zarejestruj się zaloguj się

Rozrusznik (stymulator) serca

Tekst: lek. Dawid Lisiecki
Rozrusznik (stymulator) serca
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 31. lipca, 2014

Rozrusznik (stymulator) serca to małe, elektroniczne urządzenie, które wszczepia się pacjentom pod skórę w okolicy klatki piersiowej. Rozrusznik serca ma za zadanie stymulować prawidłową pracę serca lub ją uregulować (by serce biło regularnie i miarowo) poprzez wytwarzanie impulsów elektrycznych.

lek. Dawid Lisiecki
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Co to jest rozrusznik serca?

     

    Stymulator serca (nazywanym również rozrusznikiem serca) kryje się małe elektroniczne urządzenie, które wszczepia się się pacjentom, których serce m.in.: bije ze zbyt małą częstością, skurcze jego komór są niezsynchronizowane, przedsionki i komory pracują niezależnie od siebie lub istnieje ryzyko, że serce nagle przestanie w ogóle pracować. Serce w każdej z tych sytuacji wymaga zewnętrznego wsparcia stymulatora.

    Impulsy elektryczne wytwarzane przez rozrusznik, mają za zadanie pobudzać serce do pracy, zastępując tym samym lub wspomagając naturalną aktywność elektryczną serca, która nie działa prawidłowo. Należy pamiętać, że potocznie (choć nie do końca zgodnie z prawdą) stymulatorami serca nazywane są nie tylko urządzenia, które jedynie stymulują i pobudzają serce do skurczu, ale także te które pełnią funkcję stymulatorów i wszczepialnych (implantowalnych) kardiowerterów-defibrylatorów (ICD) a także urządzenia do terapii resynchronizującej serca (CRT).

     

    Stymulator serca – jak działa?

     

    Rozrusznik serca to urządzenie zasilane baterią. Pomimo małych rozmiarów i ciągłej pracy urządzenia jej żywotność wynosi kilka lat. To czy będą to 3 lata czy może 8 lat zależy od tego jak ciężko i często musi pracować stymulator. Komputer stymulatora, monitoruje i analizuje pracę serca oraz dostarcza sercu elektryczne impulsy stymulujące – zawsze wtedy, gdy jest to niezbędne.

    Cały układ stymulujący, oprócz metalowej puszki stymulatora (wszczepianej pod skórę klatki piersiowej, najczęściej w okolicę podobojczykową lewą), w której znajduje się bateria i wcześniej wspomniany mały komputer, składa się z jednej lub większej ilości elektrod, które są cienkimi, dość elastycznymi przewodami. Jeden ich koniec połączony jest z puszką stymulatora, natomiast drugi poprzez żyły umieszczony jest wewnątrz serca (w zależności od trybu pracy stymulatora w przedsionku, komorze lub w obu jednocześnie).

    To właśnie elektrody są „oczami” rozrusznika serca za pomocą, których „widzi” on, co dzieje się w sercu i w razie potrzeby może dostarczyć elektrycznego pobudzenia mięśniówki serca. Dzięki temu, że informacje o pracy serca docierające do urządzenia i są zapisywane w jego pamięci, lekarz w trakcie rutynowej kontroli stymulatora może zobaczyć, co i kiedy działo się w sercu, jak na dane sytuacje zareagował stymulator (a tym samym czy działa on prawidłowo) oraz na jak długo wystarczy jeszcze jego bateria.

     

    Gdzie i jak wszczepia się stymulator serca?

     

    We wszczepianiu rozruszników serca specjalizują się kardiolodzy i kardiochirurdzy. Zabieg wszczepienia stymulatora przeprowadza się na sali operacyjnej, która zapewnia możliwość wykonania badania radiologicznego, echokardiografii i EKG. W czasie zabiegu niezbędny jest sprzęt, który pozwoli nakłuć naczynia, którymi poprowadzone zostaną elektrody do serca.

    Lekarz przed zabiegiem wybiera żyłę, przez którą poprowadzi elektrodę do serca. Najczęściej jest to żyła odpromieniowa lub żyła podobojczykowa. Elektroda jest wprowadzana do komory serca lub do przedsionka serca. Jej drugi koniec znakuje się w rozruszniku serca.

    Wskazaniem do wszczepienia stymulatora serca są:

    1. stany w których praca serca jest nieregularna, impulsy elektryczne w mięśniu serca nie są miarowe, są o różnej sile lub nie przedostają się do wszystkich pieter układu bodźco-przewodzącego serca,
    2. stany w których trzeba pobudzić naturalną pracę serca.

    Wskazaniami do wszczepienia stymulatora serca są:

    • bloki przedsinkowo-komorowe,
    • bloki serca po zawale mięśnia serca,
    • blok odnóg pęczka Hisa,
    • bradykardia,
    • migotanie przedsionków,
    • zespół wydłużonego QT,
    • zespół chorego węzła zatokowo-przedsionkowego,
    • kardiomiopatia przerostowa.

     

    Rodzaje stymulatorów serca

     

    Głównym zadaniem stymulatora serca jest utrzymanie wystarczająco szybkiej pracy serca. Dzięki wbudowanemu minikomputerowi, który dokładnie analizuje pracę serca pacjenta, rozruszniki stymulują (pracują) tylko wtedy, kiedy serce nie podejmuje własnej aktywności elektrycznej. W stymulatorach jednojamowych, układ stymulujący zbudowany jest z puszki i jednej elektrody umieszczonej w przedsionku lub w komorze.

    W przypadku stymulatora z elektrodą w przedsionku oznaczany jest AAI, a w przypadku elektrody w komorze jest to VVI. W tym trybie stymulacji rozrusznik serca uruchamia się dopiero wtedy, gdy po określonym czasie nie pojawia się odpowiednio skurcz przedsionków lub komór zarejestrowany przez stymulator.  W trybie dwujamowym, w którym układ stymulujący zbudowany jest z dwóch elektrod, urządzenie może jednocześnie wyczuwać i stymulować zarówno przedsionki jak i komory, dzięki czemu może naśladować naturalną pracę serca.  

    Oprócz wspomnianych trybów pracy, stymulatory wyposażane są w różne funkcje, mające na celu optymalizację pracy rozruszników. Jedną z takich funkcji jest tzw. Rate Response, która wykorzystuje wbudowany w stymulator czujnik ruchu. Dzięki niemu, w zależności od poziomu aktywności fizycznej, stymulator może przyspieszyć rytm serca (tak jak to dzieje się naturalnie podczas wysiłku) lub zwalniać go, gdy jesteśmy mniej aktywni. O włączeniu tej funkcji informuje nas literka R znajdująca się za oznaczeniem trybu stymulacji (mamy wtedy AAIR, VVIR lub DDDR).

     

    Kardiowerter-defibrylator (ICD)

     

    Kardiowerter-defibrylator to wszczepialne, wysokoenergetyczne urządzenie, pełniące funkcję zewnętrznego defibrylator stosowanego w trakcie akcji reanimacyjnych. Stosowany jest on u pacjentów, z występującymi lub mogącymi wystąpić groźnymi dla życia arytmiami, które mogą doprowadzić do nagłego zatrzymania krążenia w mechanizmie migotania komór lub szybkiego częstoskurczu komorowego.

    Dzięki zdolności do generowania impulsów o wysokiej energii, urządzenie ICD przerywa groźną arytmię i przywraca naturalny, prawidłowy rytm serca. ICD posiada wbudowany mały komputer zasilany z wewnętrznej baterii (jej żywotność w dużej mierze zależy od częstości wyładowań wysokoenergetycznych), który stale monitoruje pracę serca a w sytuacji wystąpienia groźnej arytmii, potrafi ją rozpoznać i przerwać.

    Kardiowerter jest jednocześnie stymulatorem, a więc w razie potrzeby, potrafi również pobudzać do pracy serce, które np. pracuje zbyt wolno. System ICD oprócz puszki kardiowertera-defibrylatora, zbudowany jest z jednej lub więcej elektrod. Elektrody defibrylujące mają bardziej złożoną budowę od zwykłych elektrod stymulujących, ponieważ oprócz części używanej do stymulacji i „obserwacji ", posiadają również część wysokoenergetyczną, a więc tę odpowiedzialną za dostarczanie terapii wysokoenergetycznych mających na celu przerywania groźnych arytmii.

     

    Terapia resynchornizująca serca (CRT)

     

    Urządzenie stosowane w terapii resynchronizującej serca wszczepiane jest u pacjentów z niewydolnością serca, u których leczenie środkami farmakologicznymi jest niewystarczające a obecna w tym schorzeniu dyssynchronia skurczu (czyli rozbieżny w czasie skurcz prawej i lewej komory), doprowadza do zaburzeń hemodynamicznych znacznie pogarszających jakość życia pacjenta i jego zdolność do normalnego funkcjonowania.

    Zadaniem terapii CRT jest przywrócenie synchronii (jednoczasowego) skurczu prawej i lewej komory- tak jak to ma miejsce w zupełnie zdrowym sercu. Implantacja CRT polega na równoczesnym połączeniu z puszką urządzenie trzech elektrod: jednej przedsionkowej i dwóch stymulujących lewą i prawą komorę serca (CRT-P). Dodatkowo wszczepiony układ może być wyposażony w funkcję kardiowertera-defibrylatora (CRT-D).

    Celem tej terapii, w przeciwieństwie do zwykłych stymulatorów, w których promuje się rytm własny pacjenta, jest przejęcie całkowitej kontroli na sercem, tak by pracowało ono według ściśle określonego algorytmu nadanego prze urządzenie CRT przypominającego pracę zdrowego serca (a więc najpierw kurczą się przedsionki a po nich jednoczasowo obie komory). Ma to zapewnić optymalne warunki hemodynamiczne organizmu.

    Autor: lek. Dawid Lisiecki
    Znaleziono: 1 wyników

    Powiązane filmy

    Znaleziono: 1 wyników
    Wyświetlaj: 10 20 wyników

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.