zarejestruj się zaloguj się

Choroba Buergera

Tekst: lek. Marta Sarnecka
Dodane: 09. grudnia, 2013

Choroba Buergera inaczej zakrzepowo-zarostowe zapalenie naczyń (łac. thromboangiitis obliterans – TAO) to choroba, która dotyka głównie osoby palące, uzależnione od nikotyny. Rozpoznanie zakrzepowo-zarostowego zapalenia naczyń to koniecznośćdystalnych, bądźbrzeżnych amputacjikończyn w przypadku ich niedokrwienia i martwicy.

lek. Marta Sarnecka
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Choroba Buergera – kogo dotyczy i jakie są jej przyczyny?

     

    Choroba Buergera, dotyczy małych i średnich tętnic oraz żył kończyn dolnych. Jest to choroba o nieustalonej przyczynie, a w patogenezie jej powstawania bierze się pod uwagę czynniki zapalne, autoimmunologiczne i genetyczne. Niezaprzeczalny związek z wystąpieniem choroby manałóg palenia papierosów. Uważa się, że głównym czynnikiem sprawczym jest przewlekła ekspozycja na zawarty w papierosach arsen. Zakrzepowo-zarostowe zapalenie naczyń dotyka głównie młodych mężczyzn, palaczy tytoniu, pomiędzy 20 a 40 rokiem życia. Kobiety wśród osób dotkniętych tą chorobą stanowią mniej niż 8%.

     

    Choroba Buergera – objawy

               

    W przebiegu choroby Buergera dochodzi do formowania się zakrzepów w świetle naczyń krwionośnych, a z czasem do ich organizacji i włóknienia. Zakrzepy (skrzepliny) powstają w wyniku toczącego się zapalenia, które sprzyja zlepianiu i gromadzeniu się płytek krwi. Proces ten doprowadza do zamknięcia światła tętnic i żył, a w konsekwencji do niedokrwienia kończyn, co jest przyczyną pojawiających się objawów.

    Najczęściej symptomy choroby odczuwane są w kończynach dolnych, a rzadziej w kończynach górnych. U pacjentów z zakrzepowo-zarostowym zapaleniem naczyń początkowymi dolegliwościami są:

    • parestezje (mrowienie, cierpnięcie, drętwienie),
    • chromanie przestankowe (ból nóg nasilający się w trakcie chodzenia, a ustępujący po odpoczynku) stóp i łydek.

    Wraz z zaawansowaniem zmian naczyniowych bóle stają się coraz silniejsze i wolniej się wycofują. Bardzo charakterystyczne dla choroby Buergera są zaburzenia naczynioruchowe (do 70% chorych), a polegają one na występowaniu kolejnych etapów blednięcia, zasinienia i zaczerwienienia dystalnych (dalszych) części dłoni i stóp, w wyniku ekspozycji na zimno. Po pewnym czasie może dojść do trwałego, czerwono-sinego zabarwienia skóry w tych miejscach, wywołanego przez stałe rozszerzenie drobnych tętniczek. Zakrzepowo-zarostowe zapalenie naczyń, wraz zaawansowaniem zmian, prowadzi do powstawania owrzodzeń i obszarów martwicy, szczególnie na palcach kończyn. Są one najczęstszą przyczyną zgłaszania się pacjentów do lekarza, a świadczą już o długotrwałym procesie chorobowym. Po kilku latach choroby można zaobserwować okresy zaostrzeń i remisji z towarzyszącymzapaleniem żył powierzchownych, a także stany depresyjne wynikające z uciążliwości tych objawów.

     

    Choroba Buergera – rozpoznanie

     

    Rozpoznanie zakrzepowo-zarostowego zapalenia naczyń wymaga szczegółowo zebranego wywiadu oraz badań dodatkowych. Lekarz podejrzewając chorobę Buergera zwraca uwagę na znaki świadczące o nałogu palenia tytoniu (w przypadku, gdy pacjent ten fakt neguje), np. na przebarwienia nikotynowe palców i paznokci. Pomocne może być również oznaczenie we krwi hemoglobiny tlenkowęglowej (HbCO), która w dużym stężeniu świadczy o długotrwałym narażeniu na dym tytoniowy. Dodatkowymi czynnikami przemawiającymi za rozpoznaniem jest płeć męska, wiek między 20-40 rokiem życia oraz wcześniej wymienione charakterystyczne symptomy.

     

    Test Allena

     

    Objawem przedmiotowym badanym w trakcie wizyty u specjalisty jest brak tętna na tętnicach piszczelowych tylnych, grzbietowych stopy, promieniowych i łokciowych. Zajęcie przez proces chorobowy tętnic kończyn górnych jest wykrywane przez wykonanie prostego badania – testu Allena, który polega na uciśnięciu przez lekarza tętnicy promieniowej i łokciowej, z jednoczesnym uniesieniem do góry ręki chorego (okolica nadgarstka). Po zblednięciu dłoni zwalnia się ucisk i ocenia czas powrotu krążenia, czyli prawidłowego zabarwienia skóry. Jeśli dłoń pozostaje blada ponad 14 sekund, test ocenia się jako dodatni i świadczy to o nieprawidłowym unaczynieniu tętniczym w tej lokalizacji.

     

    Badania pomocnicze

     

    Istnieje kilka badań pomocniczych w diagnostyce choroby Buergera. Jednym z nich jest wykonanie arteriografii, która uwidacznia liczne niedrożności naczyń, nawet u chorych, u których dolegliwości się jeszcze nie pojawiły. Badanie to nie jest jednak konieczne do postawienia rozpoznania. Wykonanie pomiaru ciśnienia tętniczego krwi za pomocą dopplera (USG) oraz badani histopatologiczne pobranego wycinka żyły, mogą być również przydatne, gdy objawy są niejednoznaczne. Badania te wykonuje się rzadko, a biopsja fragmentu naczynia od chorego niesie za sobą ryzyko powstania kolejnego owrzodzenia.

     

    Choroba Buergera – z czym różnicujemy

               

    Objawy zakrzepowo-zarostowego zapalenia naczyń oraz lokalizacja zmian mogą nasuwać podejrzenie innych zespołów chorobowych. Lekarz biorąc je pod uwagę, wykonuje badania różnicujące w celu wykluczenia najważniejszych z nich. Chorobę Buergera mogą przypominać:

    • choroby układowe tkanki łącznej – na przykład toczeń rumieniowaty układowy (SLE) lub twardzina układowa,
    • choroba Raynauda – charakteryzuje się podobieństwem występowania zaburzeń naczynioruchowych, które dotyczą jednak głównie dłoni, a nie stóp; zespół Raynauda współistnieje często z chorobami układowymi tkanki łącznej,
    • miażdżyca jeśli dotyczy tętnic biodrowych oraz ich odgałęzień to często w jej przebiegu obserwuje się chromanie przestankowe,
    • zespoły uciskowe tętnic – należy do nich na przykład zespół górnego otworu klatki piersiowej (TOS – ang. thoracic outlet syndrome), czy też zespół mięśni pochyłych (ucisk na tętnicę podobojczykową i splot ramienny unerwiający mięśnie kończyny górnej) dające parestezje i zaburzenia naczynioruchowe o podobnej lokalizacji.

     

    Choroba Buergera – leczenie

               

    Leczenie zakrzepowo-zarostowego zapalenia naczyń rozpoczyna się od poinstruowania pacjenta o czynniku sprawczym choroby, którym jest palenie tytoniu i uzmysłowieniu mu bezwzględnej konieczności jego zaprzestania. Istotne jest również uśmierzanie bólu poprzez farmakoterapię z zastosowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) oraz w bardziej nasilonych przypadkach, opioidów lub znieczulenia nadoponowego.

    Nie zapominając o przyczynie choroby, czyli nadmiernej agregacji trombocytów i powstawania zakrzepów zamykających światło naczyń krwionośnych, uzasadnionym jest stosowanie leków przeciwpłytkowych i przeciwkrzepliwych. Są to przede wszystkim:

    • kwas acetylosalicylowy (ASA) w dawkach profilaktycznych (75-150 mg na dobę) u wszystkich chorych na chorobę Buergera,
    • heparyna niefrakcjonowana (HNF) lub drobnocząsteczkowa (HDCz) w aktywnym okresie choroby.

    Przyjmowanie przez pacjentów prostanoidów i pentoksyfiliny ma na celu poprawić przepływ naczyniowy, a zatem zwiększyć szansę na jak najdłuższe zachowanie ukrwienia kończyny.

    Kolejnym objawem, który jest często trudnym do zwalczenia, są owrzodzenia na kończynach. Leczenie polega na stosowaniu opatrunków hydrożelowych lub nasączonych roztworem 0,9% chlorku sodu (sól fizjologiczna). Czasami konieczne staje się mechaniczne oddzielenie martwicy lub pędzlowanie 7-10% roztworem poliwinylopirolidonu. W przypadku zakażenia w obrębie martwicy bywa uzasadnione dożylne stosowanie antybiotyków.

     

    Choroba Buergera – rokowanie

     

    Ryzyko, które niesie za sobą rozpoznanie zakrzepowo-zarostowego zapalenia naczyń to koniecznośćdystalnych, bądźbrzeżnych amputacji kończyn w przypadku ich niedokrwienia i martwicy. Rokowanie co do długości życia jest dobre, pomimo znacznego pogorszenia jego jakości. Dużą poprawę obserwuje się u chorych, którzy zdecydują się na całkowite zaprzestanie palenia tytoniu, au niektórych z nich w wieku ok. 45-50 lat choroba może ustąpić. Ważne jest, aby pacjenci odczuwający pierwsze objawy, którymi są najczęściej parestezje i chromanie przestankowe, zgłaszali się odpowiednio szybko do poradni specjalistycznych. Wczesne wdrożenie leczenia zwiększa szansę na poprawę ukrwienia kończyn i uniknięcia nieodwracalnych następstw choroby.

    Autor: lek. Marta Sarnecka
    Znaleziono: 1 wyników

    Powiązane filmy

    Znaleziono: 1 wyników
    Wyświetlaj: 10 20 wyników

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.