zarejestruj się zaloguj się

Zimne stopy

Tekst: lek. Jolanta Wasilewska
Zimne stopy
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 29. grudnia, 2015

Pacjenci często skarżą się na zimne stopy. Marznące stopy mogą być objawem chwilowego wychłodzenia. Gdy uczucie zimnych stóp zaczyna pojawiać się częściej i jest dokuczliwe, może wskazywać na choroby ogólnoustrojowe, w tym schorzenia naczyń krwionośnych oraz choroby o podłożu neurologicznym. Sposobem na zimne stopy jest noszenie ciepłej odzieży, stosowanie żeli rozgrzewających, a także odpowiednia dieta.

lek. Jolanta Wasilewska
AUTOR
lek. Jolanta Wasilewska specjalista chorób wewnętrznych
SPIS TREŚCI:

    Jakie są najczęstsze przyczyny zimnych stóp?

     

    Uczucie wychłodzenia, zwłaszcza dystalnych części ciała, pojawia się najczęściej w okresie jesienno-zimowym, kiedy temperatura powietrza znacznie się obniża. Uczucie zimnych stóp częściej towarzyszy osobom pracującym w terenie otwartym, ale także tym, które przez większość czasu przyjmują postawę siedzącą lub stojącą. W obu tych przypadkach utrudniony zostaje transport krwi. Bywa, że za zimne stopy odpowiada obcisła odzież, szczególnie dolna część garderoby – rajstopy, legginsy czy skarpetki, które delikatnie i długotrwale uciskają naczynia krwionośne, przez co krew napotyka opory, docierając do kończyn.

    Zaburzenia ukrwienia pojawiają się też w związku z wykonywanym zawodem. Pracownicy chłodni oraz przetwórstw rybnych są wystawiani na wielogodzinne działanie niskich temperatur. Ziębnięcie kończyn występuje także przy zatruciu metalami ciężkimi: ołowiem, talem i innymi związkami chemicznymi.

    Przyczyny marznięcia stóp są złożone. Wraz z wiekiem u każdego człowieka dochodzi do systematycznego zwężania i usztywniania się naczyń na skutek miażdżycy oraz nadciśnienia. Stale wzrasta też ilość osób z cukrzycą, która również upośledza krążenie. Czynnikiem prowadzącym do zmian chorobowych w naczyniach krwionośnych i ich zwężania jest palenie papierosów. Zawarta w nich nikotyna silnie obkurcza naczynia krwionośne. Do chorób naczyniowych prowadzi także przyjmowanie niektórych leków, np. doustnej antykoncepcji hormonalnej.

     

    Zimne stopy – problemy z krążeniem krwi

     

    Bardzo często zdarza się jednak, że uczucie zimnych stóp jest następstwem wspomnianych zaburzeń w mikrokrążeniu. Owe marznięcie przebiega w postaci napadów zblednięcia palców stóp – głównie pod wpływem zimna, zwykle po wyjściu na dwór w chłodne dni. Choć ilość napadów i ich intensywność zwiększa się zimą wraz ze spadkiem temperatury, to zdarza się, że nie jest to jedyny czynnik prowadzący do przykrych dolegliwości. W wyniku skurczu drobnych tętniczek dochodzi do niedokrwienia palców, ich zblednięcia. Pacjenci skarżą się wówczas na zimne nogi. Palce stają się woskowo-białe, pojawiają się zaburzenia czucia, drętwienie, mrowienie. Objawy często są symetryczne na obu kończynach, zwykle nie obejmują palucha.

    W następnym etapie z powodu zalegania odtlenowanej krwi żylnej dochodzi do zasinienia palców, pojawia się drętwienie i ból. Równie nieprzyjemny jest powrót do stanu wyjściowego, sprzed napadu. W tej fazie palce są zaczerwienione, mogą być obrzęknięte, nadal utrzymuje się dość duży ból, pieczenie, uczucie gorąca. Napadowe kurcze naczyń mogą zdarzać się nawet kilkakrotnie w ciągu dnia i, choć są dość uciążliwe, zwykle nie doprowadzają do poważniejszych następstw.

    Większą uwagę należy zwrócić, gdy opisywane objawy wystąpią po raz pierwszy po 30. roku życia lub u mężczyzn. Osoby te powinny zgłosić się do lekarza celem wykluczenia zespołu Raynauda (choroba zimnych stóp), czyli innego schorzenia, w którym zaburzenia mikrokrążenia dłoni bądź stóp są tylko jednym z objawów.

     

    Choroba Raynauda – choroba zimnych stóp

     

    Za prawidłowe ucieplenie kończyn, szczególnie ich obwodowych części, odpowiada między innymi synchroniczna praca układu krążenia i autonomicznego układu nerwowego. W palcach dłoni oraz stóp znajdują się bardzo drobne naczynia krwionośne tzw. włośniczki. U osób zdrowych, niezależnie od wieku czy płci, mają one jednakowe rozmiary, wygląd, są rozmieszczone równomiernie.

    Natomiast w chorobach dotyczących mikrokrążenia, ilość włośniczek jest zmniejszona, mogą być poszerzone, a ich ściany – nieregularne. W naczyniach krwionośnych znajdują się również receptory reagujące na różne bodźce, takie jak: temperatura, stres, używki czy leki. Zwiększenie liczby receptorów bądź ich nadmierna podatność na działanie wspomnianych czynników może odpowiadać za zaburzenia ukrwienia kończyn, czego objawem może być uczucie zimnych stóp.

    Skurcz naczyń pojawia się:

    Czynniki te powodują skurcz naczyń krwionośnych, a w następstwie zmniejszenie ukrwienia palców, przez co spada ich temperatura, czemu towarzyszy uczucie zimnych stóp.

    Są to naturalne reakcje, które u większości osób nie dają żadnych nieprzyjemnych objawów. Istnieje jednak grupa osób, szacowana na około 1–15 proc., u których reakcje naczynioruchowe są nadmiernie. Określa się je mianem choroby Raynauda. W około 80 proc. przypadków ustalenie przyczyny tego zaburzenia jest niemożliwe. W pozostałych 20 proc. mówimy o zespole Raynauda występującym w przebiegu innych chorób.

    Na zimne stopy i dłonie najczęściej skarżą się dziewczęta w wieku pokwitania lub młode kobiety, nierzadko z niskim ciśnieniem tętniczym lub współistniejącą migreną, częściej w krajach o chłodnym klimacie. U 25 proc. tych osób obserwuje się występowanie rodzinne.

     

    Komu marzną stopy? Jakie są inne przyczyny zimnych stóp?

     

    Uczucie zimnych stóp może towarzyszyć wielu chorobom. Są to przede wszystkim:

    • choroby naczyń krwionośnych, różnego rodzaju zapalenia tętnic, choroba Buergera, choroba Takayasu, miażdżyca, cukrzyca;
    • schorzenia układu krwiotwórczego, takie jak: białaczka, szpiczak mnogi, chłoniaki, czerwienica prawdziwa, małopłytkowość;
    • choroby neurologiczne i inne zespoły uciskowe;
    • choroby infekcyjne – wirusowe zapalenie wątroby, zakażenia Mycoplasma pneumoniae;
    • stosowanie niektórych leków przede wszystkim: beta-blokerów, pochodnych alkaloidów sporyszu, doustnych środków antykoncepcyjnych, cytostatyków, interferonu.

     

    Sposób na zimne stopy

     

    • W walce z marznącymi stopami najważniejsze jest unikanie działania zimna. Wychodząc na dwór, należy ciepło się ubrać oraz nie zapominać o dostosowanych do pory roku skarpetkach oraz obuwiu. Skarpety mogą być wykonane zarówno z bawełny, jak i włókien bambusowych. Byty powinny być ocieplane lub wyposażone w odpowiednią membranę.
    • Dostępne są specjalne ogrzewacze na zimne stopy, których można używać, stojąc długo na przystanku czy w podczas długiego marszu.
    • Na zimne stopy warto zastosować żel rozgrzewający, który skutecznie i na długo rozgrzewa zmarznięte stop.
    • Bez recepty dostępne są tabletki na zimne stopy i dłonie. W swoim składzie zawierają między innymi: diosminę, kwas L-askorbinowy, hesperydynę i rutozyd. Wszystkie te składniki korzystnie wpływają na funkcjonowanie naczyń krwionośnych.
    • Dużą poprawę przynosi zaprzestanie palenia papierosów, ograniczenie picia mocnej herbaty, kawy i alkoholu, a także napojów zawierających kofeinę.
    • Warto skorzystać z diety rozgrzewającej. Odpowiednio energetyczna, z dodatkami ziół i przypraw, szybko rozgrzewa organizm.
    • O ile jest to możliwe należy unikać sytuacji stresowych.
    • Czasami ilość oraz intensywność napadów zimnych stóp można zmniejszyć przez „hartowanie” kończyn polegające na polewaniu ich na przemian ciepłą i zimną wodą. Niemały wpływ ma też dbanie o dobrą kondycję fizyczną, a także dieta dostarczająca niezbędnych minerałów oraz witamin.
    • Jeżeli mimo to nie uzyskuje się poprawy, można włączyć leczenie farmakologiczne. Polega ono na długotrwałym stosowaniu leków rozszerzających naczynia krwionośne, przede wszystkim z grupy blokerów kanału wapniowego, lub blokujących receptory alfa-adrenergiczne, preparaty heparyny i kwasu acetylosalicylowego. Na zimne stopy pomaga miejscowe stosowanie nitratów w postaci maści do wcierania w palce.
    • W przypadkach bardzo ciężkiego niedokrwienia palców zagrażającego martwicą, dostępne są metody chirurgiczne polegające na odnerwieniu układu współczulnego. Ich skuteczność nie jest jednak zbyt zadowalająca.
    Autor: lek. Jolanta Wasilewska

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.