zarejestruj się zaloguj się

Choroba Takayasu

Tekst: lek. Dawid Lisiecki
Dodane: 31. października, 2013

Choroba Takayasu jest rzadko występującym schorzeniem tętnic. Jej przyczyny nie są do końca poznane. Ze względu na wielomiejscowe występowanie patologii w naczyniach choroba ma bardzo bogaty w różnorodne objawy obraz kliniczny. Niestety jest ona obarczona dużym ryzykiem poważnych powikłań.

lek. Dawid Lisiecki
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Czym są tętnicze naczynia krwionośne?

     

    W organizmie człowieka wyróżnia się trzy rodzaje naczyń, którymi płynie krew. Są to tętnice, żyły i włośniczki. Tętnicami płynie krew wypływająca z serca. Żyłami natomiast krew do serca wraca. Naczynia włosowate zaś to miejsce, w którym tętnica przechodzi w żyłę. Są to najmniejsze struktury naczyniowe ludzkiego organizmu. Biorąc pod uwagę strukturę tkankową wyróżnia się trzy rodzaje tętnic. Wszystkie one zbudowane są z trzech warstw: błony wewnętrznej, środkowej i zewnętrznej nazywanej również przydanką. Tętnice typu sprężystego, do których należą naczynia największe. Mają one najbardziej rozbudowaną błonę środkową, w której znajdują się między innymi elastynowe błony sprężyste. Gwarantują one odporność na wysokie ciśnienia. Tętnice średniego kalibru to tętnice mięśniowe. W swojej błonie środkowej posiadają liczne warstwy gładkich komórek mięśniowych umożliwiających regulację ciśnienia przepływającej krwi. Ostatni typ naczyń tętniczych to tętniczki, są naczyniami małego kalibru.

     

    Co to jest choroba Takayasu?

     

    Pierwszy raz charakterystyczne dla obrazu choroby zmiany w obrębie gałek ocznych opisał w 1905 roku Japończyk Mikito Takayasu. Inne funkcjonujące nazwy schorzenia to zespół Takayasu, zapalenie tętnic Takayasu, zapalna postać zespołu łuku aorty czy choroba bez tętna. Choroba Takayasu jest chorobą zapalną dotyczącą aorty oraz jest odgałęzień, czyli tętnic dużego i średniego kalibru. Aorta jest najgrubszym i najdłuższym naczyniem tętniczym w organizmie człowieka. Zaczyna się od zastawki aortalnej dzielącej światło naczynia i lewej komory serca. Aortę dzieli się na część wstępującą rozpoczynającą się opuszką aorty, łuk aorty oraz część zstępującą, w której wyróżnia się odcinek piersiowy i brzuszny. Tętnica główna na całym swym przebiegu oddaje liczne gałęzie, są to między innymi:

    • pień ramienno-głowowy będący odcinkiem początkowym dla tętnicy szyjnej wspólnej prawej oraz tętnicy podobojczykowej prawej,
    • pień trzewny,
    • tętnica podobojczykowa lewa,
    • tętnica szyjna wspólna lewa,
    • tętnice jądrowe lub jajnikowe,
    • tętnice krezkowe,
    • tętnice lędźwiowe,
    • tętnice nerkowe,
    • tętnice przeponowe,
    • tętnice wieńcowe.

    Aorta kończy się podziałem na tętnicę biodrową wspólną prawą oraz lewą i tętnicę krzyżową pośrodkową.

    Choroba dotyka przede wszystkim młode kobiety, chorują one kilkukrotnie częściej niż mężczyźni.

     

    Przyczyny choroby Takayasu

     

    Do tej pory nie zidentyfikowano pojedynczego czynnika wywołującego chorobę. Wiele okoliczności prowadzi do uzasadnionych podejrzeń o jej autoimmunologiczny charakter. Opisano antygeny głównego układu zgodności tkankowej, których posiadanie zwiększa prawdopodobieństwo zachorowania. Bezpośrednią przyczyną pojawienia się symptomów choroby są miejscowe ograniczenia światła naczyń objętych patologią. Zwężenia te powstają w skutek naciekania komórek układu immunologicznego, a dokładnie limfocytów do ścian naczyń. Komórki te lokalizują się głównie w błonie środkowej i zewnętrznej naczyń. Choroba ma charakter wieloogniskowy ze względu na liczne miejsca, w których przewężenia te się pojawiają.

     

    Objawy choroby Takayasu

     

    Początek choroby często może pozostać niezauważony przez osobę chorą. Dzieje się tak ponieważ zwykle przebiega on jako stan podgorączkowy z poczuciem ogólnego osłabienia oraz bólami mięśniowo-stawowymi. Jedynym objawem, który może skłonić do podejrzewania patologii tętnic jest stosunkowo rzadko występujący ból zlokalizowany na bocznej powierzchni szyi w miejscu przebiegania tętnicy szyjnej. Do klasycznych objawów choroby występujących w jej przewlekłym stadium należą nieobecność lub asymetria tętna na kończynach górnych. Symptomy związane bezpośrednio z lokalizacją zmian w bliższych i odległych gałęziach aorty to:

    • arytmia,
    • biegunka,
    • ból głowy,
    • bóle brzucha,
    • chromanie przestankowe kończyn dolnych,
    • duszność,
    • krwioplucie,
    • nadciśnienie tętnicze,
    • niedokrwienie mózgu,
    • omdlenie,
    • rumieniowe zmiany skórne
    • zaburzenia widzenia,
    • zawroty głowy.

    Konkretne objawy choroby występują z różną częstością toteż bardzo rzadko zdarza się pojawienie się wszystkich objawów u jednej osoby jednocześnie. Możliwe powikłania naczyniowe choroby to zakrzepy w miejscu zwężenia oraz patologiczne poszerzenia zlokalizowane przed zwężeniem, czyli tętniaki. Ze względu na różnorodny obraz kliniczny schorzenia wymaga ono różnicowania z innymi jednostkami chorobowymi co niejednokrotnie może być bardzo trudne. Do patologii mogących mieć podobną manifestację kliniczną należą między innymi miażdżyca łuku aorty, choroba Behçeta czy zespół górnego otworu klatki piersiowej i olbrzymiokomórkowe zapalenie tętnic.

     

    Diagnostyka choroby Takayasu

     

    Rozpoznanie choroby Takayasu stawia się na podstawie kryteriów Amerykańskiego Kolegium Reumatologii zawierających objawy oraz nieprawidłowości w badaniach dodatkowych. Pierwszym badaniem w kierunku choroby Takayasu jest badanie lekarskie. Dane z wywiadu oraz badania przedmiotowego umożliwiają odpowiednie ukierunkowanie dalszej diagnostyki. W badaniach krwi często obserwuje się wzrost stężenia białka C-reaktywnego oraz wysokie OB, czyli wykładniki stanu zapalnego. Inne badania dodatkowe to głównie badania obrazowe. W zależności od obecnych objawów w toku diagnostyki wykonuje się ultrasonografię tętnic oraz echokardiografię, RTG klatki piersiowej. Do bardziej zaawansowanych badań należą angiografia tomografii komputerowej czy rezonansu magnetycznego będące metodami dokładnego obrazowania tętnic. Możliwa jest również obserwacja metabolizmu zmienionych zapalnie tkanek budujących ścianę naczynia przy użyciu pozytronowej tomografii emisyjnej.

     

    Leczenie choroby Takayasu

     

    Leczenie choroby ukierunkowane jest głównie na redukcję aktywności odczynu zapalnego. Efekty te próbuje się osiągać stosując jako pierwszą linię leczenia kortykosteroidy. Jeżeli terapia ta nie daje oczekiwanych skutków, do terapii włącza się inne leki działające hamująco na układ immunologiczny. Jeżeli zmiany niedokrwienne spowodowane zwężeniami powodują objawy wymagające leczenia inwazyjnego, stosuje się techniki wewnątrznaczyniowe z zastosowaniem stentów lub udrożnianiem balonowym lub klasyczne otwarte operacje naczyniowe polegające na wytwarzaniu krążenia omijającego przewężenie.

    Autor: lek. Dawid Lisiecki
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Zwężenie pnia trzewnego

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.