zarejestruj się zaloguj się

Kręcz szyi

Tekst: Michał Krawczyk
Kręcz szyi
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 21. listopada, 2013

Kręcz szyi jest zaburzeniem narządu ruchu, który najczęściej dotyka dzieci, może jednak występować też u osób dorosłych. Zniekształcenie to polega na przymusowym utrzymywaniu głowy i szyi w przechyleniu na bok, ku barkowi z towarzyszącym osłabieniem mięśni szyi po przeciwnej stronie.

SPIS TREŚCI:

    Podział kręczu szyi

     

    Kręcz szyi dzieli się na wrodzony, ułożeniowy oraz nabyty. W obrębie pierwszej grupy rozróżniamy dodatkowo:

    • kręcz szyi pochodzenia mięśniowego,
    • kręcz szyi pochodzenia kostnego.

    Z kolei w obrębię kręczu szyi nabytego można wyróżnić:

    • kręcz szyi spastyczny,
    • kręcz szyi reumatyczny.

     

    Wrodzony kręcz szyi pochodzenia mięśniowego

     

    Przyczyną wrodzonego kręczu szyi jest skrócenie mięśnia mostkowo-obojczykowo-sutkowego wskutek jego częściowego zbliznowacenia i zwłóknienia. Badacze nadal nie są zgodni co do przyczyn powstawania tych zmian bliznowatych. Część z nich przypuszcza, że wynikają one z niedorozwoju naczyń krwionośnych i niedokrwienia mięśnia we wczesnym okresie rozwojowym. Według innych są one następstwem niedokrwienia mięśnia z powodu jego długotrwałego niefizjologicznego ułożenia.

    Kręcz szyi łatwo rozpoznać ze względu na bardzo charakterystyczny sposób trzymywania głowy przez chore dziecko – zarówno w pozycji stojącej, siedzącej, jak i leżącej, wskutek skrócenia mięśnia mostkowo-obojczykowo-sutkowego, utrzymuje ono głowę przechyloną
    w bok ku jednemu barkowi, z twarzą zwróconą w przeciwną stronę i lekko uniesioną ku górze.

    Zniekształcenie jednak nie ogranicza się wyłącznie do szyi, bowiem zmianom podlega też twarz, która po stronie skróconego mięśnia rośnie wolniej i słabiej się rozwija, przez co jest mniejsza, skrócona w kierunku czoło-broda, a poszerzona w kierunku nos-ucho. Strona zdrowa odwrotnie – wykazuje wydłużenie i zwężenie. Deformacjom ulega też układ szkieletowy. Powstają odkształcenia czaszki i nieprawidłowy zgryz. Kręgi szyjne po pewnym czasie, dostosowując się do wygięcia, ulegają sklinowaceniu, a w kręgosłupie piersiowym dochodzi do utrwalenia skrzywienia bocznego.

    Leczenie należy rozpocząć tak wcześnie, jak to tylko możliwe, z uwagi na ryzyko wystąpienia opisanych powyżej poważnych konsekwencji. Leczenie bezoperacyjne wdraża się od pierwszych dni po urodzeniu. Największe znaczenie mają ćwiczenia bierne, które służą rozciągnięciu skróconego mięśnia mostkowo-obojczykowo-sutkowego. Polegają one na tym, że jedna osoba ustala rękoma barki dziecka, podczas gdy druga odchyla głowę ku zdrowej stronie, starając się zbliżyć ucho zdrowej strony do okolicy stawu barkowo-obojczykowego, aby w ten sposób stopniowo rozciągnąć skrócony mięsień. Ćwiczenia muszą być przeprowadzane systematycznie, po kilka razy dziennie przez 15 minut. Powinno się układać dziecko w taki sposób, żeby zwracając głowę ku światłu i ku przechodzącym obok łóżeczka osobom, rozciągało skrócony mięsień.

    W niektórych przypadkach konieczne jest leczenie operacyjne, które u dzieci wykonywane jest przed ukończeniem pierwszego roku życia. Operacja polega na przecięciu mięśnia mostkowo-obojczykowo-sutkowego w miejscu jego trzech przyczepów. Po zabiegu pozycję głowy ustala się i utrwala gipsowym opatrunkiem na okres około 6 tygodni, po czym stosuje się kołnierz i ćwiczenia korekcyjne. Aby zapobiec nawrotom zniekształcenia należy przez wiele miesięcy stosować czynne i bierne ćwiczenia korekcyjne oraz kołnierz ortopedyczny zakładany na noc przez okres około jednego roku.

     

    Wrodzony kręcz szyi pochodzenia kostnego

     

    Tego typu wada jest spowodowana wrodzoną asymetrią boczną w ukształtowaniu kręgów, taką jak kręg klinowy, wygięty ku bokowi blok kręgowy lub wrodzone mnogie zaburzenia kręgów szyjnych w zespole Klippla-Feila. Zablokowanie ruchów w niektórych segmentach kręgosłupa szyjnego naraża pozostałe segmenty na przeciążenia, czego groźnym powikłaniem może być pęknięcie bądź złamanie kręgów.

    Zdania ekspertów co do skuteczności leczenia kostnopochodnego kręczu szyi są podzielone. Większość z nich uważa, że próby korekcji wadliwego ustawienia głowy są nieskuteczne. Inni uważają natomiast, że rozpoczęcie leczenia krótko po urodzeniu daje pewną szansę zmniejszenia wadliwego ustawienia. Leczenie polega na długotrwałym stosowaniu korekcyjnych opatrunków gipsowych i kołnierzy ortopedycznych oraz na ćwiczeniach korekcyjnych szyi.

    Leczenia operacyjnego nie stosuje się ze względu na bliskie sąsiedztwo rdzenia przedłużonego i związane z tym wysokie ryzyko uszkodzenia ośrodków oddechowego
    i krążeniowego w rdzeniu przedłużonym. Jeżeli niestabilność kręgosłupa szyjnego stwarza ryzyko ucisku na rdzeń przedłużony i rdzeń kręgowy, wykonuje się spondylodezę, czyli chirurgiczne usztywnienie i zablokowanie ruchomości kręgów w danym segmencie.

     

    Ułożeniowy kręcz szyi

     

    Kręcz tego typu spowodowany jest wadliwym ułożeniem płodu w łonie matki. W tym przypadku rokowania pacjenta co do pełnego powrotu do zdrowia są dobre, ponieważ tkanki nie są zmienione patologicznie i nie stanowią przeszkody w powrocie głowy i szyi do prawidłowego ustawienia. Wyleczenie następuje samoistnie w ciągu kilku tygodni bądź miesięcy.

     

    Nabyty kręcz szyi

     

    Etiologia tego typu zaburzenia jest bardzo zróżnicowana. Do powstania nabytego kręczu szyi mogą prowadzić:

    • urazy kręgosłupa (np. urazy komunikacyjne), które powodują wadliwe ustawienie głowy,
    • zmiany zapalne, przykładowo w przebiegu gruźlicy,
    • jednostronne oparzenia, powodujące zbliznowacenie tkanek miękkich szyi,
    • wady wzroku i wady słuchu, które wymuszają nawykowe ustawienie głowy w jednej pozycji,
    • spastyczne wzmożenie napięcia mięśni szyi,
    • jednostronne wiotkie porażenie i niedowłady mięśni szyi.

    W tych przypadkach rokowanie jest zazwyczaj pomyślne, ponieważ - po usunięciu pierwotnej przyczyny - tkanki mają możliwość (podobnie jak w przypadku ułożeniowego kręczu szyi) pełnej regeneracji i powrotu do fizjologicznej pozycji.

    Leczenie, poza usunięciem pierwotnej przyczyny kręczu, obejmuje ćwiczenia korekcyjne, stosowanie aparatów ortopedycznych i, w niektórych przypadkach, wspomagająco domięśniowe iniekcje botulinowe oraz podawanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych.

    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Sztywność karku

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.