zarejestruj się zaloguj się

Koarktacja aorty

Tekst: lek. Bartosz Szurlej
Dodane: 05. grudnia, 2013

Koarktacją aorty nazywamy jej przewężenie na pewnym odcinku, co utrudnia przepływ krwi, a z czasem prowadzi do nieodwracalnych zmian w układzie sercowo-naczyniowym. Koarktacja należy do wrodzonych wad serca i w zależności od ciężkości tej wady objawy koarktacji mogą się pojawić już u dzieci lub dopiero u osób dorosłych.

lek. Bartosz Szurlej
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Na czym polega koarktacja aorty?

     

    Aorta, zwana także tętnicą główną, jest największym naczyniem tętniczym w ciele człowieka. Odchodzi ona z lewej komory serca w postaci aorty wstępującej, następnie przechodzi w łuk aorty i aortę zstępującą. Koarktacja aorty, czyli jej zwężenie, dotyczy najczęściej odcinka, który nazywamy cieśnią aorty. Znajduje się ona między odejściem lewej tętnicy podobojczykowej a przyczepem więzadła tętniczego. Rzadziej, poza cieśnią aorty, zwężenie może lokalizować się w aorcie wstępującej lub w aorcie zstępującej. W zależności od umiejscowienia zwężenia w stosunku do więzadła tętniczego wyróżniamy dwa typy koarktacji:

    • nadprzewodową – nazywaną inaczej typu niemowlęcego. Zwężenie występuje na długim odcinku aorty,
    • podprzewodową – występuje częściej i jest inaczej określana jako typ dorosłych. Jest to zwężenie pierścieniowate ograniczone jedynie do krótkiego odcinka aorty.

    Warto zaznaczyć, że koarktacja aorty występuje również w przebiegu zespołu Turnera. Jest to zespół występujący u kobiet, związany z zaburzeniami genetycznymi, które są spowodowane przez brak jednego z chromosomów X. Oprócz zwężenia aorty w przebiegu tego zespołu występuje także:

    • niski wzrost,
    • bezpłodność,
    • krótka szeroka szyja (jest określana jako płetwiasta szyja),
    • szeroko rozstawione brodawki sutkowe.

     

    Objawy koarktacji aorty

     

    W zależności od ciężkości zwężenia aorty objawy mogą pojawić się już w młodym wieku lub dopiero u osób dorosłych. Do objawów, które mogą wystąpić w przebiegu koarktacji aorty zaliczamy:

    • bóle głowy,
    • zawroty głowy,
    • szum w uszach,
    • krwawienie z nosa,
    • zwiększona męczliwość nóg oraz występowanie skurczów ich mięśni,
    • objaw chromania przestankowego – polega on na wystąpieniu bólu, najczęściej w okolicy łydek po przejściu przez pacjenta pewnej odległości. Ból ustępuje po kilku minutach spoczynku.

    Pierwsze cztery wymienione objawy są związane ze wzrostem ciśnienia krwi w tętnicach przed zwężonym odcinkiem aorty. Pozostałe dolegliwości natomiast są spowodowane obniżonym przepływem krwi w naczyniach, które ma miejsce za koarktacją. Ponieważ u części pacjentów z koarktacją aorty towarzyszą także inne wady serca, takie jak dwupłatkowa zastawka aortalna (w prawidłowych warunkach zastawka aortalna składa się z trzech płatków), zwężenie zastawki mitralnej czy zwężenie zastawki aortalnej (inaczej stenoza aortalna), mogą wystąpić inne objawy związane z wymienionymi chorobami serca.

     

    Powikłania przy koarktacji aorty.

     

    Nieprawidłowe zwężenie aorty jest związane z zaburzeniem przepływu krwi w obrębie organizmu. Prowadzi to z czasem do nieodwracalnych zmian w układzie sercowo-naczyniowym. Możemy wymienić następujące powikłania spowodowane koarktacją aorty:

    • niewydolność serca,
    • rozwarstwienie lub pęknięcie aorty,
    • wcześniejszy, w stosunku do osób zdrowych, rozwój miażdżycy tętnic wieńcowych,
    • infekcyjne zapalenie wsierdzia.

     

    Diagnostyka i rokowanie koarktacji aorty

     

    W celu zdiagnozowania zwężenia odcinka aorty stosuje się szereg badań obrazowych.

    • Echokardiografia – metoda ta pozwala na ocenę poszczególnych struktur układu sercowo-naczyniowego za pomocą ultradźwięków (tak jak ma to miejsce w aparacie do USG). Badanie echokardiograficzne może zostać wykonane przez przyłożenie głowicy aparatu bezpośrednio do klatki piersiowej pacjenta lub poprzez umieszczenie na odpowiedniej głębokości w przełyku specjalnej sondy z głowicą. Druga metoda nazywana echokardiografią przezprzełykową jest stosowana w celu dokładniejszej oceny elementów serca.
    • Zdjęcie RTG klatki piersiowej – pozwala uwidocznić ubytki kości na dolnych krawędziach żeber, które powstały na skutek ucisku poszerzonych naczyń krążenia obocznego (czyli krążenia, które jest w stanie ominąć zwężony odcinek aorty). Naczyniami wchodzącymi w skład krążenia obocznego są tętnice piersiowe wewnętrzne oraz tętnice międzyżebrowe.
    • Badanie za pomocą angio-TK – polega ono na podaniu specjalnej substancji do żyły pacjenta (tzw. kontrastu). Pozwala to na lepsze uwidocznienie naczyń w trakcie wykonywania zdjęć za pomocą tomografu komputerowego, w tym także aorty.
    • Obrazowanie metodą rezonansu magnetycznego (ang. magnetic resonance imaging – MRI) – pozwala na uwidocznienie serca oraz aorty na całym jej przebiegu bez konieczności podania pacjentowi kontrastu.
    • Wykonanie ankiokardiografii – metoda ta polega na wprowadzeniu, najczęściej przez tętnicę udową specjalnego cewnika i umieszczeniu go w aorcie, a następnie podania kontrastu. Badanie to wykonuje się pod kontrolą obrazu radiologicznego, a podanie kontrastu pozwala na uwidocznienie aorty wraz z jej zwężonymi miejscami. W trakcie tego badania wykonuje się również ocenę ciśnienia panującego w aorcie przed i za zwężeniem, co wraz z objawami klinicznymi umożliwia ocenę stopnia ciężkości wady.

    Ponad 70% pacjentów, którzy nie są leczeni z powodu zwężenia aorty umiera przed 50-tym rokiem życia. Głównym powodem zgonu jest rozwarstwienie lub pęknięcie aorty oraz rozwijająca się z czasem niewydolność serca.

     

    Metody leczenia koarktacji aorty

     

    Koarktację aorty można leczyć metodami interwencji przezskórnych lub za pomocą technik chirurgicznych.

    • Interwencje przezskórne – są metodami z wyboru. Polegają one na poszerzeniu zwężonego odcinka aorty za pomocą specjalnego balonu (jest to tzw. angioplastyka), a następnie umieszczenia w poszerzonym miejscu metalowego rusztowania (stentu). Zabieg ten wykonuje się poprzez założenie w tętnicy udowej specjalnego prowadnika, po którym może zostać umieszczony balon oraz stent.
    • Leczenie chirurgiczne – istniej wiele technik operacyjnych, które są dobierane w zależności od wieku pacjenta oraz ciężkości jego wady.
      • Jedna z metod polega na wycięciu zwężonego fragmentu aorty, a następnie połączeniu ze sobą pozostawionych końców.
      • W wybranych przypadkach stosuje się naprawę zwężonego miejsca (czyli plastykę) z użyciem specjalnej łaty wykonanej z tętnicy podobojczykowej.
      • W skomplikowanych przypadkach wykonuje się wszczepienie protezy naczyniowej między aortą wstępującą a aortą zstępującą.

    Pacjenci po wykonanym zabiegu powinni być pod stałą opieką kardiologa ze względu na możliwość powtórnego powstania zwężenia aorty, wystąpienia nadciśnienia tętniczego oraz rozwoju tętniaków w aorcie wstępującej lub w miejscu operowanym.

    Autor: lek. Bartosz Szurlej

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.