 30. roku życia,
    • 1015 proc. mężczyzn w wieku 4080 lat,
    • 50 proc. mężczyzn w wieku powyżej 80. roku życia.

    O ile u kobiet dominującą przyczyną nietrzymania moczu jest nadmierna ruchomość szyi pęcherza moczowego i cewki moczowej w wyniku niewydolności mięśni dna miednicy oraz zaburzeń statyki narządów płciowych, o tyle u mężczyzn u podłoża tego zaburzenia leży najczęściej blokada cewki moczowej przez przerośniętą prostatę, w wyniku czego mikcje (oddawanie moczu) są niepełne i dochodzi do zalegania moczu w pęcherzu moczowym i jego przepełnienia. Okresowo dochodzi do wycieku moczu. Ten typ nietrzymania moczu nazywany jest nietrzymaniem moczu z przepełnienia.

    Innymi przyczynami leżącymi u podłoża tego zaburzenia są:

    • neuropatia mocznicowa,
    • stosowanie leków upośledzających funkcję mięśnia wypieracza moczu (leki cholinergiczne, przeciwhistaminowe, psychotropowe itd.).

    Kolejną z przyczyn nietrzymania moczu u mężczyzn jest uszkodzenie mechanizmu zwieraczowego w trakcie operacji na gruczole krokowym. Do rzadziej spotykanych przyczyn należy radioterapia oraz urazy.

    Uszkodzenie mechanizmu zwieraczowego prowadzi do wysiłkowego nietrzymania moczu. Objawia się ono wyciekiem moczu w sytuacjach wzmożonego napięcia tłoczni brzusznej, a więc w trakcie: wysiłku fizycznego, kaszlu, kichania, śmiechu. W III, najbardziej zaawansowanym stopniu, do nietrzymania moczu dochodzi także w czasie minimalnego wysiłku, jak np. poruszenie się w łóżku.

    W rzadszych przypadkach uszkodzenie mechanizmu zwieraczowego skutkuje stałym wypływem moczu z cewki, czyli tzw. ciągłym nietrzymaniem moczu.

    Innym z typów nietrzymania moczu u mężczyzn jest odruchowe nietrzymanie moczu – wyciek moczu spowodowany okresowymi, niekonotrolowanymi skurczami mięśnia wypieracza, które wytwarzają ciśnienie panujące w cewce moczowej. Może być ono spowodowane:

    • uszkodzeniem układu nerwowego (np. w chorobie Alzheimera, chorobie Parkinsona, w przebiegu udaru mózgu),
    • zakażeniami układu moczowego,
    • nowotworami pęcherza moczowego,
    • obecnością ciała obcego w pęcherzu moczowym.

    Zaburzenia unerwienia pęcherza moczowego prowadzą także do nietrzymania moczu o typie parć naglących. Potrzeba oddania moczu pojawia się nagle, często natychmiast następuje mimowolny wyciek moczu. Zaburzenie to występuje u osób w podeszłym wieku, może być też skutkiem zaburzeń neurologicznych, m.in.:

    • choroby Parkinsona,
    • udaru mózgu,
    • nowotworów mózgu.

     

    Urografia i uroflowmetria – jak diagnozować nietrzymanie moczu u mężczyzn?

     

    W toku diagnostyki nietrzymania moczu u mężczyzn istotne są:

    • badanie podmiotowe (wywiad) – w trakcie zbierania wywiadów lekarz ustala czas utrzymywania się dolegliwości, przebyte choroby i ich leczenie oraz urazy sugerujące przyczynę nietrzymania moczu, a także objawy, które wskazują na typ zaburzenia: okresowy mimowolny wyciek moczu z cewki moczowej połączony z takimi zaburzeniami, jak: oddawanie moczu małymi porcjami, wąskim, przerywanym strumieniem, potrzebę oddawania moczu kilka razy w nocy – świadczy o obecności przeszkody blokującej cewkę moczową (np. o przeroście prostaty); bezwiedny wyciek moczu z cewki moczowej – zwłaszcza podczas wzmożonego wysiłku fizycznego, dźwigania, kaszlu, kichania, śmiechu – objawy wysiłkowego nietrzymania moczu; uczucie nagłego parcia na mocz – nietrzymanie moczu o typie parć naglących; współistnienie obydwu powyższych objawów – mieszane nietrzymanie moczu; obecność okresowych, niekontrolowanych skurczów mięśnia wypieracza świadczy o tzw. odruchowym nietrzymaniu moczu będącego konsekwencją m.in. chorób neurologicznych;
    • badanie przedmiotowe - ważnym elementem badania przedmiotowego jest badanie per rectum (przez odbyt). Jest to badanie nieprzyjemne, ale o bardzo dużym znaczeniu. Dzięki niemu lekarz jest w stanie ocenić rozmiar i konsystencję gruczołu krokowego.
    • Ponadto, w skład badania przedmiotowego powinna wejść próba kaszlowa. Lekarz każe pacjentowi zakasłać, oceniając w tym czasie, czy nie dochodzi do wypływu moczu z cewki moczowej;
    • badanie ogólne moczu – pozwala ustalić, czy przyczyną nietrzymania moczu nie jest zakażenie układu moczowego;
    • badania laboratoryjne krwi oceniające funkcję nerek (kreatynina, mocznik);
    • badanie urodynamiczne  jest to złożony test, w którego skład wchodzą: uroflowmetria (ocena przepływu moczu przez cewkę moczową i objętości oddawanego moczu); cystometria (ocena zmian ciśnień w pęcherzu moczowym oraz w jamie brzusznej oraz, pośrednio, siły skurczu mięsnia wypieracza); profil ciśnieniowy cewki moczowej (pomiar długości cewki moczowej, ciśnienia wzdłuż przebiegu cewki moczowej, obliczenie różnicy między ciśnieniem w pęcherzu moczowym a ciśnieniem w cewce moczowej);
    • badania obrazowe układu moczowego (USG, urografia).

     

    Problem z nietrzymaniem moczu – profilaktyka i leczenie nietrzymania moczu

     

    Aby uchronić się przed nietrzymaniem moczu albo złagodzić ten objaw, należy stosować się do poniższych zaleceń:

    • unikać zalegania moczu w pęcherzu moczowym – udawanie się do toalety od razu po uczuciu parcia,
    • unikać napojów moczopędnych – kawy i innych napojów zawierających kofeinę, słodzonych, gazowanych,
    • zadbać o prawidłową masę ciała – nadwaga i otyłość są bowiem czynnikiem ryzyka nietrzymania moczu,
    • unikać sytuacji związanych ze wzmożonym napięciem tłoczni brzusznej (np. dźwigania, nadmiernego wysiłku fizycznego),
    • stosować ćwiczenia mięśni Kegla, czyli mięśni dna miednicy, odpowiedzialnych za stabilizację położenia cewki moczowej oraz podtrzymywanie narządów miednicy (w tym pęcherza moczowego) – celowe wstrzymywanie strumienia moczu w czasie mikcji (oddawania moczu). Takie ćwiczenia można wykonywać także w trakcie codziennych czynności i odpoczynku,
    • wdrożyć leczenie przyczynowe  – szybkie wykrywanie i leczenie chorób prostaty oraz innych zaburzeń leżących u podłoża nietrzymania moczu,
    • stosować leczenie farmakologiczne: leki cholinolityczne, leki alfa-adrenergiczne, duloksetyna, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne.

    Jeżeli metody profilaktyczne i leczenie farmakologiczne zawiodą, a dolegliwość jest uciążliwa, często istnieje konieczność przewlekłego cewnikowania pacjenta. Do pęcherza moczowego wprowadzany jest cewnik – rurka zakończona workiem, do którego wpływa mocz. Należy pamiętać o regularnej wymianie cewnika (co 2 tygodnie) w celu zapobiegania zakażeniom układu moczowego.

    Metodą leczenia nietrzymania moczu może być implantacja sztucznego zwieracza cewki moczowej wykonywana w specjalistycznych klinikach. Najczęstszym wskazaniem do tego typu operacji jest uszkodzenie zwieracza cewki moczowej w wyniku operacji na gruczole krokowym. Implantowana proteza zastępuje uszkodzone zwieracze – zewnętrzny i wewnętrzny – zaciskając szyję pęcherza moczowego i cewkę moczową.

    Nietrzymanie moczu o typie parć naglących można leczyć poprzez operacyjne zwiększenie pojemności pęcherza moczowego celem zmniejszenia ciśnienia panującego w pęcherzu moczowym. Można to uzyskać poprzez powiększenie pęcherza o wstawkę uzyskaną z jelita pacjenta.

    Autor: lek. Agnieszka Zaremba
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Ćwiczenia mięśni Kegla

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.