zarejestruj się zaloguj się

Leukocytoza a choroby

Tekst: Tomasz Kandzia
Dodane: 02. stycznia, 2014

Nadmiar leukocytów (leukocytoza) to stan, w którym zostaje przekroczona górna granica wartości dla krwinek białych, czyli 10 tys. komórek/µl. Stan taki może wynikać z fizjologicznych czynników, takich jak wzmożony wysiłek przed badaniem, bądź też może być objawem np. infekcji, alergii czy białaczki.

SPIS TREŚCI:

    Co to jest leukocytoza?

     

    Leukocytoza to podwyższenie poziomu białych krwinek - powyżej 10 tys. komórek/µl. Błędem jest stosowane czasami określanie mianem leukocytozy określonego wyniku białych krwinek np. „leukocytoza 6 tys./µl”. Jest częstą sytuacją wśród chorych pacjentów. Powstaje w odpowiedzi na różne stany, takie jak zakażenia wirusowe, bakteryjne, grzybicze czy pasożytnicze, nowotwory, krwawienia czy w odpowiedzi na zastosowane leki. Sam wzrost leukocytów jest realizowany za pomocą różnych mechanizmów, takich jak mobilizacja leukocytów związanych ze śródbłonkiem naczyniowym, wyrzut dodatkowych leukocytów ze szpiku kości, zwiększenie tempa namnażania leukocytów czy też zmniejszenie ich liczby wędrującej do tkanek organizmu.

    Nadmiar leukocytów może być spowodowany równym podwyższeniem we wszystkich subpopulacjach lub też może wynikać z patologicznego wzrostu tylko w jednej subpopulacji. Ważne jest określenie, która grupa jest przyczyną tego wzrostu, w znaczący sposób przyczynia się to do prawidłowej diagnozy leukocytozy. Podział na poszczególne subpopulacje można uzyskać robiąc w laboratorium rozmaz krwi.

    Ważnym pozostaje ocena dojrzałości leukocytów, gdyż na podstawie tych informacji możemy powiedzieć czy dochodzi do zwiększonej produkcji leukocytów w szpiku. Mówimy tutaj o „przesunięciu w lewo” w indeksie dojrzałości leukocytów, przy zwiększonej produkcji i młodszych komórkach lub o „przesunięciu w prawo”, przy braku młodych komórek i dominacji starych i dojrzałych. Przesunięcie w lewo jest szczególnie silnie wyrażone w białaczkach, podczas gdy przesunięcie w prawo przy supresji szpiku spowodowanej infekcjami, uszkodzeniem napromieniowaniem czy też lekami.

     

    Funkcja i grupy leukocytów

     

    Leukocyty są odpowiedzialne za utrzymanie odporności organizmu przeciwko wszelakiego rodzaju patogenom atakującym go, takim jak bakterie, wirusy, grzyby, itd. Ich norma wynosi 4-10 tys. komórek/µl i są oznaczane symbolem WBC (ang - white blond count). Miejscem ich powstawania jest szpik kostny, śledziona, węzły chłonne i grasica (w szczególności u dzieci). Czas wzrostu leukocytu to około jeden tydzień. Leukocyty to też nie jeden rodzaj komórek, tylko duża baza różnych komórek, z których każda grupa ma inną budowę i odpowiada za co innego. Leukocyty dzielą się na:

    • Neutrofile (60-70 % wszystkich leukocytów) – stanowią największą grupę leukocytów i są produkowane w szpiku, reagują za wszystkie najbardziej typowe infekcje; w tym celu mogą uwalniać wolne rodniki i inne substancje powodujące śmierć bakterii;
    • Limfocyty (20-45 %) – druga co do liczebności subpopulacja leukocytów, ich główną funkcją jest synteza przeciwciał, dojrzewają w węzłach chłonnych i grasicy; oprócz wytwarzania przeciwciał mogą też niszczyć wrogie komórki za pomocą substancji cytotoksycznych;
    • Monocyty (4-8 %);
    • Eozynofile (2-4 %);
    • Bazofile (0-1 %).

    Neutrofile, eozynofile i bazofile łącznie są nazywane granulocytami.

     

    Co to jest fizjologiczna leukocytoza?

     

    Istnieje szereg stanów, w których leukocytoza może pojawić się u w pełni zdrowej osoby, tzw. fizjologiczna leukocytoza.Fizjologiczna leukocytoza występuje:

    • po znacznym wysiłku fizycznym,
    • po posiłku, w szczególności z dużą zawartością białka,
    • w czasie gorączki,
    • w czasie ciąży i porodu,
    • po ataku padaczkowym,
    • przy znieczuleniu,
    • po podaniu adrenaliny.

    Stan taki jest zupełnie normalny. Wynika on z fizjologicznego krążenia leukocytów. W organizmie znaczna grupa leukocytów jest stale związana ze ścianą naczyń krwionośnych i nie podlega cyrkulacji. W sytuacjach takich jak wyżej wymienione ta pula zostaje zmobilizowana i trafia do krążenia, co powoduje przekroczenie normy leukocytów we krwi. Z tego względu na badanie krwi trzeba zgłaszać się rano, na czczo. Nie wolno też przed samym badaniem podejmować znaczącego wysiłku fizycznego. Oczywiście przekroczenie normy w przypadku takiej fizjologicznej leukocytozy jest maksymalnie kilkukrotne, a wyniki np. 30 tys./µl czy wyższe mają inne podłoże.

     

    Choroby związane z leukocytozą

     

    Częstą przyczyną leukocytozy są różnego rodzaju schorzenia. Mogą być one bardzo błahe lub też poważne. Dlatego każdą znaczącą leukocytozę trzeba zdiagnozować. Podwyższona leukocytoza z reguły nie daje sama w sobie żadnych objawów. Ewentualne objawy pochodzą zwykle odchoroby będącej przyczyną leukocytozy. Jedynie leukocytoza rzędu kilkuset tysięcy może dawać objawy bólów głowy, zmęczenia, zakrzepicy i zatorów i jest stanem zagrożenia życia. Takie wartości zdarzają się jednak tylko w przypadku ostrych białaczek.

    Istnieje wiele chorób, w czasie których mamy do czynienia z podwyższoną leukocytozą. Możemy je podzielić w zależności od subpopulacji białych krwinek, która w szczególności ulega podwyższeniu.

    Leukocytozy neutrofilowe (neutrofilia):

    • ostre infekcje bakteryjne, szczególnie przebiegające z gorączką,
    • martwice tkanki:

    Leukocytozy eozynofilowe (eozynofilie):

    • choroby alergiczne:
      • astma,
      • katar sienny,
      • alergie na leki,
      • alergiczne choroby skóry,
      • pemfigoid,
      • choroba Dühringa;
    • infekcje pasożytnicze;
    • niektóre rodzaje nowotworów:
      • chłonniak Hodgkina (ziarnica zlośliwa),
      • chłonniaki nieziarnicze;
    • choroby autoimmunologiczne (np. toczeń);
    • układowe zapalenie naczyń.

    Limfocytoza:

    • przewlekłe zakażenia:
      • gruźlica,
      • bruceloza;
    • infekcje wirusowe:
      • mononukleoza zakaźna,
      • wirusowe zapalenie wątroby,
      • aktywne zakażenia wirusem cytomegalii;
    • krztusiec.

    Monocytoza:

    • przewlekłe zakażenia:
      • gruźlica,
      • zapalenie wsierdzia,
      • malaria;
    • choroby autoimmunologiczne (np. toczeń);
    • choroby zapalne jamy brzusznej (np. perforacja jelita).

    Przyczyną leukocytozy bazofilowej (bazofilii) jest najczęściej choroba rozrostowa układu krwiotwórczego.

    Lista ta nie jest zamknięta, gdyż istnieje jeszcze wiele możliwych przyczyn leukocytozy. Jedną z nich są leki stosowane w różnych chorobach takie jak glikokortykosteroidy, lit czy stosowane w terapii nadciśnienia beta-blokery.

     

    Leczenie leukocytozy

     

    Z reguły nie prowadzi się leczenia samej podwyższonej leukocytozy lecz choroby podstawowej. Sama leukocytoza jest po prostu wynikiem badania. Wraz z postępem leczenia choroby podstawowej, leukocytoza wraca do normy. Jedynie przy znacznej leukocytozie rzędu kilkuset tysięcy zagrażającej zatorom w układzie krwionośnym w specjalistycznych ośrodkach hematologicznych wykonuje się aferezę, czyli separację białych krwinek z krążenia i w ten sposób zmniejsza się leukocytozę do akceptowalnego poziomu.

    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Leukocyty

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.