zarejestruj się zaloguj się

Arytmia nadkomorowa – przyczyny, objawy, leczenie

Tekst: lek. Hanna Cholewa
Dodane: 07. sierpnia, 2017

Arytmie nadkomorowe to szereg schorzeń, których kluczowym objawem jest kołatanie serca. Wyróżnia się wiele przyczyn tych zaburzeń rytmu – od błahych, jak wypicie mocnej filiżanki kawy, po niewydolność mięśnia sercowego. Wśród objawów zaburzeń rytmu serca wymienia się: zawroty głowy, duszności czy omdlenia. Leczenie arytmii nadkomorowych, np. migotania przedsionków, polega na przywróceniu prawidłowego rytmu serca.

lek. Hanna Cholewa
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Rodzaje arytmii nadkomorowych

     

    Serce składa się z dwóch przedsionków i dwóch komór. Przedsionki i komory oddzielone są od siebie przegrodą przedsionkowo-komorową, a prawe oraz lewe jamy serca są przedzielone odpowiednio przegrodą międzyprzedsionkową i międzykomorową. W obrębie tych struktur znajduje się tzw. układ bodźco-przewodzący serca, komórki odpowiedzialne za wytwarzanie impulsów elektrycznych potrzebnych do prawidłowego skurczu serca. W jego skład wchodzą: węzeł zatokowo-przedsionkowy, szlaki między węzłowe (przedni, środkowy i tylny), węzeł przedsionkowo-komorowy, pęczek Hisa i włókna Purkiniego.

    Zaburzenia rytmu serca powstające powyżej przegrody przedsionkowo-komorowej, a konkretniej – powyżej rozwidlenia pęczka Hisa, nazywają się arytmiami nadkomorowymi.

    W prawidłowych warunkach impulsy powstają w komórkach węzła zatokowo-przedsionkowego. Jeśli powstają w nim zbyt szybko, mówi się o tachyarytmiach zatokowych, które mogą być fizjologiczne (np. podczas wysiłku fizycznego, gorączki, anemii), nieadekwatne (trwałe, bez związku z dodatkowym obciążeniem, najczęściej u kobiet w wieku okołomenopauzalnym), ortostatyczne (w wyniku zaburzeń regulacji układu autonomicznego).

    Odmianą tachyarytmii zatokowych jest również częstoskurcz zatokowy nawrotny, często spowodowany chorobą serca

    Wśród arytmii nadkomorowych wyróżnia się:

    • dodatkowe pobudzenia nadkomorowe,
    • częstoskurcz nadkomorowy, który może przybrać jedną z trzech postaci: częstoskurcz nawrotny w węźle przedsionkowo-komorowym; częstoskurcz nawrotny przedsionkowo-komorowy, częstoskurcz przedsionkowy),
    • migotanie przedsionków.

    Wymienione powyżej arytmie to tzw. tachyarytmie – oznacza to, że mamy do czynienia z szybszą (przyspieszoną) akcją serca.

     

    Komorowe zaburzenia rytmu 

     

    Dodatkowe pobudzenia nadkomorowe mogą być pojedyncze lub gromadne. Powstają w tkankach przedsionków serca, poza węzłem zatokowo-przedsionkowym. Mają charakter przedwczesny lub zastępczy. Występują często u osób zdrowych (w tym wypadku pobudzeń jest mniej niż 100200 na dobę), ale mogą również towarzyszyć wielu czynnikom przemijającym (np. spożycie nadmiernej ilości alkoholu, kofeiny, narkotyków; emocje; zaburzenia elektrolitowe, np. w przebiegu odwodnienia; infekcje; nadczynność tarczycy) oraz chorobom serca. Dodatkowe pobudzenia nadkomorowe zazwyczaj przebiegają bezobjawowo, w niektórych przypadkach można doświadczyć uczucia nierównego bicia serca lub przerwy w pracy narządu.

    W niektórych przypadkach dodatkowe pobudzenia nadkomorowe mogą świadczyć o zbliżającym się migotaniu przedsionków. Zazwyczaj nie wymagają leczenia, w przypadku nasilenia dolegliwości lekarz może zalecić leki antyarytmiczne – B-blokery lub werapamil/diltiazem.

     

    Częstoskurcz nadkomorowy (tachykardia)

     

    Mianem częstoskurczu nadkomorowego (tachykardia) określa się każdy rytm serca o częstotliwości powyżej 100/minutę, który powstaje powyżej pęczka Hisa. Objawy mogące wystąpić w przebiegu częstoskurczu nadkomorowego to: od kołatania serca, zawrotów głowy, dyskomfortu w klatce piersiowej, poprzez duszność aż do omdlenia. Nasilenie objawów częstoskurczu nadkomorowego zależy od przyczyny wywołującej arytmię serca, indywidualnej wrażliwości pacjenta, czasu jej trwania oraz szybkości rytmu komór (nie zawsze wszystkie pobudzenia generowane w przedsionku są przekazywane do komór).

    Częstoskurcz nadkomorowy może być napadowy (w tych wypadkach częstym objawem jest wielomocz) lub ustawiczny (w sumie > 12 godzin w ciągu doby). Długotrwały częstoskurcz może prowadzić do uszkodzenia serca – tzw. kardiomiopatii tachyarytmicznej.

    W leczeniu częstoskurczu zastosowanie mają: manewry zwiększające napięcie nerwu błędnego (X nerwu czaszkowego) – np. próba Valsalvy, masaż zatoki szyjnej, zanurzenie twarzy w zimnej wodzie; leki przeciwarytmiczne; elektroterapia oraz ablacja serca (przezskórna, chirurgiczna; zniszczenie dodatkowej "drogi”, poprzez którą rozprzestrzeniają się impulsy).

     

    Migotanie przedsionków – przyczyny

     

    Szereg schorzeń może wywołać migotanie przedsionków. Przyczyny można podzielić na sercowe i pozasercowe. Do przyczyn sercowych zalicza się:

    • wrodzone i nabyte wady serca oraz zabiegi kardiochirurgiczne,
    • nadciśnienie tętnicze,
    • chorobę niedokrwienną serca,
    • kardiomiopatie,
    • zapalenie mięśnia sercowego i osierdzia,
    • zespół tachykardia-bradykardia,
    • choroby zajmujące tkankę mięśnia sercowego, np. hemochromatoza, amyloidoza,
    • zespół preekscytacji,
    • każdą postać niewydolności serca.

    Wśród pozasercowych przyczyn migotania przedsionków należy wymienić: choroby płuc, przewlekłą niewydolność nerek, cukrzycę, używki, leki, znieczulenie ogólne i substancje toksyczne, nadczynność tarczycy. guza chromochłonnego nadnerczy, ostre infekcje.

     

    Objawy tachyarytmii nadkomorowej 

     

    Migotanie przedsionków to najczęstsza tachyarytmia nadkomorowa związana z bardzo szybką, nieskoordynowaną aktywacją przedsionków (350700/minutę) i następowym niemiarowym rytmem komór, który może być również przyspieszony, prawidłowy lub zwolniony, w zależności od szeregu czynników.  

    Objawy migotania przedsionków są związane z rytmem komór. Może dojść do wystąpienia: kołatania serca, zlewnych zimnych potów, osłabienia, duszności, zmęczenia, nietolerancji wysiłku, omdlenia. Migotanie przedsionków klasyfikuje się jako: napadowe ( < 48 godzin), przetrwałe ( > tygodnia lub jeśli wymaga kardiowersji), przetrwałe długotrwające ( > roku) oraz utrwalone.

    Trzepotanie przedsionków jest arytmią podobną do migotania przedsionków, o częstotliwości 250350/minutę, z charakterystycznym obrazem zębów piły w EKG i podobnym ryzykiem powikłań zakrzepowo-zatorowych w postaci udaru mózgu.

     

    Leczenie arytmii nadkomorowej 

     

    Leczenie migotania przedsionków różni się w zależności od jego rodzaju (doraźne lub przewlekłe) oraz czy dąży się do przywrócenia prawidłowego rytmu przedsionków (kardiowersja farmakologiczna/elektryczna) lub traktuje się je jako utrwalone.

    Najpoważniejszym powikłaniem tej arytmii nadkomorowej jest niedokrwienny udar mózgu. W zależności od zastosowanej strategii leczenia pacjenta oraz szeregu stosowanych w migotaniu przedsionków skal, lekarz podejmuje decyzję o włączeniu terapii przeciwzakrzepowej.

    Autor: lek. Hanna Cholewa

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2017 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.