zarejestruj się zaloguj się

Ćwiczenia i sport w osteoporozie

Tekst: mgr Julia Starońska
Ćwiczenia i sport w osteoporozie
Źródło: Wikimedia Commons; de.wikipedia.org; Malcolm jarvis; CC BY-SA 3.0
Dodane: 05. lutego, 2015

Osteoporoza oznacza osłabienie struktury kości, zmniejszenie ich wytrzymałości i skłonność do złamań, nawet przy niewielkim urazie. Regularna aktywność fizyczna zwiększa gęstość kości, wzmacnia mięśnie, co zmniejsza ryzyko złamań. Ćwiczenia na osteoporozę to takie, które eliminują ryzyko urazy, upadku, a wzmacniają mięśnie poszczególnych grup. Ćwiczenia dla seniorów to pilates, szkoła pleców czy stretching.

mgr Julia Starońska
AUTOR
mgr Julia Starońska biotechnolog medyczny
SPIS TREŚCI:

    Czym jest osteoporoza i dlaczego prowadzi do złamań kości?

     

    Osteoporoza to choroba, w której komórki kościogubne są zbyt aktywne i niszczą tkankę kostną szybciej niż komórki kościotwórcze są w stanie ją budować. Powoduje to spadek gęstości kości – zaczyna ona przypomina spróchniałe drewno. Beleczek jest mniej i staja się słabe, a warstwa korowa coraz cieńsza. Przez długi czas nie powoduje to większych dolegliwości niż bóle kostne o różnym nasileniu, czy zmiany postawy ciała (wdowi garb, obniżenie wzrostu). Jednak w stanie znacznego rozrzedzenia kośćca nawet niewielka siła (np. nawet przy gwałtownym pochyleniu się do przodu) może powodować groźne złamania i to właśnie powikłania tych złamań uważamy za największe zagrożenie tej choroby.

    Choć osteoporoza dotyczy wszystkich kości w organizmie, to jednak niektóre z nich są narażone bardziej niż inne. Do najgroźniejszych typowych złamań osteoporotycznych należą złamania kręgów kręgosłupa, zwłaszcza w odcinku piersiowo-lędźwiowym oraz złamania szyjki kości udowej. Ich leczenie wymaga długiego unieruchomienia, co może prowadzić do wielu powikłań takich jak: odleżyny, zakażenia, nawracające infekcje układu oddechowego, powikłania septyczne i zatory. Największym zagrożeniem jest właśnie zastój krwi w unieruchomionej nodze, sprzyjający powstawaniu zakrzepów (zakrzepica żył głębokich) mogących wędrować później do płuc lub mózgu i powodujących zator płuc lub udar mózgu. Nawet jeśli szczęśliwie uda się ich uniknąć to i tak większość chorych w podeszłym wieku po takich złamaniach nigdy nie odzyskuje już dawnej sprawności i samodzielności, a duża część z nich potrzebuje opieki drugiej osoby do końca życia.

    Ryzyko zachorowania na osteoporozę wzrasta z wiekiem i dotyczy obydwu płci, jednak jest ono wyraźnie większe u kobiet w okresie pomenopauzalnym. Spowodowane jest to spadkiem aktywności hormonalnej jajników i utartą ochronnego wpływu estrogenów. Z wiekiem proces odnowy tkanki kostnej ulega zwolnieniu, procesy resorpcji kości zaczynają przeważać nad jej odbudową. Dodatkowo może dochodzić również do zaburzeń hormonalnych (np. zaburzenia tarczycy), czy upośledzenia gospodarki wapniowej. Te procesy są często nasilone przez czynniki takie jak: dieta uboga w wapń oraz siedzący tryb życia. Pewną rolę mogą również odgrywać czynniki genetyczne. Deficyt ruchu prowadzi do postępującej degradacji i osłabienia funkcji zarówno mięśni, ścięgien jak i nerwów i kości. Spada również kurczliwość serca, wydolność oddechowa, a także siła i koordynacja ruchowa. Parametry krwi również ulegają pogorszeniu. Wszystko to prowadzi to coraz gorszego samopoczucia, mniejszej sprawności fizycznej oraz znacznie zwiększonego ryzyka potknięć i upadków.

     

    Leczenie osteoporozy

     

    Leczenie i rehabilitacja zaawansowanej osteoporozy jest ciężkie i często mało efektywne. Zdecydowanie łatwiej jest zapobiegać jej rozwojowi i unikać sytuacji mogących narazić nas na złamanie. Choć główny nacisk kładzie się na leczenie bifosfonianami, suplementację wapnia i witaminy D3, czy hormonalna terapię zastępcza (HTZ), ale nie należy zapominać o ogromnej roli aktywności fizycznej w tym procesie.

    Choć leczenie farmakologiczne, suplementacja wapniem i witaminą D3, czy hormonalna terapia zastępcza są podstawowymi środkami zaradczymi w leczeniu osteoporozy, to nie mniej ważna jest profilaktyka upadków oparta na utrzymaniu dobrej kondycji fizycznej i refleksu. Zwłaszcza w przypadku osoby starszej warto zadbać również o zabezpieczenie mieszkania - usunięcie wysokich progów, zawijających się dywaników czy plączących się po domu kabli. Unikać wchodzenia na drabiny czy stołki, a zakupy nosić w plecaku czy torbie, żeby w razie upadku mieć wolne ręce. Warto także zadbać o odpowiednie obuwie z podeszwą o wysokiej przyczepności oraz unikania wychodzenia na śliskie powierzchnie.

     

    Czy można uprawiać sport przy osteoporozie?

     

    Jedną z metod zapobiegania i hamowania rozwoju osteoporozy jest utrzymywanie stałej aktywności fizycznej. Stymuluje ona metabolizm kości i sprzyja poprawie koordynacji ruchowej, siły mięśniowej, równowagi i wytrzymałości, co ma istotny wpływ również na ryzyko upadku.

    Jedną z wielu metod zapobiegania złamaniom osteoporotycznym jest utrzymywania dobrej kondycji fizycznej. Nie tylko pomaga to utrzymać odpowiednią gęstość kości, ale regularne ćwiczenia mają na celu również poprawę sprawności motorycznej i koordynacji zapobiegając tym samym ewentualnym upadkom. Pamiętajmy, że uprawiając sport trenujemy nie tylko mięśnie i stawy, ale też układ nerwowy, i kości. Poddawanie układu kostnego obciążeniom osiowym sprzyja pogrubieniu kości. Wieloletnie obserwacje dowodzą, że ludzie zachowujący aktywność fizyczną przez cały okres życia rzadziej i później zapadają na osteoporozę i mają mniejszy odsetek groźnych złamań.

    Wiele przeprowadzonych dotąd badań potwierdza, że regularnie uprawianie aktywności fizycznej zwiększa gęstość mineralna kości i wzmacnia ich strukturę. Ćwiczenia stanowią ważny element profilaktyki osteoporozy i złamań u osób, u których osteoporozę już stwierdzono. Osteoporoza znacznie rzadziej rozwija się u byłych sportowców oraz ludzi bardzo aktywnych fizycznie. Jednak nie wszystkie rodzaje aktywności są wskazane przy osteoporozie. Sport i ćwiczenia to najlepszy sposób na profilaktykę osteoporozy.

     

    Jaki sport i ćwiczenia są wskazane przy osteoporozie?

     

    Jaki sport jest najlepszy u chorych na osteoporozę?

    • wskazane są ćwiczenia oddechowe i wzmacniające poszczególne grupy mięśniowe, zwłaszcza wzdłuż kręgosłupa i w okolicy ud i pośladków,
    • można rozważyć pilates i stretching,
    • szkoła pleców to sposób na wzmocnienie mięśni i kości w osteoporozie,
    • wskazane są wszelkie ćwiczenia dla seniorów.

    Niezwykle ważna jest regularność i stopniowe zwiększanie zakresu ruchów w czasie wykonywania takich ćwiczeń. Celowe jest konsultowanie zestawu ćwiczeń na osteoporozę z trenerem,

    Ponadto uwzględniając stan zdrowia i dotychczasową aktywność fizyczną, można skorzystać z łatwo dostępnych form aktywności takich jak:

    • nordic walking,
    • narty biegowe,
    • rekreacyjna jazda na rowerze,
    • długotrwałe spacery.

    Przy osteoporozie należy wybierać taki rodzaj aktywności fizycznej, aby zminimalizować prawdopodobieństwo upadku i kontuzji.

    Unikać należy sportów kontaktowych:

    • jazdy konnej,
    • akrobacji,
    • nagłych zwrotów i skłonów.

    Strach przed urazem i upadkiem nie może także zniechęcać do aktywności fizycznej. Jeśli chory boi się ruchu powinien wykonywać go w asyście drugiej osoby. W żadnym wypadku nie wolno po usłyszeniu diagnozy osteoporozy zaniechać ruchu, bo spowoduje to tylko nasilenie dolegliwości.

    Pamiętać należy również, że aktywność fizyczna wpływa nie tylko na układ ruchu, ale także zapobiega nadwadze, wspomaga metabolizm, wzmacnia układ krążenia i oddechowy oraz poprawia sprawność umysłu.

    Autor: mgr Julia Starońska
    Tagi: osteoporoza
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Jak zapobiegać osteoporozie?
    Znaleziono: 2 wyników

    Powiązane filmy

    Znaleziono: 2 wyników
    Wyświetlaj: 10 20 wyników

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.