zarejestruj się zaloguj się

Choroba Scheuermanna

Tekst: mgr Paulina Nykiel
Choroba Scheuermanna
Źródło: Wikimedia Commons; Daniel McFadden
Dodane: 12. maja, 2014

Choroba Scheuermanna należy do chorób określanych jako jałowe martwice kości. Starsza nazwa choroby to młodzieńcza kifoza. Istotą choroby jest wygięcie kręgosłupa do przodu. Choroba często ogranicza sprawność ruchową. Ważnym elementem leczenia choroby Scheuermanna jest odpowiednia rehabilitacja i ćwiczenia.

mgr Paulina Nykiel
AUTOR
mgr Paulina Nykiel fizjoterapeuta
SPIS TREŚCI:

    Czym jest choroba Scheuermanna

     

    Choroba Scheuermanna (dawniej młodzieńcza kifoza) należy do rzadkich chorób z grupy jałowych martwic kości, których wspólną cechą jest obumieranie tkanki kostnej i chrzęstnej bez udziału chorobotwórczych drobnoustrojów. Choroba zwykle dotyka dzieci, głównie chłopców między 12 a 17 rokiem życia i może towarzyszyć bocznemu skrzywieniu kręgosłupa. Rozwija się na skutek zaburzeń wzrostu kręgów z różnych przyczyn.

    Charakterystyczną cechą tej choroby jest nieuchronne zginanie się kręgosłupa do przodu i jego zeszpecenie. Rozróżnia się postać z zajęciem odcinka piersiowego (najczęstsza), przejścia piersiowo-lędźwiowego oraz odcinka lędźwiowego. Proces chorobowy jest niezwykle skomplikowany i trwa 2-3 lata w okresie najintensywniejszego wzrostu organizmu. Choroba Scheuermanna jest bardzo poważną dolegliwością, gdyż może powodować trwałe ograniczenie sprawności fizycznej chorego. Niestety, choroba nie jest uleczalna. Najczęściej jest rozpoznawana jak zmiany w kręgosłupie są już utrwalone. Dlatego wczesna diagnoza i wdrożenie odpowiedniego leczenia są konieczne, żeby zatrzymać i opóźnić proces chorobowy oraz dać choremu w miarę największą możliwość normalnego funkcjonowania w życiu.

     

    Choroba Scheuermanna – przyczyny

     

    Przyczyny schorzenia nie są do końca poznane i wyjaśnione. Wiadomo, że jej podłoże stanowią zaburzenia wzrostu i kostnienia kręgów w kręgosłupie, na skutek upośledzenia ukrwienie tkanki kostnej. Do zaburzeń mogą przyczyniać się następujące czynniki:

    • zatory i zakrzepy,
    • predyspozycje wrodzone,
    • mikrourazy trzonów kręgów (na skutek skoków, podskoków i innych form zabawy u dzieci),
    • zaburzenia hormonalne,
    • zaburzenia odporności,
    • przeciążenia układu kostnego.

    W wyniku działania wymienionych czynników dochodzi do martwicy tkanki kostnej, która traci swoją odporność na działanie czynników mechanicznych. Dochodzi do jej rozpadu, ponownej przebudowy, ale już w sposób zniekształcony. Przednie i środkowe części trzonów kręgów piersiowych stają się klinowate, krążki międzykręgowe ulegają zmianom degeneracyjnym, następnie zwężeniu, a ich zawartość wciska się do istoty gąbczastej trzonów i tworzą tzw. guzki Schmorla, charakterystyczne tylko dla choroby Scheuermanna. Proces chorobowy zmienia wygląd kręgosłupa; pogłębia się fizjologiczne wygięcie kifotyczne odcinka piersiowego i dochodzi do powstania pleców okrągłych.

     

    Choroba Scheuermanna – objawy

     

    Choroba Scheuermanna charakteryzuje się następującymi objawami:

    • tępym i rozlanym bólem kręgosłupa,
    • szybko narastającym zmęczeniem,
    • nasileniem dolegliwości po długotrwałym siedzeniu, staniu, chodzeniu i po wysiłku fizycznym oraz ich ustąpieniem po odpoczynku i w pozycji odciążającej kręgosłup,
    • pogorszeniem samopoczucia u kobiet podczas miesiączki,
    • typową sylwetką (pochylenie tułowia do przodu, garbienie pleców, zniekształcenia kostne, przykurcze zgięciowe w stawach biodrowych, ustawienie poziome kości krzyżowej i miednicy, wysunięcie barków w przód, pogłębienie lordozy szyjnej),
    • towarzyszącą skoliozą,
    • ograniczeniem ruchomości kręgosłupa.

    Pod wpływem narastających zniekształceń w kręgosłupie, nie może się on prawidłowo rozwijać i w efekcie mięśnie stają się słabsze, część z nich nadmiernie się rozciąga, inne nadmiernie się napinają i powstają przykurcze.

     

    Choroba Scheuermanna – objawy

     

    Najważniejsze jest rozpoznanie choroby Scheuermanna we wczesnym studium jej rozwoju. Pierwszym z czynników, który powinien wywołać alarm u lekarza jest nieprawidłowa postawa czy też garbienie się pacjenta oraz uskarżanie się na lekkie bóle pleców. Od razu należy zlecić prześwietlenie rentgenowskie, na którym widać: nieregularne końce górnej i dolnej płytki trzonu, zwężone tarcze międzykręgowe oraz niefizjologiczne kąty krzywizn kręgosłupa w płaszczyźnie strzałkowej.

    Choroba Scheuermanna przypomina wyglądem pacjenta zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa (ZZSK), które jednak odmiennie dotyka po zakończeniu wzrostu organizmu. W przypadku wczesnego wykrycia choroby leczenie i rehabilitacja mogą w pewnym stopniu zatrzymać zmiany chorobowe, spowolnić je oraz zapobiec ich następstwom.

     

    Rehabilitacja w chorobie Scheuermanna

     

    Rehabilitacja powinna obejmować:

    • odciążania kręgosłupa we wszystkich okresach choroby (wykluczone są dłuższe siedzenie przy biurku czy stole, długie stanie i spacery, długa jazda autem, wskazane jest natomiast częste i długie leżenie w bezruchu na plecach na twardym podłożu i rozciąganie kręgosłupa),
    • utrzymywanie kręgosłupa w odpowiednich pozycjach zapewniających podparcie w miejscach najbardziej narażonych na deformacje by zapobiegać pogłębianiu się zniekształceniom kręgów i powiększaniu kifozy piersiowej,
    • systematyczne ćwiczenia lecznicze według indywidualnych zaleceń prowadzone jedynie w okresach bezbólowych; ćwiczenia wzmacniające osłabione mięśnie i rozluźniające mięśnie osłabione oraz poprawiające ruchomość i elastyczność tkanek miękkich całego kręgosłupa,
    • korekcję postawy, której celem jest stymulacja układu nerwowego, nauka świadomości i rozróżniania prawidłowego i nieprawidłowego wzorca postawy, zmianę nawyków ruchowych, przyjmowanie postawy skorygowanej, kształtowanie nawyku jej utrzymania i poprawę czucia własnego ciała w przestrzeni,
    • poprawę ogólnej sprawności fizycznej,
    • ćwiczenia oddechowe, które są konieczne, gdyż deformująca się klatka piersiowa utrudnia ruchy oddechowe oraz prowadzi do niewydolności oddechowo-krążeniowej,
    • technikę poizometrycznej relaksacji mięśni, która rozciąga mięśnie, opierając się na fizjologicznych mechanizmach zachodzących podczas ich pracy,
    • metodę PNF, która jest jedną z uznanych na świecie metod dających możliwość oddziaływania na układ kostno-mięśniowy oraz nerwowy. Stosuje się w niej bogaty warsztat zasad, technik i analizy funkcjonalnej zaburzeń u pacjenta, które dają możliwość zastosowania terapii indywidualnej dla każdego pacjenta z deformacją kręgosłupa. Dzięki odpowiednim wzorcom ruchowym kończyn górnych i dolnych, łopatek, miednicy, głowy oraz tułowia można uzyskać korekcję kręgosłupa we wszystkich trzech płaszczyznach,
    • masaż – celem jest zmniejszenie występującego w tkankach miękkich bolesnej okolicy wzmożonego napięcia oraz poprawienie ich ukrwienie oraz odżywiania,
    • kinesiotaping – polega na oklejaniu wybranych fragmentów kręgosłupa elastycznymi plastrami, które mają działanie sensoryczne, prawidłowa aplikacja zapewnia korekcję mechaniczną, poprawia stabilizację i koordynację oraz zmniejsza ból i dysfunkcje spowodowane nieprawidłową pracą układu nerwowo-mięśniowego,
    • sporty (pływanie na grzbiecie, wspinaczka skalna),
    • odpowiednią dietę (nabiał, jarzyny i owoce),
    • okresowe badania lekarskie do zakończenia wzrostu pacjenta.

    W zaawansowanych przypadkach choroby ze znacznymi zniekształceniami i dolegliwościami bólowymi stosuje się:

    • farmakoterapię; obejmuje leki przeciwbólowe, niesteroidowe leki przeciwzapalne, blokady – iniekcje środków przeciwbólowych i przeciwzapalnych do bolących stawów kręgosłupa,
    • fizykoterapię – obejmuje zabiegi fizykalne, głównie o działaniu przeciwbólowym: magnetoterapia lub krioterapia oraz zabiegów rozluźniających, poprawiających ukrwienie i odżywianie tkanek miękkich, takich jak: lampa solux czy prądy impulsowe małej częstotliwości,
    • autowyciągi – w celu zwiększenia mobilności i rozciągnięcia kręgosłupa,
    • gorsety ortopedyczne i gipsowe utrzymujące kręgosłup w pozycji wyprostnej.

    Wskazaniami do operacyjnego leczenia choroby Scheuermanna są znaczne dolegliwości bólowe oraz intensywnie narastająca kifoza, powodująca ograniczenie ruchomości oddechowej klatki piersiowej. W leczeniu operacyjnym stosuje się tzw. uwolnienie przednie, aby uzyskać lepszą ruchomość kifozy w połączeniu ze spondylodezą tylną i korekcję z użyciem instrumentarium kompresyjnego.

    Autor: mgr Paulina Nykiel

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.