zarejestruj się zaloguj się

Hiperkalcemia – wysoki poziom wapnia we krwi

Tekst: lek. Małgorzata Haras-Gil
Hiperkalcemia – wysoki poziom wapnia we krwi
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 24. października, 2013

Hiperkalcemia to zwiększona zawartość wapnia w osoczu. Jego norma laboratoryjna to 2,25–2,75 mmol/l. Każdy wynik zawartości tego pierwiastka w osoczu przewyższający normę, nazywa się hiperkalcemią. Objawy podwyższonego stężenia wapnia we krwi to: zaburzenia funki  nerek i przewodu pokarmowego, nadciśnienie, przyspieszona akcja serca. Leczenie hiperkalcemii zależy od przyczyny zaburzeń.

SPIS TREŚCI:

    Objawy hiperkalcemii

     

    Hiperkalcemia nie jest obojętna dla organizmu człowieka, ma wpływ na funkcjonowanie niemal wszystkich narządów, głównie:

    • Ośrodkowego Układu Nerwowego (mózgu),
    • nerek,
    • układu bodźcoprzewodzącego serca,
    • wpływa na przebieg krzepnięcia krwi,
    • funkcjonowanie wielu enzymów.

    Hiperkalcemia sama w sobie jest objawem wielu poważnych chorób, dodatkowo wpływ na narządy wewnętrzne może być groźny i nieodwracalny.

    Objawy hiperkalcemii:

    • zaburzenia czynności nerek: powoduje wielomocz, odwodnienie, zwiększone wydalanie wapnia z moczem, które prowadzi do kamicy nerek,
    • zaburzenia żołądkowo-jelitowe: nudności, wymioty, utrata łaknienia, zaparcia, choroba wrzodowa żołądka lub dwunastnicy, ostre zapalenie trzustki. Bardzo często pojawia się metaliczny smak w ustach,
    • objawy sercowo-naczyniowe: nadciśnienie tętnicze, tachykardia (przyspieszone bicie serca), niemiarowość (nierówne bicie serca),
    • objawy ze strony Ośrodkowego Układu Nerwowego: ból głowy, senność, nawet śpiączka.
    • objawy nerwowo-mięśniowe: osłabienie mięśni, przemijające porażenie mięśni twarzy.

    Jeśli hiperkalcemia występuje przewlekle, prowadzi do odkładania wapnia i fosforanów w narządach (rogówce, nerkach, błonie śluzowej żołądka, tkance łącznej otaczającej stawy, a także ścianie naczyń), stan taki nazywa się wapnicą.

    Jeśli stężenie wapnia we krwi przekroczy 3,75 mmol/l dochodzi do przełomu hiperkalcemicznego. To zespół groźnych objawów, min. zaburzenia świadomości, silny ból brzucha, wymioty i nudności, wielomocz prowadzący do odwodnienia, zaburzenia rytmu serca (zmiany w EKG mogą nawet imitować zawał) oraz śpiączka.

     

    Jakie są przyczyny hiperkalcemii?

     

    Przyczyny hiperkalcemii:

    1) przyczyny PTH-zależne:

    • pierwotna nadczynność przytarczyc – głównie spowodowana gruczolakiem przytarczyc, mnogimi gruczolakami lub rakiem;
    • zespoły paraneoplastyczne (towarzyszące nowotworowi) to grupa objawów, które mogą wystąpić nawet kilka miesięcy a nawet lat, przed nowotworem. Są wskazaniem do szczególnie wnikliwej diagnostyki i czujności onkologicznej. Tkanka nowotworowa może wydzielać PTH, prowadząc do hiperkalcemii. Najczęściej ma to miejsce w raku sutka, raku jajnika i raku nerki.

    2) przyczyny PTH-niezależne:

    • nowotwory – nie tylko jako efekt paraneoplastyczny wspomniany wyżej ale przede wszystkim efekt osteolityczny spowodowany przez przerzuty do kości różnych nowotworów (głównie rak sutka, płuca, nerki, szpiczak mnogi, chłoniaki, białaczki);
    • zatrucie witaminą D – jako efekt przedawkowania suplementowanej witaminy lub jako efekt wytwarzania witaminy D przez ziarniniaki(w sarkoidozie) lub chłoniami;
    • stosowanie leków moczopędnych z grupy tiazydów;
    • długotrwałe unieruchomienie – prowadzi do wzmożonej mobilizacji wapnia z kości.

    Hiperkalcemia w 90 % spowodowana jest nadczynnością przytarczyc i nowotworami. Jeśli w badaniach poziom wapnia jest podwyższony należy udać się niezwłocznie do lekarza, by pogłębić diagnostykę.

     

    Badania dotyczące hiperkalcemii

     

    • Stężenie wapnia zjonizowanego – to bardziej precyzyjny marker ciężkości hiperkalcemii. Norma laboratoryjna dla wapnia zjonizowanego to 1–1,3 mmol/l;
    • Stężenie kreatyniny, chlorków, fosforanów, magnezu – dla oceny funkcji nerek;
    • Stężenie PTH – dla zróżnicowania przyczyny PTH zależnej od PTH – niezależnej;
    • Stężenie metabolitów witaminy D – gdy istnieje możliwość nadmiaru egzogennego (zewnętrznego) lub endogennego (pochodzącego z wewnątrz organizmu);
    • Stężenie fosfatazy zasadowej – dla oceny resorpcji kości.

    Jeśli hiperkalcemii towarzyszy niskie stężenie PTH należy zastanowić się, czy przyczyną nie jest nowotwór. Aby wyjaśnić tę sytuację, jak najszybciej należy udać się do lekarza onkologa.

    Jeśli hiperkalcemii towarzyszy podwyższone stężenie PTH, przyczyną najprawdopodobniej jest nadczynność przytarczyc. Aby leczyć chorobę, najlepiej udać się do lekarza endokrynologa.

     

    Leczenie hiperkalcemii

     

    Po znalezieniu przyczyny powodującej hiperkalcemię, należy leczyć chorobę podstawową. Po przeprowadzonej kuracji zaleca się powtórzenie badań laboratoryjnych dla sprawdzenia efektów leczenia.

    Powszechnie stosuje się obfite nawadnianie – pozwalające zwiększyć wydalanie wapnia z organizmu wraz z moczem. Zaleca się podawanie nawet 5 l soli fizjologicznej z jednoczesnym podawaniem leku moczopędnego wydalającego wapń np. furosemidu. Konieczna jest kontrola parametrów nerkowych podczas leczenia (aby stosować tę metodę nerki muszą być wydolne).

    Aby zmniejszyć resorpcję wapnia z kości wykorzystuje się kalcytoninę – która odwraca efekty działania PTH oraz bisfosfoniany (leki hamujące osteolizę kości). Aby zmniejszyć wchłanianie wapnia z przewodu pokarmowego należy przyjmować glikokortykosteroidy (GKS), np. hydrokortyzon. Jeśli nerki nie są wydolne, wówczas jedyną metodą leczenia pozostaje dializoterapia.

    Autor: lek. Małgorzata Haras-Gil
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Wapń w pożywieniu

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.